رەداكتسيا تاڭداۋى
بايبەسىك – بايىرعى قازاق مەكەنى
تاۋلى التايدىڭ چيكەتامان اسۋىنا جاقىنداي بەرە بەتكەيلەرگە بىتىك شىققان كۇلگىن ءتۇستى گۇلدەر كوزدىڭ جاۋىن الدى. ءار-ءار بەتتە كيىزدەي تۇتاسىپ تۇر. اۋەلدە كادىمگى سيرەن بە دەپ تاڭداي قاعىستىق. سويتسەك, ول «مارال گ ۇلى» (مارالنيك) دەپ اتالادى ەكەن. سوزدىكتەردى پاراقتاپ, قازاقشاسىن تاپپادىق. بالكىم, التايدىڭ ساكۋراسى دەسەك جاراسا كەتەر مە ەدى؟ تاۋلى التايدا جازعى ساياحات ماۋسىمى دا «مارال گ ۇلى» گۇل جارعاندا اشىلادى ەكەن. باسە دەيمىز, ىركەس-تىركەس اعىلعان تۋريست كوپ. ءبىز بولساق, موڭعوليانىڭ باتىسى, قازاقتىڭ بايىرعى مەكەنى – باي ولكەدەن كەلە جاتقان بەتىمىز...
31 مامىر, 2023
ينتەرنەت-بانكينگتى مەڭگەرگەندەر
ەل تۇرعىندارى اراسىندا ينتەرنەت-بانكينگ بەدەل جيناپ كەلەدى. جىل سايىن پايدالانۋشىلار سانى ۇلكەن قارقىنمەن ءوسىپ جاتىر. 2022 جىلدىڭ سوڭىندا ونلاين جانە ءموبيلدى بانكينگتى پايدالانۋشىلار سانى 22,9 ميلليونعا جەتكەن. 2021 جىلمەن سالىستىرعاندا 20 پايىزعا ارتىق.
31 مامىر, 2023
وتاندىق «ApartX» ستارتاپىنا «Big Sky Capital» جانە «Activat-VC» ۆەنچۋرلىق قورىنان 250 مىڭ دوللار ينۆەستيتسيا تارتىلدى. بۇل ينۆەستيتسيالار ستارتاپتىڭ مۇمكىندىگىن كەڭەيتىپ قانا قويمايدى, سونداي-اق نارىقتاعى ورنىن نىعايتىپ, جىلجىمايتىن م ۇلىكتى جالعا بەرۋ وندىرىسىندەگى ماسەلەلەردى ەڭسەرۋگە جول اشادى.
31 مامىر, 2023
بيىل 172 مىڭ تۇلەك مەكتەپ ءبىتىردى
قازاقستاندا 3 ملن 700 مىڭنان استام وقۋشى بيىلعى وقۋ جىلىن اياقتادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ.
31 مامىر, 2023
سماعۇل سادۋاقاس ۇلىنىڭ رۋحىنا قۇران باعىشتالدى
بۇگىن 31 مامىر - ساياسي قۋعىن-سۇرگىن جانە اشارشىلىق قۇرباندارىن ەسكە الۋ كۇنىنە وراي الاش قايراتكەرى سماعۇل سادۋاقاس ۇلىنىڭ رۋحىنا قۇران باعىشتالدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
31 مامىر, 2023
31 مامىر – ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن ەسكە الۋ كۇنى
31 مامىر – ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن ەسكە الۋ كۇنى. بۇل كۇن 1997 جىلى ارنايى جارلىقپەن بەكىتىلگەن بولاتىن, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
31 مامىر, 2023
مال باعۋمەن كۇنەلتىپ وتىرعان كوشپەلى جانە جارتىلاي كوشپەلى حالىقتى كۇشتەپ وتىرىقشىلىققا كوشىرۋ ساياساتى قازاق اۋىلىنا اسا قاتتى سوققى بولدى. بۇل ەجەلدەن قالىپتاسقان شارۋاشىلىقتى ءبىرجولا قيراتتى. 1920-1930 جىلدارى كوشپەلى شارۋاشىلىق ەلدەگى باسقا اۋدانداردىڭ ەكونوميكاسىمەن اۋقىمداسا وتىرىپ, تابيعي شاما-شارقىن ءالى دە بولسا سارقا قويعان جوق ەدى. سول كەزدەگى يندۋسترياسى دامىماعان, وندىرگىش كۇشتەرى ءالسىز قازاقستان سياقتى تابيعي-گەوگرافيالىق ورتادا كوشپەلى مال شارۋاشىلىعى ءتيىمدى بولاتىن. ويتكەنى جايىلىمدى مال شارۋاشىلىعى قازاقتىڭ كەڭ-بايتاق دالاسىنداعى ءشولدى جانە شولەيت جەرلەردى ءتيىمدى ادىسپەن يگەرىپ, سونشاما كەڭىستىكتى ءوزىنىڭ الەۋمەتتىك بولمىسىنا قىزمەت ەتتىرۋگە بەيىمدەپ, تابيعاتپەن ءسىڭىسىپ كەتۋدىڭ بىردەن-ءبىر ءتاسىلى ەدى.
31 مامىر, 2023
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جارلىعىمەن ەلىمىزدە ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن تولىق اقتاۋ بويىنشا كەڭ كولەمدە جۇمىس باستالعالى ءۇش جىل ىشىندە باتىس قازاقستان وبلىسىندا دا قىرۋار جۇمىس اتقارىلدى. 2001 جىلى وڭىردە كەڭەستىك رەپرەسسيا قۇرباندارىن اقتاۋ, سول كەزدەگى سولاقاي ساياساتتىڭ اسەرىنەن بولعان قۋعىن-سۇرگىننىڭ اۋقىمىن زەرتتەۋگە بايلانىستى قۇرىلعان جۇمىس توبى «Dana» عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ اياسىندا قىزمەت ەتتى. جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىكتىڭ جان-جاقتى قولداۋى جانە جۇمىستى دۇرىس ۇيىمداستىرۋدىڭ ارقاسىندا از ۋاقىتتا كوپ جۇمىس تىندىرىلدى.
31 مامىر, 2023
قارلاگ: ءدىن وكىلدەرىن قالاي قورلادى؟
قارلاگ ەڭبەكپەن تۇزەۋ لاگەرى كسرو حالىق كوميسسارلارى كەڭەسىنىڭ 1930 جىلعى مامىرداعى قاۋلىسى بويىنشا اشىلدى. كەلەسى جىلى, 1931 جىلدىڭ 19 جەلتوقسانىندا قاراعاندى ەڭبەكپەن تۇزەۋ لاگەرى قايتا قۇرىلىپ, لاگەردىڭ ورتالىعى قاراعاندى قالاسىنان 45 شاقىرىم جەردەگى دولينكا كەنتى بولىپ بەكىتىلدى. وعان 120 مىڭ گەكتار ەگىستىككە جارامدى جەر, 41 مىڭ گەكتار شابىندىق جەر ءبولىنىپ بەرىلدى.
31 مامىر, 2023
پەتروپاۆل قالاسىندا ساياسي قۋعىن-سۇرگىن جانە اشتىق قۇرباندارىن ەسكە الۋ كۇنىنە ارنالعان ەكى كۇندىك «تاريحتان تاعىلىم – وتكەنگە تاعزىم» حالىقارالىق فورۋمى ءوتتى. ءىس-شاراعا ەلىمىزدىڭ جانە شەتەلدەن كەلگەن بىلىكتى تاريحشى عالىمدار قاتىستى.
31 مامىر, 2023
ءماشھۇر-ءجۇسىپتىڭ تاعىلىمدى مۇراسى
بۇل, ارينە, قازاق رۋحانياتى ءۇشىن جاڭالىق قانا ەمەس, جەتىستىك بولۋى دا مۇمكىن. ءماشھۇر-ءجۇسىپ كوپەي ۇلى شىعارمالارىنىڭ جاڭا بەس تومدىق تاڭدامالىسىن «سەنىمەن بولاشاق» رەسپۋبليكالىق اتا-انالار قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ قۇرىلتايشىسى, ۇلت جاناشىرى نۇركەن اسانوۆتىڭ باستاماسىمەن قۇراستىرىپ, باسپاعا دايىنداپ بەرگەن اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتىنىڭ عىلىمي ماماندارى. بۇگىن ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن ەسكە الۋ كۇنى ورايىندا وتكەلى تۇرعان 5 تومدىق تۇساۋكەسەرى – پاتشا وكىمەتى تۇسىندا دا, كەڭەس وكىمەتى تۇسىندا دا ءدىني تۇرعىدان مانسۇقتالعان ماشەكەڭنىڭ رۋحى الدىنداعى ۇرپاعىنىڭ تاعزىمى, تاۋبەگە كەلۋى دەر ەدىك.
31 مامىر, 2023
اكەسى – «كۋلاك», ءوزى – «حالىق جاۋى...»
ساياسي قۋعىن-سۇرگىن زاردابىن ءبىر كىسىدەي تارتقان سايفۋتدين كەنجەتاي ۇلى ۋيدانوۆ 1916 جىلى قازىرگى اقتوبە وبلىسىنداعى مارتوك اۋدانىندا شەۆچەنكو اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن. اكەسى كەنجەتاي ەسكىشە وقىعان, شارۋاعا ۇقىپتى, داۋلەتتى وتباسىنان شىققان. شەشەسى راحيما كوپبالالى وتباسىندا ءوسىپ, ءوزى دە كەيىن اۋىلىندا بەدەلدى, ىقپالدى انا بولعان.
30 مامىر, 2023
اۋىل-ايماقتى دامىتۋدىڭ ءتيىمدى جولى قايسى؟
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ VIII سايلانعان پارلامەنتتىڭ ءبىرىنشى سەسسياسىندا ەلدىڭ دامۋىنا قاتىستى ءبىراز ماسەلەنى قامتىپ, ماڭىزدى باعىتتاردى تاعى ءبىر ناقتىلاپ وتكەن ەدى. ونىڭ ىشىندە اۋىلدى جەرلەردىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋعا باسا نازار اۋداردى. ماسەلەن, پرەزيدەنت اۋىل-ايماقتاردى كەشەندى تۇردە وركەندەتۋ اسا ماڭىزدى ەكەنىن ايتتى. پرەزيدەنتتەن پارمەن تۇسكەننەن كەيىن بۇعان قاتىستى سالالار قانداي دارمەن قىلىپ جاتىر دەگەن سۇراقتىڭ تۋىنداۋى زاڭدى. وسىعان وراي ارنايى دوڭگەلەك ۇستەل ۇيىمداستىرعان ەدىك. شالعايداعى اۋىلداردى قالاي ساقتاپ قالامىز؟ دەگراداتسيالىق جاعدايدا تۇرعان اۋىلداردىڭ جان سانىن قالاي كوبەيتۋگە بولادى؟ اۋىلدى جەرلەردى دامىتۋعا باعىتتالعان باعدارلامالار قانشالىقتى ناتيجە بەرىپ جاتىر؟ اۋىل مەن قالانىڭ وركەنيەتىن, ينفراقۇرىلىمىن قالاي تەڭەستىرۋگە بولادى؟ قازىر اۋىلعا قاتىستى دەگەن ساۋالدار ماڭىزدى بولىپ وتىر. وسى سۇراقتاردى ۇلتتىق ەكونوميكا ۆيتسە-ءمينيسترى باۋىرجان وماربەكوۆ, «اۋىل» پارتياسى فراكتسياسىنىڭ دەپۋتاتى اناس باققوجاەۆ, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز حاتشىسى دامير ەگىزباەۆ, س.سەيفۋللين اتىنداعى قازاق اگروتەحنيكالىق زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى قايرات بوداۋحان سىندى قۇزىرلى مەكەمەنىڭ وكىلدەرى مەن ساراپشى ماماندارعا قويىپ كورگەن ەدىك.
30 مامىر, 2023
جامبى كونە تۇرىك تىلىندە «يامبۋ», ياعني قۇيمالى التىن نەمەسە كۇمىس ۇعىمىن بىلدىرەدى. جامبى ءىرى قارا نەمەسە ۇساق مالدىڭ تۇياعى مۇسىندەس بولعاندىقتان, تايتۇياق, قويتۇياق, اتتۇياق, اسىق جامبى, بەسىك جامبى, تۇيەكوز جامبى, قويباس جامبى, ت.ب. دەپ اتالعان.
30 مامىر, 2023
«نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرى» دەربەس ءبىلىم بەرۋ ۇيىمى وقۋ, باعالاۋ جۇيەسى مەن مۇعالىمدەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ باعدارلامالارىن ازىرلەيتىن قۇقىققا يە بولدى. بۇعان دەيىن مەكتەپ حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي وقىتۋ باعدارلامالارىن كەمبريدج ۋنيۆەرسيتەتىمەن ارنايى سەرىكتەستىك دەڭگەيىندە دايىنداپ كەلگەن ەدى.
30 مامىر, 2023
وقۋ جىلىندا سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ 700-گە جۋىق ءتۇرلى مەكتەبى مەن كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ ورنىندا 100 مىڭنان استام شاكىرت ءبىلىم الدى. نەگىزگى مەكتەپتىڭ كۋرسىن, ياعني 9-سىنىپتى 6 707 وقۋشى اياقتايدى, ولاردىڭ قورىتىندى ەمتيحاندارى 2-13 ماۋسىم ارالىعىندا وتەدى.
30 مامىر, 2023
1961 جىلى پەرۋ جانە اقش ءانشىسى يما سۋماك كەڭەس وداعىن ارالاۋ كەزىندە قازاق كسر-ءىنىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ءارتىسى نۇرسۇلۋ تاپالوۆامەن تانىسادى. يما سۋماكتىڭ اناسى ينك تايپاسىنىڭ سوڭعى يمپەراتورى – اتاۋالپىنىڭ ۇرپاعى ەكەن. ءۇندىنىڭ كومەيدەن كۇمبىرلەپ شىعاتىن قوڭىر داۋىسىن ەۋروپانىڭ كلاسسيكالىق مۋزىكا ستيلىنە سالعان ءانشى نۇرسۇلۋ تاپالوۆانى پەرۋ ەلىنىڭ ءان-ءبيىن ۇيرەنىپ قايتۋعا شاقىرادى. الايدا سول ۋاقىتتاعى اقش پەن كەڭەس وداعىنىڭ اراسىنداعى ءسال-ءپال جىلىمىققا قاراماستان, مەملەكەتتىك قاۋىپسىزدىك كوميتەتى «حالىق جاۋىنىڭ» قىزى بولعانى ءۇشىن نۇرسۇلۋ ەلۋبايقىزىنا شەتەلگە شىعۋعا رۇقسات ەتپەيدى. بۇل كوپكە ءمالىم بولماعان دەرەكتى نۇرسۇلۋ تاپالوۆانىڭ 100 جىلدىعىنا ارنالعان «بي بيىگىندەگى عۇمىر» اتتى اقتوبەدە وتكەن كونفەرەنتسيادا ءبيشىنىڭ قىزى توتى شوقىرقىزى ورتاعا سالدى. شەتەلگە شىعۋعا تىيىم سالىنعانىنا ءبيشى اسا قامىقپاي, «مەن ءۇشىن ونەرىمدى حالقىمنىڭ باعالاعانى ماڭىزدىراق», دەگەن ەكەن قىزدارىنا.
30 مامىر, 2023
سۋرەتشىنىڭ مىندەتى بىرەۋ عانا – سەزىمنىڭ ءتىل جەتپەيتىن قۇپياسىن, الەمنىڭ ىشىنە جاسىرعان جۇمباعىن بوياۋ ارقىلى جەتكىزۋ. تۋعان جەرگە سۇيىسپەنشىلىگى, وتانىنا ادالدىعى, داستۇرگە بەرىكتىگى ول جازعان شىعارمادان سەزىلىپ تۇرسا, وزگەشە پافوسپەن, شىنايى رومانتيكامەن بەينەلەنسە, جۇرەگىنىڭ ءلۇپىلىن جەتكىزە العانى. كاسىبي كومپوزيتسيا جاساۋدىڭ حاس شەبەرى زاۋرە سماعۇلوۆانىڭ ءا.قاستەەۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك ونەر مۋزەيىندە ءوتىپ جاتقان «ازيا – التىن بەسىگىم» كورمەسىندەگى تۋىندىلار ۇلتىن سۇيگەن پەرزەنتتىڭ شىنايى پەيىلىمەن ءتىل قاتادى.
30 مامىر, 2023
قازاق ءانى قىتاي تىلىندە شىرقالادى
قازاق ءان ونەرى – ۇلت جانىنىڭ ءومىربايانى ىسپەتتى. مەيىرىم, ماحاببات, سۇيىسپەنشىلىككە سۋارىلعان ءتول تۋىندىلار ەل جادىندا جاڭعىرىپ كەلەدى.
30 مامىر, 2023
كۇي اڭىزى: تولەگەن مومبەكوۆتىڭ «سالتانات» كۇيى قالاي تۋدى
كۇي تاريحى قىزىق قوي. كۇيدى تىڭداعانىمىز بولماسا شىعۋ تاريحى مەن ءمانىن اسا بىلە بەرمەيمىز.
30 مامىر, 2023