يادرولىق قارۋدان ەڭ كوپ زارداپ شەككەن قازاق حالقى ەكەنىن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ۆاشينگتوندا وتكەن يادرولىق قاۋىپسىزدىك جونىندەگى ءتورتىنشى سامميتتە مالىمدەگەنىن ۇمىتا قويعان جوقپىز. مۇحيتتىڭ ارعى جاعىندا جاريالانعان «الەم. ءححى عاسىر» مانيفەسىندە ايتىلعانداي, وسىدان شيرەك عاسىر بۇرىن الەمدە العاشقى بولىپ سەمەي يادرولىق سىناق پوليگونىنىڭ ءبىرجولاتا جابىلۋىن تورتكۇل دۇنيە جۇرتشىلىعى بەيبىتقاتار ءومىر ءسۇرۋگە باعىتتالعان تاريحي قادام, ماڭىزدى شەشىم رەتىندە قابىلداعانى داۋسىز.
بۇگىندە بارشا ادامزات الدىندا تۇرعان حالىقارالىق تەرروريزم, ايماقتىق اسكەري قاقتىعىستار, ساياسي جانجالدار, ەتنوستىق تەكەتىرەستەر, تالاس-تارتىستار, ءولىم سەبەتىن, اجال قۇشتىراتىن جاڭا قارۋلار ويلاپ تابۋ سياقتى جاڭا قاتەرلەردىڭ ىقتيمال قاۋىپتىلىگىن ەسكەرسەك, پرەزيدەنت اتاپ كورسەتكەندەي, «ءححى عاسىر: سوعىسسىز الەم» اتتى كەڭ اۋقىمدى باعدارلامانىڭ قاجەتتىلىگىن ءتىپتى سەزىنگەندەي بولامىز. قازىرگىدەي الەمدىك ساياسي احۋالدى وي تارازىسىنا وتكىزسەك, ولاردىڭ سوڭى ەڭسەرۋگە كەلمەيتىن ادام ايتقىسىز الاپاتتارعا ۇلاسىپ كەتۋى عاجاپ ەمەس.
بۇل رەتتە قازاقستاننىڭ ۇستانىمى ايقىن. ول – ۇلتتىق سوعىستار مەن جانجالداردىڭ ۆيرۋسىن جويۋ جونىندەگى ۇيلەسىمدى دە جاۋاپتى ءىس-ارەكەتتەر شارالارىن دايەكتىلىكپەن جۇرگىزۋ, يادرولىق جانە باسقا دا جاپپاي قىرىپ-جوياتىن قارۋدان تولىقتاي ازات الەمگە قاراي بەت بۇرۋ. مەملەكەت باسشىسىنىڭ يادرولىق قاۋىپسىزدىك جونىندەگى جاھاندىق سامميتتە العا تارتىلعان دايەكتى ۇسىنىس-ويلارى بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە ارنالعان ساياسي ۇندەۋدە ودان ءارى جالعاسىن تاۋىپ, بەيبىتشىلىك ۇستانىمدى قالىپتاستىرۋدىڭ, قامتاماسىز ەتۋدىڭ جولدارى ايقىن كورىنىس تاپقان.
ءيا, بيىلعى جىل ەلىمىز ءۇشىن ەرەكشەلىكتەرگە تولى بولارى ءسوزسىز. سونىڭ بىرىنە 2017-2018 جىلدار كەزەڭىنە بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەسى رەتىندە وكىلەتتىلىگىنە كىرىسۋىن ايتۋعا بولادى. بۇۇ-نىڭ بارلىق مۇشەلەرىنىڭ قازاقستانعا قولداۋ كورسەتۋى ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق قوعامداستىق الدىنداعى بيىك بەدەلىن ايعاقتاسا كەرەك. مۇنداي سەنىم جوعارى جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەۋمەن قاتار, حالىقارالىق نورمالار مەن قاعيداتتارعا ءسايكەستەندىرىلگەن باتىل ۇسىنىستار مەن باستامالاردىڭ ءورىسىن كەڭەيتە تۇسەرى انىق.
ەلباسى ساياسي ۇندەۋىندە حالىقارالىق بەيبىتشىلىك پەن قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋ ماقساتىن باستى نىسانا ەتە وتىرىپ, الداعى كەزەڭدە اتقارىلاتىن بىرقاتار باسىمدىقتاردى اتاپ كورسەتتى. ولاردىڭ قاي-قايسىسى بولسىن وتە ماڭىزدى. بۇل ورايدا, جاھاندىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيدەگى اسكەري تەكەتىرەستەر مەن حالىقارالىق تەرروريزم جانە زورلىق-زومبىلىق ەكسترەميزمى ەرەكشە بەلەڭ الىپ تۇرعانى ادامزاتتى قاتتى الاڭداتاتىنىن باسا ايتقان ءجون. سوعىس پەن جانجالداردىڭ الدىن الۋ, ادام قۇقىقتارىن قورعاۋ, ورنىقتى دامۋ ماقساتتارىن ىسكە اسىرۋ, كليماتتىڭ وزگەرۋىنە قارسى كۇرەس ماسەلەلەرى دە بىرلەسىپ, اقىلداسىپ شەشكەندە عانا ءوز ناتيجەسىن بەرەرى ءسوزسىز.
ادامداردىڭ الاڭسىز ءومىر ءسۇرۋىنىڭ بىردەن-ءبىر كەپىلى – يادرولىق قارۋلاردى تاراتپاۋ, ونىڭ ارسەنالىن قىسقارتۋ تۋرالى شارت-مىندەتتەمەلەردىڭ مۇلتىكسىز ورىندالۋى, «قىرعي-قاباق سوعىسقا» جول بەرمەۋ, ءميليتاريزمدى اۋىزدىقتاۋ. وسى ورايدا, ادامزاتتىڭ وزىق ويلى وكىلدەرىنىڭ قازىرگى كەزدەگى بىردە-ءبىر سوعىستا جەڭىمپاز بولمايتىنىن تۇسىنەتىن مەزگىل جەتتى.
قونىسبەك ىبىراەۆ,
قازاقستان رەسپۋبليكاسى پروكۋراتۋراسىنىڭ ۇزدىك قىزمەتكەرى
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى