پىكىرلەر
داستارقان باسى. ورتاق اڭگىمە تۋىنداي قويعان جوق. سول ساتتە توردە قاتار وتىرعان ەكى كىسىنىڭ ءوزارا اڭگىمەسىن ءبارىمىز ەركىن ەستىپ وتىردىق.
04 قىركۇيەك, 2025
دانا ابايدىڭ اتى مەن زاتى اتالعان جەردە احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ايگىلى «قازاقتىڭ باس اقىنى» زەرتتەۋى ەسكە تۇسەدى. قانشا ۋاقىت وتسە دە ابايتانۋدىڭ ايناسى بولىپ قالاتىن تاڭداۋلى ەڭبەك. وسىنداعى ءۇش-ءتورت تەزيس اباي جۇمباعىنىڭ عانا ەمەس, اقىنعا قۇداي دارىتقان قاراپايىمدىلىقتىڭ كىلتى ەكەنى انىق.
08 تامىز, 2025
الەۋمەتتىك جەلىلەردە ەلىمىزدەن گەرمانياعا كوشىپ كەتكەن ءبىر نەمىستىڭ بەينەسوزى تارادى. وندا ول ەكى ەلدى سالىستىرىپتى. «قازاقستاندا بانك قىزمەتىنە 2 مينۋت ۋاقىت كەتەدى, ال گەرمانيادا بۇعان 3 كۇنىڭدى جۇمسايسىڭ. سول سياقتى ۇيالى تەلەفون ءنومىرىن دە لەزدە ساتىپ الىپ, قولدانا بەرۋگە بولادى, ال بىزدە تاپسىرىس بەرىپ, 7 كۇن كۇتەسىڭ», دەيدى. بۇعان قوسا تاعى بىرنەشە قىزمەت ءتۇرىن سالىستىرادى. بىراق جۇرت ماقتاعان وسى جەدەل قىزمەتتەردەن حالقىمىز الاياقتارعا جەم بولىپ وتىرعان جوق پا؟
29 شىلدە, 2025
ەلدىك سانا ەرتەگىدەن باستالادى
«ەرتەگى ۋاتپاي ما بالانى دا,ءسوز سيقىر عوي – جازباي ما جارانى دا...اقىن دا ءبىر بالا عوي ايعا ۇمتىلعان,ەركىمەن ءوزى-اق وتقا بارادى دا...»اتاقتى ماعجان جۇماباەۆ وسى شۋماقتارىندا بالانى اقىنعا, اقىندى بالاعا تەڭەيدى.
02 شىلدە, 2025
جەتىنشى سىنىپتا وقىپ جۇرگەن كەزىمدە انامنىڭ اپكەسى ەكەۋمىز الماتىعا كەلىپ, سۋ جاڭا كوستيۋم-شالبار ساتىپ الدىق. ناعاشىم ارتىنشا جەيدە مەن گالستۋك اپەرمەك بولدى. مەن كوستيۋمدى تەلەديداردان كۇندە كورىپ جۇرگەن جۋرناليستەر سياقتى جاعاسىز فۋتبولكامەن كيگىم كەلەتىنىن ايتتىم. بىراق سول ساتتە سىرتقى ءپىشىننىڭ جۋرناليست-قالامگەر بولۋعا ەش سەپتىگى تيمەيتىنىن ويلاماپپىن.
28 ماۋسىم, 2025
بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى قوعامنىڭ ايناسى, قايناعان پىكىر الاڭى دەسەك تە, قالىڭ جۇرتشىلىق اينالاداعى كوپ ماسەلەنىڭ كوتەرىلۋ-كوتەرىلمەۋىن, شەشىلۋ-شەشىلمەۋىن قالام ۇستاعاندارمەن بايلانىستىرادى. دۇرىسى, ءۇمىت ەتەدى. «توپ باستاعان كوسەمدەر, ءسوز باستاعان شەشەندەر قايدا؟» دەگەن سىڭايدا... ءبىر قىزىعى, تالاي ەلدىڭ قايراتكەرلەرى ساياسي بيلىك وليمپىنە شىققانعا دەيىنگى قوعامدىق قىزمەتىن «پۋبليتسيست» دەپ كورسەتىپتى. بۇل لاتىننىڭ حالىق پەن قوعام ۇعىمىنان ءوربيتىنى تۇسىنىكتى.
28 ماۋسىم, 2025
ءالى ەسىمىزدە, 2020 جىلدىڭ اقپانىندا جامبىل وبلىسىنىڭ قورداي اۋدانىنداعى نەگىزىنەن دۇنگەن ەتنوسى شوعىرلانعان بىرنەشە اۋىلدا ۇلكەن داۋ بولدى. ال دۇربەلەڭنىڭ نەگىزگى سەبەبى سورتوبە اۋىلىندا ون شاقتى دۇنگەن جىگىتىنىڭ جاسى 80-گە تاياعان قازاق قارياسىن قوس ۇلىمەن قوسا ساباعانى بولدى. ەرتەسىنە سول سورتوبەلىك تۇرعىنداردىڭ وبلىس ورتالىعىنان جەدەل جەتكەن پوليتسەيلەرگە باعىنباي, ءتىپتى زاڭ وكىلدەرىنە كۇش كورسەتىپ, بالاعاتتاپ, باسىنعاندارى جاعدايدى ودان ءارى ۋشىقتىردى.
21 ماۋسىم, 2025
زەينەتكەرلىك بەينەتتەن قۇتقارا ما؟
زەينەتكەرلىككە شىقتى. قىزمەتتەستەرى, باسشىلىق يىعىنا شاپان جاۋىپ, ءبىر سولكەبايدى كەۋدەسىنە تاعىپ شىعارىپ سالدى. تالاپ سولاي. قايتەسىڭ ەندى؟ زەينەتاقى ماردىمسىز. وتباسى بىرەر ايدا-اق قاراجات جەتىمسىزدىگىن سەزىندى. ناپاقا تابار جۇمىس ىزدەدى. تاپتى. جالاقىسى – قاناعات. سونىمەن, جالپى ايلىق كىرىسى – زەينەتاقىسى مەن قازىرگى ايلىق-شايلىعىن قوسا ەسەپتەسە, بۇرىنعى ەڭبەكاقىسىنا جەتىپ جىعىلادى...
20 ماۋسىم, 2025
سەنىم. وسى ۇعىمنىڭ سونشالىقتى ماڭىزدى ەكەنىنە ءمان بەرمەيمىز. سوندىقتان قوعامدا, ءوزارا قارىم-قاتىناستا, مەملەكەتتىك شارۋالاردا جاقسى جەتىستىكتەرگە جەتۋ, ادامگەرشىلىك قۇندىلىقتاردى جوعارى شىعارۋ باعىتىنداعى ىستەرىمىزدى جۇرگىزۋدە اقساپ جاتامىز. ەگەر ءوز ورتاڭدا, قوعامدا سەنىم باستى قۇندىلىق رەتىندە ورنىقسا بار يگىلىك سوندا عانا ورنايدى.
06 ماۋسىم, 2025
«China Daily» گازەتىندە جارىق كورگەن «نەلىكتەن ءبىز بارلىق مەملەكەتتىك ءرامىزدى قۇرمەتتەۋىمىز كەرەك؟» (Why we must respect all national symbols?) دەگەن ماقالانىڭ اۆتورى پول سۋرتيس مەملەكەتتىك رامىزدەرگە قۇرمەت كورسەتپەۋ ۇلكەن قورلىق ەكەنىن ايتادى. الەمنىڭ ءاربىر ەلى ءوزىنىڭ دە, وزگەنىڭ دە ەلدىك نىشاندارىنا ءىلتيپات ءبىلدىرىپ ءجۇرۋى كەرەك. ويتكەنى بۇل – زاڭمەن بەكىتىلگەن, قۇرمەتتەۋگە لايىق بەلگىلەر.
04 ماۋسىم, 2025
دامىعان جانە دامۋشى ەلدىڭ اراسى...
ادەتتە قاتەلىك جاساپ, شالىس باسقان ادامدى جاس قوي نەمەسە تاجىريبەسى از, ءالى وڭى مەن سولىن تانىمادى دەپ, تاعى باسقا «دالەلدەر» ايتىپ اقتاپ الۋعا تىرىسامىز. ول ادام بۇدان ساباق الىپ, قايتالاماۋعا تىرىسادى, بولماسا كەرىسىنشە, سول قاتەسىمەن ءومىر سۇرە بەرەدى. بۇدان ءبىر ادام عانا زارداپ شەگەدى. ال ادامنىڭ ورنىنا ءبىرتۇتاس مەملەكەتتى الساق, شالىس باسقان ءىسىن تەز ارادا جونگە كەلتىرمەسە, ميلليونداعان تاعدىرعا بالتا شابارى ءسوزسىز. وسى ورايدا قاتەلەسەتىن كوبىنە-كوپ دامۋشى ەلدەر عانا. ويتكەنى ولار جاڭا نارسەگە قۇمار كەلەدى, قۋىس كەۋدەنى ءالى زەرتتەلىپ, زەردەلەنبەگەن دۇنيەمەن تولتىرۋعا اسىعىپ تۇرادى.
27 مامىر, 2025
كەيىنگى ۋاقىتتا عالىمداردى الەۋمەتتىك قولداۋ كۇشەيىپ كەلەدى. سونىڭ ءبىر دالەلى بولار, ءبىراز زەرتتەۋشى ەشقانداي پايىزسىز, يپوتەكاسىز, العاشقى جارناسىز, تەپ-تەگىن پاتەر الدى. حابارلاردان مەديتسينا, مەديا, اسكەري, باسقا دا سالا ماماندارىنىڭ دا ءتۇرلى ءتيىمدى باعدارلامامەن ءۇيلى بولىپ جاتقانىن ەستيمىز. قۋانامىز, ارينە, بىراق سونى كىمدەر الىپ جاتىر؟ ۇمىتكەردى تاڭداۋ ءتارتىبى مەن بەرۋ تالابى ناعىز يەسىن تابۋعا ىقپال ەتە مە؟
15 مامىر, 2025
ەرتە, ەرتە, ەرتەدەن ەسكەرتكىش اتاۋلىنى قادىر تۇتقان ەلمىز. قيان دالامىزدىڭ قاي قيىرىنا بارساڭىز دا, قيساپسىز مول مادەني مۇرامىزدىڭ ۇزدىك ۇلگىلەرىن كەزدەستىرەسىز.
18 ءساۋىر, 2025
ىقىلىم زاماننان بەرى حالقىمىز ەلدىگىنىڭ باستى ءرامىزى – بايراعىن ەرەكشە قاستەر تۇتىپ كەلەدى. بۇل تۋرالى اتاقتى ءسۇيىنباي اقىننان اسىرىپ ايتقان ەشكىم جوق شىعار.
04 ءساۋىر, 2025
جىل سايىن ناۋرىز قارساڭىندا قالىڭ جۇرتتىڭ جادىراڭقى كوڭىل كۇيىن كورىپ, جاقسىلىقتان ۇمىتتەنەمىز. ونىڭ ۇستىنە كەيىنگى ۋاقىتتا ءار وڭىردە ءتۇرلى فورماتتا وتكىزىلىپ جۇرگەن مەرەكە ءىس-شارالارى «ناۋرىزناما» دەگەن اتاۋمەن بىرىزگە, جۇيەگە تۇسە باستادى. «ناما» – حات ماعىناسىن بەرەتىن اتاۋ. ناۋرىز حاتى, جاڭا كۇندى قارسى الۋدىڭ باعدارلاماسى مەن حاتتاماسى, اقاڭشا (ا.بايتۇرسىن ۇلى) ايتساق, جوسىعى.
22 ناۋرىز, 2025
ءبىز ادەتتە ايەل تۇلعاسى نەمەسە ايەل زاتى دەسەك, ويىمىزدىڭ تۇكپىرىندە وتباسىنىڭ التىن ارقاۋى مەن بەرەكەسى تۇرادى. سونىمەن بىرگە ۇلت تانىمىندا «انا» ۇعىمى «ەلدىك ءداستۇر» قۇندىلىعىنىڭ ءمان-ماعىناسىن تولىقتىرادى.
08 ناۋرىز, 2025
ادام جاراتىلىسى كۇردەلى. ول اركەز سۇيىسپەنشىلىك, تاڭعالۋ, وكپەلەۋ, قۋانىش-قايعى, مەيىرىم-شاپاعات, ت.ب. سەزىمدەر جەتەگىندە جۇرەدى. وسى سەزىمدەردى شەگىنەن اسىرماي تىزگىندەپ, ولاردى تۇراقتىلىق پەن تەپە-تەڭدىك جاعدايىندا ۇستاي بىلگەن ادام وكىنىشكە ۇرىنبايدى. ياعني جوعارىداعى ارقيلى سەزىم قۇبىلىسىن تىزگىندەپ, رەتتەي بىلگەن كىسى باقىتتى وتباسىن قۇرا الادى.
07 ناۋرىز, 2025
ءپىل سوزدىگى بار, جىلقى سوزدىگى شە؟
عىلىم كەيدە ەشتەڭەگە باعىنبايتىن ەرەجەلەردەن تۇراتىنداي ەلەستەيدى. ءبىز ءومىر ءسۇرىپ جاتقان مىنا عالامدا ءار ادام وزىنشە جاڭا تىنىس اشقىسى كەلەدى. الدەنەگە جاڭا كوزقاراسپەن قاراۋدى ۇناتادى. سول ءۇشىن دە عىلىمنىڭ ءبىر اتى – ىزدەنىس دەگەنىمىز دۇرىس بولار.
21 اقپان, 2025
ەلىمىزدىڭ سولتۇستىك پەن ورتالىق وڭىرلەرىندە ايازدىڭ سەبەبىنەن ساباق بولمايتىنىن بىلە قالسا, وقۋشىلار قوس قولىن كوتەرىپ قۋاناتىنىن كوز كوردى. مۇعالىمدەردىڭ ىشىندە دە (تانىس پەداگوگتەردەن, ارەكەتىنەن) ارقانى كەڭگە سالاتىنداردىڭ بارىن بىلەمىز. اتا-انالار اراسىندا دا تاڭمەن تالاسىپ, قارلاتىپ, بورانداتىپ بالاسىن مەكتەپكە تاسىعىسى كەلمەيتىندىكتەن, ءبىلىم باسقارماسىنان «ساباق بۇگىن دە بولمايدى» دەگەندى كۇتىپ وتىراتىندار جەتەرلىك.
05 اقپان, 2025
ءبىر ءسات تەرەزە سىرتىنداعى اعاشتارعا كوز سالىڭىزشى, ولار دا جالعىزدىقتان جابىرقايتىن سياقتى سەزىلەدى. مۇمكىن ولار ءون بويىنان ءوسىپ شىققان جاپىراقتاردى, بۇتاقتارىنا قوناتىن قۇستاردى اڭسايدى. «جالعىزدىق دەگەن – ءوز-وزىڭمەن بەتپە-بەت كەلۋ», دەپتى ءبىر دانىشپان. دۇرىس تا شىعار. ال بۇل ۇعىمدى رۋحاني ەركىندىكتىڭ باستاۋى دەگەن تۇسىنىكپەن قابىلدايتىندار دا جوق ەمەس.
04 اقپان, 2025
