پىكىرلەر
ء«وز ۇيىڭنەن جاۋ شىقسا, قاشاتىن جەر تابىلماس» دەگەندى باياعىدا ايتىپ كەتكەن اتا-بابالارىمىزدى ناعىز دالا دانىشپاندارى دەرسىز. ءبىر عانا سويلەمگە بايلانعان توقتام ءوز جاقىندارىنا زالىمدىق, الىمجەتتىك كورسەتەتىن كىساپىرلەردىڭ الميساقتان بولعانىن ايعاقتاماي ما؟ كىساپىر دەمەكشى, ىلگەرى زاماندا قالتاعا تۇسەتىن ۇرىلاردى وسىلاي اتاعان ەكەن. ال بۇل زاماندا ءوز وتباسىنا كەسىرىن تيگىزىپ, تاعدىرىن تاس-تالقان ەتكەندەردى كىساپىر دەمەي, كىم دەيمىز؟
26 ناۋرىز, 2024
ءار جىلدىڭ ناۋرىزىندا ەل تاريحىنىڭ جاڭا ءبىر پاراعى اشىلىپ, وتكەن مەن بۇگىننىڭ پارقىن ايقىنداۋىمىزدى – ادىلەتتىكتىڭ ءجونى دەپ قابىلدايمىز. بايسالدى بابالارىمىز «جاڭا ايدا جارىلقا, ەسكى ايدا ەسىركە!» دەگەن تىلەگىن ۇيلەسىمدىلىك يەسىنە باعىشتاعانى انىق.
22 ناۋرىز, 2024
بۇيىرسا, بۇگىن ۇلىق ۇلىس نەمەسە التىن وردانىڭ ءاز شاھارى سارايشىق جۇرتىندا – اتىراۋدا ۇلتتىق قۇرىلتاي ءۇشىنشى جيىنىنىڭ سەكتسيالار جۇمىسى باستالادى. ەرتەدە جايىق اعىنى قاتتى, ايدىنى شالقار ۇلى سۋ اتالىپتى. اراب ساياحاتشىسى ءابۋ ءات-ءتانجي ياكي يبن باتۋتتا: «دۇنيەدە باعداتتان كەيىن جۇزبەلى كوپىردى وسى سارايشىقتان كوردىم. وتىز سارايى, ءتورت مەشىتى كوز جاۋىن الادى» دەپ جازىپتى. وسى شاھار قورىمىندا موڭكە تەمىر, توقتا حان, جانىبەك, ءامىر وقاس, قاسىم حان, شاھ ماماي, ءجۇسىپ حان سىندى جەتى قاعاننىڭ سۇيەگى باقيلىق مەكەنىن تاپقان. مۇنى پانتەون دەسەك تە بولادى. سارايشىق – بيىل 800 جىلدىعى اتالىپ ءوتىپ جاتقان جوشى ۇلىسىنىڭ وسى وڭىردەگى ساراي باتۋ مەن ساراي بەركەدەن كەيىنگى ءۇشىنشى ءىرى ورتالىعى.
14 ناۋرىز, 2024
كوكىرەگىندە ماحاببات پەن مەيىرىم ماڭگى ۇيالاعان ارداقتى انالاردىڭ, اياۋلى قىز-كەلىنشەكتەردىڭ ءتول مەرەكەسى – ميلليونداعان ادامنىڭ جانىن جايدارى شۋاققا, جاقسى مۇراتقا بولەيتىن شۇعىلالى مەيرام. قارلى, قىراۋلى قىستان كەيىن بۇكىل جاراتىلىس اتاۋلىعا جان بىتىرەتىن كوگىلدىر كوكتەم كەلەدى. سول كوركەم كوكتەم ەڭ الدىمەن انالاردىڭ جۇرەك جىلۋىنان, ىستىق ىقىلاسىنان باستاۋ الادى, كوبەڭسىپ قالعان كوڭىلدەردە قۋانىش پەن شاتتىقتىڭ تۋىن كوتەرەدى, سانا-سەزىمدى سەرپىلتىپ, اق تىلەكتەردىڭ تيەگىن اعىتادى.
07 ناۋرىز, 2024
بيىل قاڭتاردا مەريلەند ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ەكونوميسى توماس درەكسەل فەدەرالدى رەزەرۆ جۇيەسى (فرج) باسشىسىنا جاسالاتىن ساياسي قىسىمعا قاتىستى زەرتتەۋ جاساپ, 1933 جىلدان 2016 جىلعا دەيىنگى ارالىقتاعى (رۋزۆەلتتەن وباماعا دەيىن) اقش پرەزيدەنتتەرىنىڭ فرج وكىلدەرىمەن ءوزارا كەزدەسۋ سانى مەن ساعاتتارى تۋرالى دەرەكتەردى جيناپ شىققان. سوندا 83 جىل ىشىندە پرەزيدەنتتەردىڭ فرج وكىلىمەن 800 رەت كەزدەسكەنى انىقتالىپتى. ارينە, توماس درەكسەل بۇل ءۇشىن از تەر توككەن جوق – 83 جىلداعى بۇكىل پرەزيدەنتتىڭ كۇندەلىكتى جۇمىس كەستەسى بويىنشا ارحيۆ دەرەگىن تۇگەل اقتارعان. ايتپاعىمىز توماستىڭ ءتوزىمى تۋرالى ەمەس, البەتتە.
26 اقپان, 2024
قازاقتىڭ تالانتتى ءانشىسى رامازان ستامعازيەۆ ورىندايتىن «داريعا, داۋرەن» ءانىنىڭ ءسوزىن جازعان اقىن نەسىپبەك ايت ۇلىنىڭ: «مەن – انگە ءسوز جازۋعا قورقا-قورقا كەلگەن اداممىن. سەبەبى ءاننىڭ ءسوزى وتە كىرپياز. ءبىر مىسقال ارتىق نە كەم كەتۋگە بولمايدى. وعان نىسانانى كوزدەگەندەي دالدىك كەرەك. دەمەك, شەبەردىڭ شەبەرى عانا باراتىن ءىس», دەگەنى بار ەدى. اباي اتامىز ايتقانداي, ء«اننىڭ دە ەستىسى بار, ەسەرى بار». وكىنىشتىسى, قازىر ەسسىز, ءمانسىز, ماعىناسىز ءان كوبەيدى. وي سالاتىن, جۇرەككە جەتەتىن, ءسوزى مەن سازى قابىسىپ, ادەمى ۇيلەسىم تاپقان ءان تىڭداۋ ارمانعا اينالىپ بارادى...
26 اقپان, 2024
بۇگىنگى تاڭدا بالدىرعانداردىڭ زەيىنىن اشىپ, زەردەسىن دامىتاتىن ارناۋلى ورتالىقتار كوپتەپ كوزگە ۇشىرايدى. بۇل, ارينە, سۇرانىسقا سايكەس قالىپتاسىپ وتىرعان احۋال ەكەنى انىق. بىراق وسىنداي ورىندارعا بالالارىن جەتەكتەپ اپارىپ جۇرگەن جاس وتباسىلار ءداستۇرلى تاربيە تەتىگى – اتا-اجە ينستيتۋتىن ەسكەرە بەرمەيتىندەي كورىنەدى.
21 اقپان, 2024
ۇلى ويشىل, عۇلاما ءال-فارابي بابامىز «تاربيەسىز بەرىلگەن ءبىلىم – ادامزاتتىڭ قاس جاۋى دەگەن» ەكەن. وسىعان قاراعاندا, ءبىلىمنىڭ وزەگى – تاربيە ەكەنى انىق. ياعني كۇللى ادام بالاسىنا ورتاق جاقسى قاسيەتتەردى جاس بۋىننىڭ تولىق بويىنا سىڭىرمەي تۇرىپ, بەرگەن ءبىلىم قۋراعان اعاش سياقتى ەشقاشان جەمىس بەرمەيدى.
14 اقپان, 2024
ماركستىڭ «ادامدى ادام ەتكەن – ەڭبەك» تۇجىرىمداماسىنا ك ۇلىپ قارايتىن جاڭا بۋىن پايدا بولعالى تەلەگەي تابىسقا جەتۋدىڭ ءبىر كەپىلى: «مۇراتقا تەك ءبىلىم مەن تەحنولوگيا ارقىلى قول جەتكىزە الادى» قاعيداسى ومىراۋلاپ العا وزىپ شىقتى. وتكەن عاسىرلاردا زاۋىت پەن فابريكانىڭ ونەركاسىپتەن مانۋفاكتۋرانى ىعىستىرىپ شىعارعانى سياقتى كۇندەلىكتى جاساپ جۇرگەن ءۇي تىرشىلىگىندەگى قاراپايىم شارۋانى تەحنولوگيا جەتىستىگى الماستىرا باستاعالى ەكى بىلەكتى ءتۇرىپ تاستاپ جاسايتىن ۇيدەگى قول ەڭبەگى دە ەكىنشى ورىنعا ءوز-وزىنەن سىرعىپ بارادى.
13 اقپان, 2024
باسىنا بۇلت ءۇيىرىلىپ, نەسيە نوقتاسىن كيگەن بورىشكەرلەردىڭ ۇلەسى باسىم تۇرعاندا قوعام ءارى-ءسارى كۇي كەشەدى. بۇگىندە وسى جاعداي جۇرتشىلىقتىڭ ەڭسەسىن باسىپ تۇر. الماقتىڭ سالماعىن كوتەرە الماي كۇيرەپ كەتكەن پەندە قانشاما؟
06 اقپان, 2024
ۇلت ءباسپاسوزى تاريحتىڭ ءتۇرلى سىنىنان ءوتىپ, قالىپتاسىپ, دامىپ, كەمەلدەندى. بۇگىنگى باق جاڭالىق پەن اقپاراتتى حالىققا جەتكىزۋ ءپىشىنى, مازمۇنى, امالى, ت.ب. كاسىبي شارتتارى جونىنەن كوپ وزگەردى. ماماندار تەحنولوگيا مەن يننوۆاتسيا قارقىنىنا ىلەسۋگە تىرىسىپ-اق كەلەدى. سالا ساراپشىلارى الەم مەن ۇلت تالعامىن, سۇرانىمىن ەسكەرىپ, تەز جەتىلۋدى ۇسىنادى.
01 اقپان, 2024
بالا كۇنىمىزدە ارالارىندا ءۇرىپ اۋىزعا سالعانداي سۇيكىمدى بەس بىردەي ۇل-قىزى, وقىعان-توقىعان, قىزمەتى بار ەرلى-زايىپتىلار اجىراسقاندا اقىلعا سىيعىزا الماي, اڭتارىلعانىمىز ەسىمىزدە. ول زاماندا ىلۋدە بىرەۋ بولماسا, ەكىنىڭ ءبىرى وڭايلىقپەن اجىراسا سالمايتىن. ونىڭ ۇستىنە ەرەسەك ادامداردىڭ اراسىندا ءتۇرلى كەلىسپەۋشىلىك, دۇردارازدىق ازداي كورىنەتىن.
31 قاڭتار, 2024
كەيىنگى جىلدارى اينالامىزدا – تۋعان-تۋىس, دوس-جاران, ارىپتەستەر مەن قۇربى-قۇرداستار اراسىندا شەتەلگە كەتۋ, ۋاقىتشا جۇمىسقا تۇرىپ, اقشا تابۋ, ءتىپتى ءبىرجولا قونىس اۋدارۋ تۋرالى اڭگىمەلەر ءجيى ايتىلىپ ءجۇر. شىنى كەرەك, بۇل ۇسىنىستى قۇر تالقىلاپ قانا قويماي, تاۋەكەلگە بەل بۋىپ, شەتەل اسىپ كەتكەندەرى دە از ەمەس.
25 قاڭتار, 2024
ۇسىنۋ – بىزدەن, ويلانۋ – سىزدەن
تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىقتى اۋىزدىقتاۋدىڭ ءبىر تەتىگى – جازانى بارىنشا قاتاڭداتۋ ەكەنى كوپ ايتىلىپ ءجۇر. دەگەنمەن, كەيبىر ساراپشىلار باسقاشا پىكىردە. ولار جازانى كۇشەيتۋ باسقا قىلمىستارعا توقتام سالۋعا پارمەندى امال بولسا دا, تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىققا قارسى قولدانۋدا ءتيىمسىز ەكەنىن ايتادى.
24 قاڭتار, 2024
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ «Egemen Qazaqstan» باسىلىمىنا بەرگەن سۇحباتىندا: «مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر وزىنە جۇكتەلگەن مىندەتتى ءمىنسىز اتقاراتىن كاسىبي مامان عانا بولماۋى كەرەك. ولار ءاردايىم باستاماشىل, ناقتى ىسىمەن ەلگە پايدا اكەلەتىن جانە وزگەرىستەردىڭ ومىرشەڭدىگىن حالىققا كورسەتە الاتىن ازامات بولۋى قاجەت. سونداي-اق ولار ءبىلىمدى-بىلىكتى عانا ەمەس, ءسوزى مەن ءىسى ۇيلەسەتىن, تياناقتى, ءتارتىپتى جانە ارلى ادام بولۋى ءتيىس. قاراماعىمدا قىزمەت ىستەيتىن ازاماتتاردىڭ ماعان ەمەس, ادىلەتتى قازاقستاندى قۇرۋ يدەياسىنا ادالدىعى الدەقايدا ماڭىزدى», دەپ قوعامعا ادىلدىك ءھام ادالدىق قاعيداتىن ورناتۋدىڭ ماڭىزىن العا تارتقان ەدى.
18 قاڭتار, 2024
جاڭا جىل باستالعالى بەرى قارا باسىنا جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان جەكە كاسىپكەرلەر مەن تاكسي جۇرگىزۋشىلەرىنىڭ ءموبيلدى اۋدارىمداردان باس تارتۋى جۇرتتى ابىگەرگە سالىپ وتىر. قانداي دا ءبىر قىزمەت تۇرىمەن كۇنەلتىپ جۇرگەن وتانداستارىمىز تابىسىن تۇگەل تارتىپ الاتىنداي كۇي كەشىپ جاتىر. ال وسىنىڭ ءبارى دە بىلمەگەندىكتەن, جاڭا تالاپتى تولىق تۇسىنبەگەندىكتەن تۋىنداپ جاتقانى ايان.
14 قاڭتار, 2024
«ءاۋ» دەگەننىڭ ءبارى ءانشى ەمەس
كەيىنگى جىلدارى ەلىمىزگە الىس-جاقىن شەتەلدەردەن ءتۇرلى انشىلەر ءجيى كەلە باستادى. ءبىر جاعىنان قۋانتارلىق جاڭالىق. ەندى شە, بۇرىنعىداي ەمەس شارتاراپتىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندەگى ونەر يەلەرى قازاق ەلىن تاني باستادى دەگەن ءسوز.
04 قاڭتار, 2024
ءتۇرلى ومىرلىك جاعدايدا ءتورت الاياقپەن سويلەسۋگە تۋرا كەلدى. مۇمكىن مەنى بۇدان دا باسقا بىرنەشە الاياق الداۋعا تىرىسقان شىعار. ايتەۋىر ەستە قالعانى – سول ءتورت الاياقتىق. جاقىندا ۋچاسكەلىك پوليتسەي WhatsApp الەۋمەتتىك جەلىسىندەگى پاتەر يەلەرىنىڭ كووپەراتيۆى قۇرعان چاتقا ءتۇرلى جازۋلارى بار كارتينالار جىبەردى. ۇڭىلسەك, الاياقتاردان اباي بولۋدى مەڭزەگەن قۇلاقتاندىرۋ ەكەن. اقپاراتتى وقىعاندا, «ماسساعان, مىناداي حاتتى مەن دە الدىم عوي» دەپ تاڭعالدىم.
03 قاڭتار, 2024
قازاق ءتىلى ءبىر ەسىكتى اشسا, اعىلشىن ءتىلى مىڭ ەسىكتى اشادى. الەم دامۋىنىڭ كىلتىنە اينالعان امبەباپ تىلگە اعىپ تۇرعان ادامداردىڭ قاتارى ارتىپ كەلە جاتقان كەزەڭدە, اعىلشىن ءتىلىن بىلگەنىڭمەن, ءتىرى جاندى تاڭعالدىرا المايسىڭ. ۋاقىتتىڭ اعىنىنا ىلەسكىسى كەلگەن ادام اعىلشىن ءتىلىن ءوزى-اق مەڭگەرىپ جاتىر.
02 قاڭتار, 2024
تىرنەكتەپ جيعان-تەرگەن دۇنيە – وبەكتەپ تاپقان-باققان بالا-شاعانىڭ قامى. سولاردىڭ جارقىن بولاشاعى ءۇشىن بەينەتكەش اتا-انا ەشتەڭەدەن دە ايانىپ قالمايدى. «ەرتەڭ راقاتتى وسى بالالاردان كورەمىز» دەيتىن اياۋلى ءۇمىتتىڭ ءوزى تاۋ قوپارارداي الاپات كۇش بەرەدى. ءجيى ايتىلاتىن «بالا – ەڭ ۇلكەن كاپيتال» ءتامسىلىنىڭ ءمانى دە وسىندا جاتىر.
28 جەلتوقسان, 2023