پىكىرلەر
قايبىر جىلى جازعى دەمالىستىڭ ون بەس كۇنىن قاراتاۋدىڭ كۇنگەي بەتى – اباي اۋىلىندا وتكىزۋدى ءجون كوردىك. وزەن بويلاي ورنالاسقان اۋىلدا ساۋىندى بيە ۇستايتىندار بارشىلىق. سولاردىڭ بىرىمەن كەلىسىپ, ساۋمال ىشسەك دەگەنبىز. ءۇي يەسى جاقسى قارسى الدى, ۇلكەن ۇيىنە جايعاستىردى.
01 قاراشا, 2024
اتوم ەنەرگەتيكاسى: عىلىم مەن يننوۆاتسيا ءورىسى
اەس ەلىمىزدىڭ عىلىمي الەۋەتىن ارتتىرۋدا ايرىقشا ماڭىزعا يە. ول تەك ەنەرگيا كوزى ەمەس, سونىمەن قاتار مەديتسينادا كەڭىنەن قولدانىلىپ, ءوندىرىس پەن ونەركاسىپتىڭ دامۋىنا ىقپال ەتەدى.
26 قىركۇيەك, 2024
«شالا قازاق» ءتىلىنىڭ جاناشىرى
بىردە ۋيكيپەديادان قازاق حالقى تۋرالى ماقالانى وقىپ وتىرىپ, ءبىر قىزىقتى «دەرەككە» كەزىكتىم. «سويلەيتىن ءتىلى» دەگەن باعانعا «قازاق, ورىس, شالا قازاق تىلدەرى» دەپ جازىپ قويىپتى. وقىدىم دا قايران قالدىم. قازاقتىڭ ءبىر بولىگى ورىسشا شۇلدىرلەيتىنى راس. وعان داۋ ايتا المايسىڭ. ەندى «شالا قازاق ءتىلى» قايدان شىققان دەگەن سۇراق سانامدا تۇردى دا قويدى.
21 قىركۇيەك, 2024
بۇگىندە ءومىرىمىزدى اقپاراتتىق تەحنولوگيالارسىز ەلەستەتە المايتىنىمىز بەلگىلى. ءتىپتى ادام بالاسى الميساقتان الەۋمەتتىك جەلىلەرگە كىندىگى بايلانىپ قالعانداي كۇيگە جەتتىك. زامانا يگىلىگى كەيدە ءالىن بىلمەگەننىڭ بەلىندەگى شوقپار, ەسى كىرمەگەن بالانىڭ قولىنداعى وتكىر پىشاقتاي قورقىنىشتى. كيبەرالاياقتار اقپاراتتىق تەحنولوگيالاردىڭ ارقاسىندا وڭاي بايلىققا كەنەلىپ, تالاي ادام جيعان-تەرگەنىنەن ءاپ-ساتتە ايىرىلىپ وتىرعان جاعدايى بار. اقشادان ايىرىلعان ءبىر بولەك تە, ال ابىرويدان ايى رىلعاننىڭ ورنى قالاي تولماق؟
20 قىركۇيەك, 2024
ءۇندى قايراتكەرى جاۆاحارلال نەرۋ: «وتار ەلدىڭ تاريحىن وتارلاۋشى جازادى» دەگەندەي, كەزىندە ءبىرتۋار اقىن عافۋ قايىربەكوۆ: «وسى باسقانىڭ پاتشالارىنىڭ ءبارى جاقسى , قازاقتىڭ حاندارى نەگە جامان؟», دەپ كەڭەستىك قوعامعا سۇراق قويعانى دا بەلگىلى. راسىندا, وتارلانعان ەلدىڭ شىنايى تاريحى ەشقاشان جازىلمايدى.
18 قىركۇيەك, 2024
يادرولىق وتىندى پايدالانۋ تاۋەكەلى
بولاشاقتا راديواكتيۆتى قالدىقتى قايتا وڭدەپ, قاجەتكە جاراتۋعا وتاندىق عىلىم قابىلەتتى مە؟ الەم تاجىريبەسىندە يادرولىق وتىن قالاي وڭدەلىپ ءجۇر؟ اەس تۋرالى اڭگىمە قوزعاي قالساق, يادرولىق وتىننىڭ جاي-كۇيى مىندەتتى تۇردە ءسوز بولادى.
14 قىركۇيەك, 2024
عىلىمي جيىن وتەتىن جەرگە جەتتىك. گرانت العان عالىمداردىڭ زەرتتەۋ جوبالارى تانىستىرىلىپ جاتىر. وتە جاقسى جۇمىستار بار ەكەن. سونىڭ ىشىندە جالپى سوماسى 750 ملن تەڭگە تۇراتىن جوبانىڭ جەتەكشىسى ءارى اۆتورىمەن اڭگىمەلەسكىمىز كەلىپ, نيەتىمىزدى ۇيىمداستىرۋشى تاراپقا بىلدىردىك. ءباسپاسوز قىزمەتكەرى جۇگىرىپ ءجۇرىپ, سپيكەردى سۇحبات بەرۋگە ىڭعايلى تۇسقا جەتەكتەپ اكەلدى.
13 قىركۇيەك, 2024
مەملەكەت باسشىسىنىڭ حالىققا جولداۋى وسىعان دەيىن باستالعان ساياسي رەفورمالاردى دايەكتەۋگە, سونىڭ ىشىندە حالقىمىزدىڭ ءال-اۋقاتىن كوتەرۋگە باعىتتالعان. سونداي-اق مۇنى بۇگىنگى سىن-قاتەرلەرگە جاۋاپ جانە جۇرتشىلىقتى تولعاندىرعان ماسەلەلەردىڭ شەشۋ تەتىگىن كورسەتكەن ايقىن ۇستانىم دەپ قابىلدايمىز.
05 قىركۇيەك, 2024
وقۋ جىلى جاقىنداسا, اتا-انانى ابىگەرگە سالاتىن ءبىر تىرلىك بار. بۇل – مەكتەپ فورماسىن الۋ. كوپ ادام ءۇشىن مەكتەپكە دايىندىق نەگىزىنەن ءدال وسى كيىندىرۋدەن تۇراتىنداي, ساباققا قاجەت وقۋ قۇرالدارىنىڭ ءوزى كەيدە كەيىنگە ىسىرىلىپ قالاتىنداي كورىنەدى. سەبەبى قالتانى قاعاتىنى دا – بالانىڭ كيىمى.
29 تامىز, 2024
قارتتار ۇيىنە بارعىڭىز كەلمەسە...
بۇرىن قازاق جەرىندە «قارتتار ءۇيى» مەن «بالالار ءۇيى» سەكىلدى «تاستاندىلار» مەكەنىنىڭ بولماعانى ءوز الدىنا, ءتىپتى ۇلتتىق دۇنيەتانىمىمىزعا مۇنداي تۇسىنىكتىڭ ءوزى جات. ءبىز جەتىمىن جىلاتپاعان, جەسىرىن قاڭعىتپاعان, قارتىن قۇرمەتتەگەن ەل ەدىك.
27 تامىز, 2024
ەڭگەزەردەي جىگىت اكە-شەشەسىنە بالمۇزداق اكەلىپ بەرەدى. الپىستىڭ اينالاسىنداعى اتا-اناسى الگىنى جەي باستاعاندا تۇرلەرى بۇزىلىپ, تىجىرىنا تۇسەدى. سويتسە, ۇلدارىنىڭ بالمۇزداق دەپ ۇسىنعانى قۇرىلىستا پايدالاناتىن اق جەلىم ەكەن. اكە-شەشەسىن الداعانىن الدىن الا قوسىپ كەتكەن ۇيالى تەلەفونىنا ءتۇسىرىپ العان الگى اۋمەسەر «بۇل پرانك بولاتىن!» دەپ ىرجالاڭداپ تۇر...
22 تامىز, 2024
وتكەندە جاڭا ءبىر ءفيلمنىڭ تۇساۋكەسەرىنە باردىق. اۆتورى – جاس رەجيسسەر. كينونى كوردىك, كەي ساتتەرىنە تەبىرەندىك, «اتتەگەن-ايلارىن» دا ءتۇرتىپ وتىردىق. دەگەنمەن سالىستىرمالى تۇردە ايتار ويى بار, اكتەرلەردىڭ شەبەرلىگى دە جامان ەمەس. ايتەۋىر جەڭىل-جەلپى كومەديادان ادا, ەموتسيالىق تولقىنىسى بار اۋىر تاقىرىپتى كورسەتۋگە تالپىنعان. ءتاۋىر-اق دەستىك.
21 تامىز, 2024
قارالى ءۇي قوناق شاقىرمايدى...
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ وسى جىلدىڭ باسىندا «Egemen Qazaqstan» گازەتىنە بەرگەن سۇحباتىندا: «دۇنيەتانىمىمىزعا جات مادەنيەتتەرگە كوزسىز ەلىكتەۋدەن, جالعان پاتريوتيزمنەن, داڭعويلىق پەن داراقىلىقتان ساقتانۋىمىز كەرەك. حالقىمىزدىڭ بويىنداعى كەمشىلىكتەرگە كوز جۇما قاراماي, ودان ارىلۋىمىز قاجەت. مۇنىڭ ءبارى كۇن سايىن قۇبىلعان تۇرلاۋسىز زاماندا ءومىر ءسۇرىپ جاتقان قازاقستاننىڭ كەلەشەگى ءۇشىن ايرىقشا ماڭىزدى», دەگەن ەدى.
21 تامىز, 2024
ەلدىڭ جايىن «Excel»-گە سالىپ, شىم-شىتىرىق دەرەكتى شوتقا قاعىپ, ەسەپ-قيساپتى شەمىشكەشە شاعاتىن ستاتيستيكا ماماندارى بەرگەن مالىمەتتەرگە بايىپتاپ ءبىر قاراساڭىز, بايقايتىنىڭىز مىناۋ – جىل وتكەن سايىن اۋىل حالقى سانىنىڭ ازايىپ بارا جاتقاندىعى. ال كەرىسىنشە, قالا تۇرعاندارىنىڭ قاراسى قوڭدانا تۇسەدى. تامىرىمىز سول ءبىر التىن دىڭگەكتەن تاراعاننان كەيىن بە, ايتەۋىر اۋىل دەسە الاڭداپ تۇراتىنىمىز انىق...
08 تامىز, 2024
بيىلعى شىلدە ءبىز ءۇشىن حالىقارالىق جانە ەلدىك ەلەۋلى كوڭىل-كۇيدەن باستالدى. شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنا مۇشە مەملەكەتتەر باسشىلارى كەڭەسىنىڭ جيىنى الەمدىك ابىرويىمىزدى ارتتىردى. جاھاندىق تاتۋلىق پەن سۇحباتتاستىققا جول اشاتىن استانا دەكلاراتسياسى كەيىنگى جىلدارداعى بەيداۋا قاۋىپ-قاتەر مەن داعدارىستى رەتتەۋگە ىقپال ەتەدى دەگەن ءۇمىتىمىز زور. ەڭ باستىسى, شىۇ-عا توراعا بولعان قازاقستاننىڭ ۇيلەستىرۋىمەن, جەتەكشىلىگىمەن دۇنيەجۇزىندەگى 3,5 ميلليارد حالىقتى قۇرايتىن مەملەكەتتەر باسشىلارى وسىنداي پاتۋاعا كەلىپ وتىر. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ حالىقارالىق قۇرىلىمدى «سىن-قاتەرلەرگە توتەپ بەرەتىن مەيلىنشە ءتيىمدى ۇيىمعا اينالدىرۋ» ماسەلەسىن دەر كەزىندە كوتەرىپ, قولداۋ تاپتى. بۇل رەتتە حالقىمىزدىڭ «پەيىلىڭدى كەڭگە سال, قىرمانىڭدى دوڭگە سال» دەگەن دانالىعى ەسكە تۇسەدى. ونىڭ ارعى جاعىنان شىعىس شايىرى رۋداكيدىڭ «اقىلدى تاتۋلىققا, اقىماق قاتۋلىققا ۇمتىلادى» دەگەن ويى اڭعارىلادى. استانا تورىندە شىۇ-نىڭ 2035 جىلعا دەيىنگى دامۋ ستراتەگياسىنىڭ قابىلدانۋى جانە ەلارالىق تۇراقتىلىققا ارقاۋ سان سالانى قامتىعان 20-دان اسا قۇجاتقا قول قويىلۋى – سارابدال پەيىل مەن ەلشىل ماڭداي تەردىڭ ارقاسى. ەندى ۇيىم كەڭىستىگى كەڭەيە بەرەتىنى ايقىندالدى.
06 شىلدە, 2024
بيىلعى ءباسپاسوز كۇنىن جاڭا «ماسس-مەديا تۋرالى» زاڭ قابىلدانعان كەزەڭدە اتاپ وتكەلى تۇرمىز. بۇل – باق ءۇشىن اسا جاۋاپتى شاق. اتالعان زاڭ, بىرىنشىدەن, مەديا سالاسى ماماندارىنىڭ, ەكىنشىدەن, اقپاراتقا جانكۇيەر قالىڭ جۇرتشىلىقتىڭ قوعامدىق ساراپتاماسىنان ءوتتى. مەملەكەت باسشىسى بۇل ەلدىك قۇجاتتا ادىلەتتى قازاقستاننىڭ اشىقتىق پەن بىلىكتىلىك, جاۋاپكەرشىلىك پەن زاڭدىلىق ۇستانىمدارى ناقتى كورىنىس تاپقانىن باسا ايتتى.
28 ماۋسىم, 2024
سوت زالى. كامەلەت جاستان ەندى اسقان ەكى جىگىت ەسىرتكىنى ساقتاعانى, مۇنىسى ازداي تاراتقانى ءۇشىن سوڭعى ۇكىمىن تىڭداعالى تۇر. ەكەۋىنىڭ دە اناسى بوتاداي بوزداپ وتىر. بۇل – القابي بولعان تانىسىمىزدىڭ اڭگىمەسى. ونىڭ سوزىنەن سوڭ باسىمىزعا ءبىر سۇراق كەلدى. جاۋابىن القابيدەن ەستىگەندە ءبارىنىڭ باسىندا نەنىڭ تۇرعانىن تۇسىنگەندەي بولدىق.
27 ماۋسىم, 2024
ايگىلى ماحاتما گاندي: «الەمدى وزگەرتەمىز دەسەك, ءبىز ءوزىمىز سول وزگەرىسكە اينالۋىمىز كەرەك» دەگەنى ءمالىم.
15 ماۋسىم, 2024
بيىلعى الاپات سۋ تاسقىنى كەزىندە جۇرتتان جىلۋ جيناعان قايىرىمدىلىق قورلارى از بولعان جوق. بىراق ولاردىڭ كوبى جينالعان قاراجات قانشا ەكەنى, قانداي ماقساتقا جۇمسالعانى تۋرالى ەسەپ بەرگەن ەمەس. ال الەۋمەتتىك جەلىدە ءارتۇرلى سەبەپپەن اقشالاي جاردەم سۇراۋشىلار كوبەيىپ تۇر. الايدا ولاردىڭ قايسىسى شىن مۇقتاج ەكەنىن انىقتاۋ وڭاي ەمەس.
14 ماۋسىم, 2024
ۇلكەن ويشىل, اقىن شاكارىم قۇدايبەردى ۇلى «شىننان وزگە قۇداي جوق, انىق قۇداي – شىن قۇداي, ۇقپاي قالما الاڭ بوپ, شىن بولماسا, كiم قۇداي؟» دەگەن ەكەن. عۇلامانىڭ بۇل پايىمىن تاپسىرلەر بولساق, «قۇداي» دەپ وتىرعانى اقيقات. سونىڭ ىشىندە شىنايى ءبىلىمنىڭ اقيقاتى. قازىرگى تاڭدا قازاق قوعامىنداعى باستى ماسەلە – ءبىلىم پەن اقپاراتتىڭ ورنى اۋىسىپ كەتتى. شاكارىم بابامىز ايتقان «شىن ءبىلىم» كومەسكىلەنىپ, اقپاراتتىق دۇنيەلەر العا شىقتى. بۇل وتە قاتەرلى قۇبىلىس. ويتكەنى شىن ءبىلىم, اقيقات, ناعىز ءىلىم سالتانات قۇرماعان قوعامنىڭ بولاشاعى كۇڭگىرت.
13 ماۋسىم, 2024