تۇركىستان وبلىسىندا قۇرىلىس قارقىنى باسەڭدەگەن ەمەس. وڭىردە ينفراقۇرىلىمدى جاقسارتۋ, حالىقتى باسپانامەن, الەۋمەتتىك نىساندارمەن قامتۋ باعىتىندا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىلىپ كەلەدى. وتكەن جىلى قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كولەمى 379,1 ملرد تەڭگەگە جەتىپ, ءوسىم 131 پايىزدى قۇرادى. جىل ىشىندە 1 035 مىڭ شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇل الدىڭعى جىلدىڭ ءتيىستى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 21,3%-عا ارتىق.
حالىقتى تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا, اۋدان, قالالاردا ارەندالىق, يپوتەكالىق باسپانالار سالىندى. وبلىستا كەزەكتە تۇرعان 3 مىڭنان اسا وتباسىنىڭ باسپانا ماسەلەسى شەشىلدى. تاۋەلسىزدىك كۇنى, جاڭا جىل مەرەكەلەرى قارساڭىندا تۇركىستان, كەنتاۋ قالالارى مەن بىرقاتار اۋدان تۇرعىندارىنا پاتەر كىلتتەرى تابىستالدى. تۇركىستاندا قالا اكىمدىگىنىڭ تاپسىرىسىمەن جۇرگىزىلگەن «جىبەك جولى» تۇرعىن ءۇي كەشەنى پايدالانۋعا بەرىلدى. اكىمشىلىك-ىسكەرلىك ورتالىعىنان بوي كوتەرگەن 5 قاباتتى 508 پاتەرلى ارەندالىق تۇرعىن ءۇي باسپانا كەزەگىندە تۇرعان ازاماتتارعا ۇلەستىرىلدى. جىل باسىنان بەرى تۇركىستان قالاسىندا كەزەكتە تۇرعان 482 وتباسىنا پاتەرلەر تابىستالعان بولاتىن. جالپى, جىل قورىتىندىسىندا تۇركىستاندىق 990 وتباسى باسپانامەن قامتاماسىز ەتىلدى.
قازىرگى تاڭدا تۇركىستان قالاسىندا تۇرعىن ءۇي كەزەگىندە 16549 ادام تۇر. قالاداعى تۇرعىن ۇيگە مۇقتاج ادامداردى باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا 944 پاتەرلى 11 تۇرعىن ءۇيدىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلىپ, بيىل تابىستالادى دەپ جوسپارلانعان. ساۋران اۋدانىندا 1379 ازامات تۇرعىن ءۇي كەزەگىندە تۇر. جاقىندا جۇينەك ەلدى مەكەنىندە 1 قاباتتى, 4 پاتەرلى 4 ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇل جوبا «تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدىڭ 2023–2029 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسى» اياسىندا جۇزەگە اسىرىلدى. اتالعان تۇجىرىمداما اياسىندا شاردارادا ءۇي كەزەگىندە تۇرعان 40 وتباسى باسپانالى بولدى. جاڭا جىل مەرەكەسى قارساڭىندا كەنتاۋ قالاسىندا 60 پاتەرلى, 3 قاباتتى تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇگىندە قالادا مەملەكەتتىك تۇرعىن ءۇي كەزەگىندە 4856 ازامات تىركەلگەن. قالا اكىمدىگىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, 2018–2024 جىلدار ارالىعىندا كەزەكتە تۇرعان 1057 ازاماتقا مەملەكەت تاراپىنان پاتەر بەرىلگەن. بۇدان بولەك, قالادا كرەديتتىك تۇرعىن ءۇي سالۋ باعدارلاماسىمەن 5 قاباتتى 60 پاتەرلى تۇرعىن ءۇيدىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلىپ جاتىر.
ورداباسى اۋدانىندا الەۋمەتتىك تۇرعىدان وسال توپتاعى ازاماتتارعا ارنالىپ سالىنعان باسپانالاردىڭ قۇرىلىسى اياقتالىپ, 12 وتباسى جاڭا ۇيلەردىڭ كىلتىن الدى. جاڭا باسپانالار زاماناۋي ستيلدە سالىنىپ, اۋلالارى تەمىر قورشاۋمەن قورشالعان. سۋ, جىلۋ جۇيەلەرى تولىق ورناتىلعان. ءار پاتەر 3 بولمەلى, جالپى الاڭى 62,5 شارشى مەتردى قۇرايدى. اۋدان ورتالىعى تەمىرلاندا جەكە ينۆەستورلاردىڭ ەسەبىنەن ءبىر قاباتتى 26, ءۇش قاباتتى 3 ارەندالىق تۇرعىن ءۇيدىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلىپ جاتىر. قازىردە ءبىر قاباتتى 40 پاتەردىڭ قۇرىلىس جۇمىستارى تولىعىمەن اياقتالعان. الداعى ۋاقىتتا ءۇي كەزەگىندە تۇرعان از قامتىلعان وتباسىلىق ساناتتار بويىنشا 136 پاتەر تابىستالادى.
سوزاق اۋدانىندا دا الەۋمەتتىك تۇرعىدان وسال توپتاعى ازاماتتارعا ارنالىپ سالىنعان جاڭا باسپانالاردىڭ قۇرىلىسى اياقتالدى. سوزاقتىق 48 وتباسى جاڭا باسپانالارىنىڭ كىلتىن الدى. وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى نۇربول تۇراشبەكوۆ وڭىردە الەۋمەتتىك جاعىنان وسال توپتاعى ازاماتتاردىڭ ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋ ماقساتىندا بىرقاتار ماڭىزدى شارا اتقارىلعانىن اتاپ ءوتتى. «بۇل جۇمىستار وبلىس اكىمىنىڭ تىكەلەي باقىلاۋىندا تۇر. ەل يگىلىگىنە ۇسىنىلعان ءار باسپانا اۋدان تۇرعىندارىنا جايلى ءارى زاماناۋي قولايلى ورتا سىيلايدى», دەدى ن.تۇراشبەكوۆ. تۇرعىن ۇيلەردە تۇرعىنداردىڭ جايلى ءومىر سۇرۋىنە بارلىق جاعداي جاسالعان. ءار پاتەردىڭ جالپى الاڭى 71,1 شارشى مەتردى قۇرايدى.
وبلىستا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ءبىلىم, مەديتسينا سالالارىنداعى ينفراقۇرىلىمدى جاقسارتۋ, قولجەتىمدىلىكتى ارتتىرۋ باعىتىنداعى تاپسىرماسىنا سايكەس جوسپارلى جۇمىستار جالعاسىپ جاتىر. دەموگرافيالىق ءوسىم جوعارى وڭىردە قوسىمشا 35 مىڭ وقۋشى ورنىنا تاپشىلىق بار. اتالعان ماسەلەنى شەشۋ ماقساتىندا 50 مەكتەپتىڭ قۇرىلىسى, ونىڭ ىشىندە جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن 21 مەكتەپتىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلىپ جاتىر (7150 ورىن). جەكە ينۆەستيتسيا ەسەبىنەن 35 مەكتەپ سالىنادى (6 230 ورىن). كوپتەن جوندەۋ كورمەگەن 300-دەن استام ءبىلىم مەكەمەسىنە جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. سونىمەن قاتار وڭىردە «اۋىلدا دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا ەلدى مەكەندەردە 41 مەديتسينالىق نىسان پايدالانۋعا بەرىلدى.
تۇركىستان وبلىسى