پىكىرلەر
ەلىمىز تاۋەلسىزدىك العان سوڭ ەلدى مەكەندەر مەن كوشەلەردىڭ جاڭا زامان تالابىنا ساي كەلمەيتىن اتاۋلارىن وزگەرتۋ ءىسى قولعا الىنىپ, ءبىرتالاي ءىس تىندىرىلدى. سونىڭ ىشىندە كەڭەس زامانىندا كوممۋنيستىك يدەولوگيا ەرەكشە ەكپىنمەن جۇرگىزىلگەن سولتۇستىك وڭىرلەردە دە. ماسەلەن, اقمولا, قوستاناي, پاۆلودار, سولتۇستىك قازاقستان جانە شىعىس قازاقستان وبلىستارىنىڭ بىرقاتار اۋدانى مەن قالاسىنىڭ كوممۋنيستىك اتاۋلارى اۋىستىرىلدى. الايدا كوپتەگەن ەلدى مەكەننىڭ پاتشالىق وتارلاۋ جانە كەڭەستىك تىڭ كوتەرۋ كەزىندە بەرىلگەن ەسكى اتاۋلارىنىڭ كوبى ءالى كۇنگە ساقتالىپ قالىپ وتىر.
11 قازان, 2022
جوعارى ءبىلىمدى ازاماتى كوپ ەلدىڭ بولاشاعى جارقىن, الەۋەتى دە زور, بەدەلى دە بيىك. بۇل سوزىمىزگە ەشكىم داۋ ايتا قويماس. بۇرىننان ايتىلىپ كەلە جاتقان پىكىر. وقىعانى كوپ ەلدىڭ ءبىرى – قازاقستان. ولاي بولسا, نەگە ءبىزدىڭ ەلىمىز دامىعان مەملەكەتتەر كوشىنە ىلەسە الماي وتىر؟
10 قازان, 2022
– قاتىن, تاماعىڭ دايىن با؟ تاعى دا قۇر روجكي قۋىرعانسىڭ با؟ اناۋ كورشى ماراتتىڭ كەلىنشەگىن قاراشى, پىسىق. قاشان وتسەڭ دە ءدامدى تاماق ءپىسىرىپ جاتادى. ءيىسى مۇرنىڭدى جارادى.– كۇيەۋى سەن سياقتى كۇنى بويى ديۆاندا اياعىن كوككە كوتەرىپ جاتپاي, تاكسيست بولىپ قوسىمشا تابىس تابادى. سەنىڭ ءجۇرىسىڭ مىناۋ, نە تۇراقتى جۇمىسىڭ جوق. كۇندە اراققا سىلقيا تويىپ كەلەسىڭ. – جىنىما تيمە, اكەڭنىڭ... – اللو, پوليتسيا ما ەكەن؟ كۇيەۋىم قول كوتەردى...
09 قازان, 2022
ەل پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ قاراعاندى وبلىسىنا كەلگەن ساپارىندا ءاليحاننىڭ 150 جىلدىعىندا, قارقارالى پەتيتسياسىنىڭ 115 جىلدىعىندا دا قوزعالماعان ارقا جەرىندەگى الاشتىڭ تاريحى تۋرالى دايەكتى وي ايتتى.
06 قازان, 2022
كەيىنگى بىرنەشە جىل الەم ءۇشىن دە, قازاقستان ءۇشىن دە اۋىر كەزەڭ بولعانى بەلگىلى. كوروناۆيرۋس ىندەتى جەر-جاھانعا قيىندىق تۋعىزدى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ەل تىزگىنىن قولىنا العاننان كەيىن وڭىرلەردى تولىقتاي ارالاۋىنا مۇمكىندىگى بولعان جوق.
05 قازان, 2022
بۇگىنگى كوپتەگەن جاسىمىزدىڭ بويىندا ءوز وتانىنا دەگەن ىستىق سەزىمنەن گورى قارنى توياتىن, قالتاسىن تولتىرۋعا مۇمكىندىك مول ەلدەرگە ىنتا-ىقىلاسى باسىم بولىپ جۇرگەنىن ىشتەي سەزەسىڭ. مىنە, وسى جايت ءبىزدىڭ ۇرپاقتى وتانشىلدىققا تاربيەلەۋ باعىتىنداعى شارالاردىڭ ءجوندى ناتيجە بەرمەي وتىرعانىن كورسەتەدى. بۇل جايت ءوز كەزەگىندە ۋاقىت تالابىنا ساي جاڭا كوزقاراس, تىڭ بايلام, تەرەڭ پايىم كەرەك ەكەنىن ايقىندايدى.
05 قازان, 2022
قازاقتىڭ سانى كوپ بولماسا دا, قازىر كۇللى الەم نازارىنا ءىلىنىپ جۇرگەن اسا دارىندى ۇل-قىزىمىز از ەمەس. اسىرەسە ونەر مەن سپورت سالاسىندا. دۇنيە جۇزىندەگى توعىزىنشى تەرريتوريانى يەمدەنىپ, اق نايزانىڭ ۇشىمەن, اق بىلەكتىڭ كۇشىمەن ساقتاپ قالعان باتىر بابالارىمىزدىڭ ءورشىل رۋحى بۇگىنگى ۇرپاعىنىڭ بويىندا اتويلاپ ويانىپ, ماعجان جۇماباەۆ جازعانداي, الاش اتىن اسپانعا شىعاراتىن شاق تۋعانىن اڭعارتىپ تۇرعانداي.
04 قازان, 2022
قازاق قاي ءىسىنىڭ دە قايىرىمى مەن قايتارىمىن كورگىسى كەلەتىن ىزگى دە ىلكىمدى حالىق. كوشپەلى ومىرىندە زامانا كوشىنەن قالماي ءبىر مالىن ەكەۋ ەتىپ, ءتورت تۇياقتىسىنىڭ ەتىن ازىق, ءجۇنىن كيىم, ءسۇتىن ءنار ەتىپ تىرشىلىك كەشتى. وتباسىنا ويماقتاي پايدا تيگىزبەي ەل كەزىپ, جالعىز اتىمەن دالاقتاپ شاپقان دالابەزەردى «بەرەكەسىز» دەدى. قورالى جانعا قونىس بولسا دا جىققاندا ءبىر اتانعا عانا جۇك بولار كيىزۇيىن جازدا جايلاۋىنا, قىستا قىستاۋىنا تىگىپ, تۇزدە مالىن كوبەيتتى, ۇيىندە ۇرپاعىن ءوربىتتى. ياعني يكەمسىز ىسكە كۇيىندى, يگىلىكتى ىسكە ءسۇيىندى.
02 قازان, 2022
سالىق رەفورماسى: ءۇمىت كۇتتىرەر باستاما
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ بيىلعى جولداۋىندا ديففەرەنتسيالدى سالىققا قاتىستى ماسەلە كوتەردى. «تاعى ءبىر باسىمدىق – سالىقتىق ىنتالاندىرۋ شارالارىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ. ول ءۇشىن ەكونوميكانىڭ ءتۇرلى سالاسىندا ديففەرەنتسيالدى سالىق مولشەرلەمەسىنە كوشكەن ءجون», دەگەن پرەزيدەنت سالىق رەفورماسى اياسىندا ء«سان-سالتاناتقا سالىق» سالۋدى ەنگىزۋگە نازار اۋداردى. ايتا كەتەرلىگى, مۇنىڭ ورتا تاپقا قاتىسى جوق. بۇل تەك اسا قىمبات جىلجىمايتىن مۇلىك جانە اۆتوكولىك ساتىپ العان كەزدە سالىنباق.
29 قىركۇيەك, 2022
اركىمنىڭ قولىندا سمارتفون ءھام الەۋمەتتىك جەلىلەر ايتارلىقتاي كۇشكە يە بولعان قازىرگى ۋاقىتتا قوعامدا ءبىر مىنەز پايدا بولدى: كىنالاۋ دا وڭاي, داتتاۋ دا وڭاي, اقتاۋ دا وڭاي. حالىق توبىر سەكىلدى ەشتەڭەنىڭ بايىبىنا بارماستان شالا پىكىردىڭ سوڭىنان ەرە كەتەدى. الەۋمەتتىك جەلىنى اشا قالساڭىز, بۇگىن ءبىر ادامدى, ەرتەڭ تاعى بىرەۋدى جاپا-تارماعاي تابالاپ جاتقان جۇرت. ول «كىنالى», بالكي شەنەۋنىك ياكي اكىم, بولماسا, مۇعالىم, دارىگەر, ءتىپتى زيالى قاۋىم بولۋى مۇمكىن. جابىلا ماقتاۋدىڭ دا ءجونى سولاي. سوندا بۇل حالىقتا ادىلەت جوق پا دەيسىڭ.
28 قىركۇيەك, 2022
نەمىس ەكونوميسى ەرنست ەنگەلدىڭ XIX عاسىردا ەنگىزىپ كەتكەن تەورياسى ءححى عاسىردا وزگە ەلدە ەمەس, ءوز جەرىمىزدە پراكتيكادا كورىنىپ ءجۇر. ياعني كۇندەلىكتى تىرشىلىكتە. ەنگەل زاڭىن قاراپايىم تىلمەن تۇسىندىرسەك, «وتباسى نەعۇرلىم كەدەي بولسا, ونىڭ جالپى شىعىندارىنىڭ ۇلەسى سوعۇرلىم كوپ بولادى». سايكەسىنشە, «ەل نەعۇرلىم باي بولسا, ازىق-ت ۇلىك ۇلەسى سوعۇرلىم از بولادى».
26 قىركۇيەك, 2022
ازاماتتىق قوعام جانە وزگەرگەن الەم
وتكەن جىلداردا ەگەمەندى مەملەكەت قۇرۋ ۇدەرىسى بارىسىندا ەلىمىزدە قاتەلىكتەردىڭ ورىن العانى اقيقات. سونىڭ كەسىرىنەن تۋىنداعان ماسەلەلەر سوزبۇيدالىققا سالىنىپ جىلدار بويى ءوز شەشىمىن تاپپاۋى ازاماتتاردىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگىن تومەندەتتى.
25 قىركۇيەك, 2022
تار تالاسىپ توزار, كەڭ كەڭەسىپ وزار
بيىلعى كۇز قازاقستان حالقىنىڭ ساياسي ۇستانىمىن, ەلدىك بەرەكە-بىرلىگىن, ۇلىسارالىق بەدەلىن تاعى ءبىر سىناعالى تۇر.
23 قىركۇيەك, 2022
ەۋروپا ەلدەرىنەن ەرەكشەلىگىمىز ەسكەرىلسە...
قازاق ەلى دۇنيە جۇزىندەگى توعىزىنشى تەرريتوريانى ەنشىلەپ وتىر. ۇشقان قۇستىڭ قاناتى تالاتىن كەڭ-بايتاق جەرىمىزگە فرانتسيا, گەرمانيا, ۇلىبريتانيا, يسپانيا, اۋستريا, نيدەرلاند, جاپونيا ەلدەرى بىرگە سىيىپ كەتەدى ەكەن. بۇل – قازاقستاننىڭ ەۋروپا مەملەكەتتەرىنەن باستى ەرەكشەلىگى. الايدا وسى ماڭىزدى ەرەكشەلىك ەلىمىزدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ باعدارلارىن ايقىنداۋ كەزىندە كەيدە جەتە ەسكەرىلمەي, ەۋروپالىق ستاندارتتاردى ءجوندى-ءجونسىز تىقپالاۋدىڭ اياعى وكىنىشتى سالدارلارعا اكەلىپ سوعىپ جاتادى.
21 قىركۇيەك, 2022
قازاق ادەبيەتى: الەۋەت پەن ق ۇلىقسىزدىق
وزگەنىكىن زور, وزىنىكىن قور ساناۋ قۇلدىق پسيحولوگيانىڭ كورىنىسى. بۇل جاعىمسىز ءۇردىس ءوز الەۋەتىڭدى ەلەپ-ەسكەرمەۋگە, باعالاماۋعا يتەرمەلەيدى دە, باسقانىڭ جاسىعىنا جاناسىپ, جامانىنان جاقسىلىق ىزدەپ, ءىشى قۋىس, سىرتى جىلتىر دۇنيەسىنە تامسانىپ, سوعان قاراي ءيتىنىپ اۋرە ەتكىزەدى. وكىنىشتىسى سول, سەن ءوزىڭ قۇر بوسقا اۋرەشىلىككە سالىنىپ جاتقانىڭدى بىلمەيسىڭ, بىلگەننىڭ وزىندە ونى مويىندامايسىڭ, سىرتقا قاراي «ۇلۋىڭدى» جالعاستىرا بەرەسىڭ. «اداسقاننىڭ الدى – ءجون, ارتى – سوقپاق, ولارعا ءجون – ارامنىڭ ءسوزىن ۇقپاق».
21 قىركۇيەك, 2022
...اۆتوبۋستا كەلە جاتىرمىز. جاز بويى بىتپەگەن جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ كەسىرىنەن ءبىرتالاي اۆتوبۋستىڭ ءجۇرۋ باعىتى وزگەرگەن. مۇنى قوعامدىق كولىكپەن جۇرەتىن جۇرت جاقسى بىلەدى. بىراق اۆتوبۋستا ءبىر ايەل جۇرگىزۋشىدەن بۇرىنعى باعىتپەن ءجۇرۋىن تالاپ ەتىپ, ايقايعا باستى. جۇرگىزۋشىنىڭ «اپاي, جول جابىق! قالاي جۇرەمىن؟» دەگەن ءسوزىن الگى ايەلدىڭ اششى ايقايى جۇتىپ كەتتى. اۋزىنا كەلگەنىن ايتىپ, ايىلىن جيار ەمەس. ونسىز دا كولىك كەپتەلىسى تيتىقتاتىپ, سىركەسى سۋ كوتەرمەي كەلە جاتقان اۆتوبۋس جۇرگىزۋشىسى ءبىر كەزدە اتىپ تۇردى دا كەكسە ايەلدى جاعاسىنان الىپ, جۇلقىپ-جۇلقىپ جىبەردى. اناۋ دا قايتار ەمەس, قارعاپ-سىلەپ جاتىر. اشۋ قىسىپ, قانى باسىنا شاپقان جىگىت ايەلدى كەۋدەسىنەن يتەرىپ, سىرتقا شىعارىپ جىبەردى...
20 قىركۇيەك, 2022
الاش جولى – جانكەشتىلىك پەن جاسامپازدىق ۇلگىسى
الاشتانۋشى-اكادەميك مامبەت قويگەلديەۆ «ۇلتتىق ساياسي ەليتا» اتتى زەرتتەۋ ەڭبەگىندە: «الاش يدەياسى بىرىنشىدەن – ۇلتتىق دەموكراتيالىق مەملەكەت قۇرۋىن, ەكىنشىدەن – جەردىڭ استىنداعى, ۇستىندەگى, كوگىندەگى بارلىق بايلىق قازاقتىڭ وزىنە قىزمەت ەتۋىن, ۇشىنشىدەن – قازاقتىڭ جەرىندە وندىرىلگەن ءبىر ۋىس ءجۇن سول مەملەكەت ازاماتتارىنىڭ ۇستىنە توقىما بولىپ كيىلۋىن, تورتىنشىدەن – قازاق مەملەكەتىندە مەملەكەت قۇرۋشى ۇلتتىڭ ءتىلى وزگە ۇلتتارعا قاراعاندا ۇستەم بولۋىن, بەسىنشىدەن – ۇلتتىق داستۇرگە نەگىزدەلگەن جاپونيا ۇلگىسىندەگى ۇلتتىق دەموكراتيالىق مەملەكەت قۇرۋدى ۇستاندى» دەپتى.
18 قىركۇيەك, 2022
اباي مەن دومبىرانى قۇرمەتتەپ...
دۇنيەدە تەك قۇداي مۇڭسىز. ءتاڭىرىنىڭ قۇدىرەتىن كورەم دەسەڭ تاۋعا بار. جالعىزدىق قۇدايعا جاراسار. تاڭعى ءناسىپ – تاڭىردەن. جىرتىق ءۇيدىڭ قۇدايى بار. قۇدايسىز قۋراي سىنبايدى. وسىلاي جالعاسا بەرەتىن قازاقتىڭ قۇداي تۋرالى ءسوزىنىڭ قاشان, قاي عاسىردا قولدانىسقا ەنگەنىن ناقتى بىلمەسەك تە, ازەلدەن جاراتىلىستىڭ سىرى مەن سيپاتىن تەرەڭىنەن تانۋعا قۇشتار ەكەنىن كورەمىز. حالقىمىزدىڭ قانىنداعى تولەرانتتىلىقتىڭ تامىرى تابيعاتپەن ەتەنە تۋعان جاراتىلىس ءتىلىن جۇرەكپەن تۇسىنۋدە بولار, بالكىم.
14 قىركۇيەك, 2022
«25 جىل تەندەر وتكىزبە دەيسىڭ بە؟..»
ەل ىشىندە «تەندەر» دەگەنشە, «جەڭدەر» دەسەيشى!..» دەگەن اجۋا ءسوز ناقىلعا اينالىپ كەتكەلى قاشان. تەندەر اتاۋلىنىڭ مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ سالاسىنداعى سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ «سارا جولىنا» اينالعانى راس. زاڭ قاتايتىلىپ, جازا كۇشەيتىلىپ جاتسا دا, التىن كورگەن پەرىشتەدەي جولدان تايعان شەنەۋنىكتەر سانى ازايار ەمەس. قالىپتاسقان كىناراتتى جۇيەنى تۇبەگەيلى وزگەرتپەيىنشە, بۇل كەلەڭسىز قۇبىلىستىڭ تامىرىنا بالتا شابۋ قيىن ەكەنىنە كوزىمىز جەتكەندەي.
13 قىركۇيەك, 2022
قازاق ەلورداسىندا وتەتىن الەمدىك جانە ءداستۇرلى ءدىن كوشباسشىلارىنىڭ سەزى تاريح ەنشىسىنە اينالعاندا, «وسى باسقوسۋ قازاقستانعا نە بەرەدى؟» دەپ ويلاناتىندار بار.
12 قىركۇيەك, 2022
