پىكىرلەر
پسيحولوگيادا «ترامۆاي پروبلەماسى» دەگەن ەتيكالىق ديلەمما بار. اتالعان ماسەلەدە گيپوتەتيكالىق احۋال قاراستىرىلىپ, كوپ ادامنىڭ ءومىرىن ساقتاۋ ءۇشىن ءبىر ادامنىڭ ءومىرىن قيۋ قاجەت پە دەگەن ساۋالعا جاۋاپ ىزدەيدى. وندا ايتىلاتىن نەگىزگى يدەيا مىنانداي:
09 اقپان, 2022
سوڭعى كەزدە باق-تا نەمەسە بلوگەرلەردىڭ جازبالارىندا «گازلايتينگ» جانە «ابيۋز» تەرميندەرى جيi پايدالانىلادى, بىراق ونىڭ ماعىناسىن جازىپ وتىرعانداردىڭ ءوزى دە تولىق تۇسىنە بەرمەيدى.
07 اقپان, 2022
عالىمداردىڭ بولجاۋىنشا, جەر شارى 12 ملرد ادامدى اسىراۋعا قاۋقارلى. ال بىلتىرعى ستاتيستيكا بويىنشا دۇنيە جۇزىندەگى حالىق سانى 8 ملرد-قا جۋىقتادى. دەمەك, ەندى از جىلدا ادامزات ازىق-ت ۇلىك تاپشىلىعىن تارتادى دەگەن ءسوز. ونسىز دا قازىر جىلىنا ميلليونداي ادام اشتىقتان قايتىس بولادى ەكەن.
06 اقپان, 2022
ومىردە ءبارى بىردەي ەمەس, اركەلكى, ءبىرى جاقسى, ءبىرى جامان, ءبىرى ارتىق, ءبىرى كەم بولىپ جاتادى. بۇل ارتۇرلىلىك ءومىر دەپ اتالادى. وعان جەڭىل-جەلپى قاراۋعا بولمايدى.
03 اقپان, 2022
قازاق ءتىلىنىڭ ادەبي نورماسىندا كوپ قولدانىلاتىن «قاۋىم» دەگەن ءسوز بار. كەيدە «ۇلت» ۇعىمىن وسى ءسوزدىڭ بالاماسى رەتىندە پايدالانىپ ءجۇرمىز. بىراق ءبىزدىڭ پايىم بويىنشا, «قاۋىم» ول «ۇلتتان» الدەقايدا اياسى كەڭ تۇسىنىك. مىسالى, مۇسىلمان ءدىنىن الايىق ول جەكە ۇلتقا تۇسكەن جوق, قاۋىمعا ءتۇستى. سوندىقتان دا ءبىز «مۇسىلمان ۇلتى» دەپ ەمەس, «مۇسىلمان قاۋىمى» دەپ ايتامىز.
02 اقپان, 2022
ال ولاردى اداستىرعاندار ايىلدارىن جيدى ما؟ بيىلعى قاڭتارداعى قاسىرەتتىڭ زارداپتارى جۇرتقا ءمالىم بولعانىمەن, ونىڭ تۇپكى سەبەپتەرى تۋراسىندا قوعامدا ارقيلى پىكىر ايتىلىپ جاتىر. بۇل جايلى مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ پارلامەنت ماجىلىسىندە سويلەگەن سوزىندە: «وكىنىشكە قاراي, بۇگىندە حالىق اراسىندا وسى وقيعاعا بايلانىستى ءتۇرلى قاراما-قايشى, شىندىققا جاناسپايتىن جالعان اقپاراتتار تاراپ كەتكەنىن كورىپ وتىرمىز. مۇنىڭ, ارينە, بىرنەشە سەبەپتەرى بار: كەيبىر ازاماتتارىمىز احۋالدى ەگجەي-تەگجەيلى بىلمەي تۇرىپ, قاتە پىكىردە بولسا, كەيبىرى ادەيى اقپاراتتى بۇرمالاپ, جاعدايدى ودان بەتەر ۋشىقتىرادى», دەگەن بولاتىن.
01 اقپان, 2022
ەلىمىزدىڭ بەرىك ىرگەسى, مەملەكەتىمىزدىڭ مىزعىماس تاعانى بولىپ سانالاتىن الىپ شەكارامىزدىڭ شەگەندەلۋى, حالىقارالىق دەڭگەيدە مويىندالىپ, راسىمدەلۋى – كۇمانسىز, تاۋەلسىزدىك ارقىلى كەلگەن ەڭ ءىرى جەتىستىگىمىز بەن جەڭىسىمىزدىڭ ءبىرى.
31 قاڭتار, 2022
كەيىنگى كەزدە بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا اكىمدەردىڭ جالاقىسى تۋرالى ءجيى جازىلا باستادى. قازىردىڭ وزىندە بىرنەشە اكىمنىڭ ەڭبەكاقىسىنا قانشا الاتىنى بەلگىلى. ماسەلەن, بۇعان دەيىن قىزىلوردا, اتىراۋ, قاراعاندى, تۇركىستان سەكىلدى بىرنەشە وبلىستىڭ اكىمدەرى جالاقىسىنىڭ كولەمى جاريالاندى.
27 قاڭتار, 2022
الەۋمەتتىك ادىلدىك بىرلىككە باستايدى
جاقىندا ءبىر ۇلكەن شىعارماشىلىق ۇيىمنىڭ بەدەلدى باسشىسىمەن پىكىر الىسقانىمىزدا, ول بۇگىنگى ەلىمىزدىڭ باسىنداعى سىن كەزەڭ جايلى ويلارىن ورتاعا سالا كەلىپ: «مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ءاۋ باستان ۇستانىپ كەلە جاتقان الەۋمەتتىك ادىلدىك قاعيداتى حالقىمىزدى بىرلىككە باستايتىنىنا سەنەمىن. وعان ءوزىم باسقارىپ وتىرعان ۇجىمنىڭ مىسالىندا كامىل كوز جەتكىزدىم», دەگەن ەدى.
26 قاڭتار, 2022
قارالى قاڭتاردا قايران جۇرتىمىز استان-كەستەڭ بولا جازدادى. دۇربەلەڭدە دۇنيە توڭكەرىلىپ, قانشاما ازاماتىمىز قۇربان بولدى, بوزداقتارىمىز قىرشىن كەتتى.
25 قاڭتار, 2022
تالانتتار وتانىن تاستاپ كەتكەندە...
تالانتتى ادامدارسىز ەل كەلەشەگىن ەلەستەتۋ مۇمكىن ەمەس. اقىل-وي يگىلىگىن بوتەن ەلدىڭ وركەندەۋى جولىندا جۇمساعىسى كەلەتىن دارىندى عالىمداردىڭ گرانت يەلەنىپ, ءبىلىم ىزدەپ, جاقسى ءومىر اڭسايتىن جاستاردىڭ شەتەلگە اتتانىپ جاتقانىن قوعام ءجيى سىنعا الادى. شيرەك عاسىردان بەرى قيىرعا شەرۋ جاسايتىنداردىڭ اراسىندا شىعارماشىلىق وكىلدەرىنىڭ كوپ ەكەنىن بىلسەك تە, قالىپتى زاڭدىلىققا بالاپ, ۇنسىزدىك تانىتىپ بەيقام وتىرمىز.
25 قاڭتار, 2022
حاكىم ابايدىڭ 37-ءشى قاراسوزىندە: «جاماندىقتى كىم كورمەيدى؟ ءۇمىتىن ۇزبەكتىك – قايراتسىزدىق. دۇنيەدە ەشنارسەدە بايان جوق ەكەنى راس, جاماندىق تا قايدان بايانداپ قالادى دەيسىڭ؟ قارى قالىڭ قاتتى قىستىڭ ارتىنان كوگى قالىڭ, كولى مول جاقسى جاز كەلمەۋشى مە ەدى؟» دەپ ايتىلعان دانالىقتى پىكىرىنە قايراتتاناسىڭ ءارى ازاپتاناسىڭ.
24 قاڭتار, 2022
بىرجاقتى بايلام ءھام باتىل باعدار
وتكەن اپتادا ەلىمىز ءۇشىن ەلەۋلى ەكى وقيعا بولدى, ونىڭ ءبىرى ەۋروپارلامەنتتىڭ قازاقستانداعى جاعدايعا قاتىستى قارارى بولسا, ەكىنشىسى پرەزيدەنت ق.توقاەۆتىڭ ءىرى بيزنەس وكىلدەرىمەن كەزدەسۋى ەدى.
23 قاڭتار, 2022
كسرو ءداۋىرى جاقسى بولسا دا, جامان بولسا دا ءبىزدىڭ كەشەگى تاريحىمىز. ونى كوزى كورگەن قازاقستاننىڭ ورتا جانە اعا بۋىن تۇرعىندارى وسى كۇنگە دەيىن ارامىزدا ءجۇر. ولاي بولسا, مازمۇندىق ياعني سانا-cەزىم تۇرعىسىندا, كەڭەستىك يدەولوگيا مەن ونى «اڭساۋ» نيەتىنەن ارىلۋ جانە تاۋەلسىزدىكتى شارتسىز قۇندىلىق دەپ مويىنداۋ قۇبىلىسىنىڭ قوسارلانىپ وتىرۋ مۇمكىندىگىن دە تەرىسكە شىعارۋ قيىن.
20 قاڭتار, 2022
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ 11 قاڭتار كۇنى «قاسىرەتتى قاڭتار» ساباعى: قوعام تۇتاستىعى – تاۋەلسىزدىك كەپىلى» تاقىرىبىندا پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ وتىرىسىندا سويلەگەن سوزىندە: ء«بىز – مىقتى حالىقپىز. ءتول تاريحىمىزدا تالاي جاۋگەرشىلىك زاماندى, اشارشىلىقتى جəنە باسقا دا الاپات قيىندىقتى باستان وتكەردىك. سوڭعى كۇندەردەگى قايعىلى وقيعالار ءبىز ءۇشىن تاعى ءبىر سىناق بولدى. ونى ەڭسەرىپ, بۇرىنعىدان دا مىقتى بولامىز» دەدى.
14 قاڭتار, 2022
جاڭا جىلدىڭ العاشقى كۇندەرىندە ەلىمىزدە بولعان وقيعالاردىڭ سەبەبى تەرەڭدە جاتسا كەرەك. ونى تاپتىشتەپ تەكسەرىپ, ساراپتاپ, وعان قۇقىقتىق باعا بەرىلەتىن كۇندەر الدا.
12 قاڭتار, 2022
بۇرىنعى بابالارىمىزدان قالعان «بىرلىك بولماعان جەردە – تىرلىك بولمايدى» نەمەسە «تورتەۋ تۇگەل بولسا توبەدەگى كەلەدى, التاۋ الا بولسا اۋىزداعى كەتەدى» دەيتىن ەسكى ءسوز بار. بۇل ءاتۇستى ايتىلا سالعان دۇنيە ەمەس. سوناۋ شىڭىراۋ جىلداردى ارتقا تاستاپ, عاسىرلار قويناۋىنان شىڭدالىپ, ۋاقىت بەدەرىنەن سۇرىپتالىپ, حالقىمىزدىڭ ساناسىنا تەرەڭ ءسىڭىپ, بۇلجىماس اقيقاتقا اينالعان ۇعىم. ويتكەنى بەرەكە مەن بىرلىك بۇزىلسا ۇلىستىڭ ىرگەسى سوگىلىپ, شاڭىراعى شايقالادى. بۇنى بۇرىنعى قازاق اتامىز جاقسى بىلگەن. سول سەبەپتى, قوعامنىڭ قابىرعاسى قاقىراماي, ءتۇتىنى ءتۇزۋ ۇشۋ ءۇشىن بەرەكە مەن بىرلىك اسا قاجەت ەكەنىن ەجەلدەن بىلگەن. وسى جولدا باسىن بايگەگە تىككەن.
12 قاڭتار, 2022
ءتۇپ تاريحىمىزدا تۇركى بالاسىنا تەگىن كەلگەن, ارعى اتا جولىندا الاش جۇرتىنا ارزانعا تۇسكەن ەشتەڭە بولعان جوق. ءبىز ءبارىنىڭ وتەۋىنە قانىمىز بەن جانىمىزدى بەرگەن حالىقپىز. باسىمىزدى بايگەگە تىگىپ, بايراعىمىزدى العان جۇرتپىز. ەگەسىپ ءجۇرىپ, ەگەمەن بولعان ەلمىز.
09 قاڭتار, 2022
جالاقىسى ماردىمسىز پوليتسەي جۇرتقا جاقىن بولىپ جارىتا ما؟
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ءوز جولداۋلارىندا قۇقىق قورعاۋ جۇيەسىن تولىق رەفورمالاۋدى اسا ماڭىزدى مىندەتتەردىڭ ءبىرى رەتىندە العا قويىپ, سونىڭ ىشىندە پوليتسيا قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ازاماتتارعا قىزمەت كورسەتەتىن ورگانعا اينالىپ, «جۇرتقا جاقىن پوليتسيا» قاعيداتى بويىنشا جۇمىس ىستەۋگە تيىستىگىن اتاپ كورسەتتى. پرەزيدەنت تاپسىرماسىنا سايكەس بۇل سالانى رەفورمالاۋ قولعا الىنىپ, بىرقاتار وڭ وزگەرىس جاسالدى.
23 جەلتوقسان, 2021
ايدان ايدىڭ ايىرماسى جوق, البەتتە. ايتسە دە, التى الاش ءۇشىن ارداقتى, قازاق ءۇشىن قاستەرلى دە قىمباتتى ءبىر اي بار, ول – جەلتوقسان! تەرەڭ تاريحىمىزدى تۇتاس تەرگەمەي-اق, تەك سوڭعى توقسان جىلدىڭ توڭىرەگىندە وي قورىتساق, جەلتوقسان ەرلىكتىڭ, ەركىندىكتىڭ ءھام ەلدىكتىڭ ايى ەكەنىنە كوز جەتكىزەمىز!
20 جەلتوقسان, 2021