استاناداعى ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە قازاقستاننىڭ, رەسەيدىڭ, جاپونيانىڭ, گەرمانيانىڭ, فرانتسيا مەن قىتايدىڭ جەتەكشى عالىمدارى مەن ماماندارى قاتىسقان «عارىش ادامزاتتىڭ يگىلىگى ءۇشىن – بولاشاققا كوزقاراس» دەگەن تاقىرىپتا حالىقارالىق كونفەرەنتسيا بولىپ ءوتتى. بۇل يۋري گاگاريننىڭ عارىشقا ۇشقانىنىڭ 50 جىلدىعى شەڭبەرىندە ۇيىمداستىرىلاتىن شارالاردىڭ العاشقىلارى قاتارىندا كورىنىس تاپتى. جانە ونىڭ ەلىمىز ۇلتتىق عارىش اگەنتتىگىنىڭ توراعاسى تالعات مۇساباەۆتىڭ 60 جىلدىعىنا ورايلاستىرىلعانى دا كوڭىلگە قونعانىن ايتا كەتكەنىمىز ءجون.
ارينە, ءبىز قاسيەتتى قازاق جەرىنەن ادامزات بالاسى تۇڭعىش رەت عارىشقا ۇشقانىن, ەلىمىزدە دۇنيە جۇزىندەگى ءىرى عارىش كەشەنى بولىپ تابىلاتىن «بايقوڭىر» كوسمودرومى ورنالاسقانىن زاڭدى ماقتانىش ەتەمىز. تۇڭعىش قازاق عارىشكەرى توقتار اۋباكىروۆتىڭ 1991 جىلدىڭ 2 قازانىنداعى, ال كەلەسى قازاق عارىشكەرى تالعات مۇساباەۆتىڭ 1994 جىلدىڭ 1 شىلدەسىندەگى عارىشقا ساپارلارى دا كوپتەن كۇتكەن ارمانىمىزعا قول جەتكىزۋىمىز رەتىندە ورىندى باعالاندى. سول ۋاقىتتان بەرى عارىش كوگىندە قازاق ازاماتى سامعاماعانى, 2003 جىلدان بەرى 2 قانداسىمىز – مۇحتار ايماحانوۆ پەن ايدىن ايىمبەتوۆتىڭ عارىشكەرلىككە ۇمىتكەرلەر رەتىندە رەسەيدەگى عارىشكەرلەر دايارلايتىن ورتالىقتا ارنايى دايىندىقتان وتكەندەرى, بىراق ولاردىڭ عارىشقا قاشان ۇشارى بەلگىسىز بولعاندىقتان, ءبىر ۇمىتكەر قانداسىمىزدىڭ رەسەي ازاماتتىعىن الۋعا نيەت تانىتىپ وتىرعانى بولەك اڭگىمە.
بۇل جەردە ءبىزدىڭ ايتپاعىمىز – ۋنيۆەرسيتەتتەگى حالىقارالىق كونفەرەنتسيا بارىسىندا ت.مۇساباەۆتىڭ: «قازاقستاندىقتار ءبىر نارسەنى جەتە ءتۇسىنبەي ءجۇر. توقتار اۋباكىروۆ كەڭەستىك كەزەڭدە ۇشقان تۇڭعىش قازاق عارىشكەرى, ال مەن بولسام, تاۋەلسىز ەلدىڭ تۇڭعىش عارىشكەرىمىن», دەگەن سوزدەرىنىڭ قيسىنعا كەلىڭكىرەي قويمايتىندىعى. قوسارلانعان تۇڭعىش بولمايدى. تۇڭعىش – قاشاندا جالقى.
سامات مۇسا.