پەتروپاۆل. 26 اقپان. پەتروپاۆلداعى №16 ورتالاۋ مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى روبوت تەحنيكاسىن جاساۋمەن قاتار ونەرتاپقىشتىقپەن اينالىسۋدا دا جاقسى جەتىستىكتەرگە جەتىپ ءجۇر. سولاردىڭ قاتارىنداعى تيمۋر كۋزنەتسوۆ پەن رومان پريسياجنىي «تۇز – بالامالى ەنەرگيا كوزى» تاقىرىبىنا زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ, تاجىريبە جۇزىندە تيىمدىلىگىن دالەلدەپ شىقتى. بۇل تۋرالى وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلادى.
بالالار وزەكتى تاقىرىپتى تاڭداپ الۋ سەبەبىن قازىرگى كەزدە ءداستۇرلى ەنەرگيا كوزدەرىن ۇنەمدەۋدى پايدالانۋ قاجەتتىلىگىمەن بايلانىستىرادى. سول سەبەپتى ءوز تاجىريبەلەرىندە ەنەرگيا كوزىنىڭ بالامالى تۇرلەرىن زەرتتەۋ جولدارىن قاراستىرعان.
– قۋات كوزىن الۋ جولدارى قاراپايىم, كوپ شىعىندى قاجەت ەتپەيدى. ەڭ باستىسى, قورشاعان ورتاعا قاۋىپسىز, دەيدى جاس ونەرتاپقىشتاردىڭ عىلىمي جەتەكشىسى, مەكتەپ ديرەكتورى دانيار ۋاليەۆ.
5-سىنىپ وقۋشىلارى تيمۋر مەن روماننىڭ بۇل زەرتتەۋلەرى رەسپۋبليكالىق «زەردە» شىعارماشىلىق جانە عىلىمي جوبالار كونكۋرسىنا ۇسىنىلىپ, وبلىستا – ءى, رەسپۋبليكادا ءىى ورىندى يەلەنىپتى. ولاردىڭ تۇز ەرىتىندىسىن بالامالى ەنەرگيا كوزى رەتىندە الۋى زەرتتەۋدىڭ عىلىمي جاڭاشىلدىعى بولىپ تابىلادى. كارتوپ, الما, ليمون, تاعى باسقا جەمىستەر مەن كوكونىستەردى پايدالانىپ, ساعاتتىڭ, فوناريكتىڭ باتارەياسىنا قۋات بەرۋ جولدارىن تاپقان. تاجىريبە بارىسىندا جەمىس, مىس نەمەسە تسينك پلاستينالار, توك پەن كەرنەۋدىڭ كۇشىن ولشەيتىن ۆولتمەتر سياقتى قاراپايىم قۇرالدار قولدانىلادى. مىسالى, ليموننان توك كوزىن الۋ ءۇشىن جەمىسكە مىس جانە تسينك پلاستينالار سالىنىپ, ول سىمعا, ال سىمنىڭ بوس ۇشى ۆولتمەترگە جالعانادى. ۆولتمەتر 0,49 ۆولت كەرنەۋدى كورسەتسە, ليمون توك كوزىنە اينالدى دەگەن ءسوز.
– وسىنداي تاجىريبەلەردى كارتوپپەن, المۇرتپەن, پيازبەن, المامەن دە جاساۋعا بولادى, دەيدى كىشكەنتاي ونەرتاپقىشتار.
بالالاردىڭ ايتۋىنشا, عىلىمي جوبانى جۇرگىزۋ كەزىندە ۆولت ولشەۋىشتىڭ كومەگىمەن كەرنەۋدى ولشەي ءبىلۋ, ونىڭ قۋاتىنىڭ نەگە بايلانىستى ەكەندىگىن زەرتتەۋ, تۇز ەرىتىندىسىمەن ەكسپەريمەنت جۇرگىزۋ, توك كۇشىنىڭ مۇمكىندىگىن, كەرنەۋگە اسەر ەتەتىن فاكتورلاردى انىقتاي ءبىلۋ سياقتى بىلىمدىلىكتىڭ بولۋى وتە ماڭىزدى. ونەرتاپقىش بالالار وسىنداي تاجىريبەلەردى باسقا دا حيميالىق ەلەمەنتتەرگە قولدانىپ, ەندى اليۋميني, تۇز, سۋ جانە كومىرسۋتەگىدەن ەلەكتر قۋاتىن وندىرەتىن باتارەيا جاساپ شىعارۋعا تالاپتانىپ ءجۇر. وندا وندىرىلگەن قۋات ەلەكتر جابدىقتارىن ىسكە قوسۋعا جەتەتىن كورىنەدى. زەرتتەۋ بارىسىندا جينالعان مالىمەتتەرگە سۇيەنە وتىرىپ, تۇز باتارەيالارىن قوعامىمىزدىڭ ءتۇرلى سالالارىندا قولدانۋعا بولادى دەگەن تۇجىرىمعا كەلگەن.
ءومىر ەسقالي.
دەرەك, سۋرەت: egemen.kz.