2014 جىلعى 21 قازان, استانا قالاسى
مۇناي وپەراتسيالارىن جۇرگىزگەن كەزدە ىلەسپە جانە (نەمەسە) تابيعي
گازدى جاعۋدىڭ نورماتيۆتەرى مەن كولەمدەرىن ەسەپتەۋ ادىستەمەسىن بەكىتۋ تۋرالى
«جەر قويناۋى جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2010 جىلعى 24 ماۋسىمداعى زاڭى 18-بابىنىڭ 14) تارماقشاسىنا سايكەس بۇيىرامىن:
1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان مۇناي وپەراتسيالارىن جۇرگىزگەن كەزدە ىلەسپە جانە (نەمەسە) تابيعي گازدى جاعۋدىڭ نورماتيۆتەرى مەن كولەمدەرىن ەسەپتەۋ ادىستەمەسى بەكىتىلسىن.
2. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ گاز ونەركاسىبىن دامىتۋ دەپارتامەنتى:
1) وسى بۇيرىقتىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەلۋىن;
2) وسى بۇيرىق قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەلگەننەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن ىشىندە ونىڭ بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا جانە «ادىلەت» اقپاراتتىق-قۇقىقتىق جۇيەسىندە رەسمي جاريالاۋعا جىبەرىلۋىن;
3) وسى بۇيرىقتىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىندا ورنالاستىرىلۋىن قامتاماسىز ەتسىن.
3. وسى بۇيرىقتىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ جەتەكشىلىك ەتەتىن ۆيتسە-مينيسترىنە جۇكتەلسىن.
4. وسى بۇيرىق العاشقى رەسمي جاريالانعانىنان كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى.
مينيستر ۆ.شكولنيك.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا ءمينيسترىنىڭ
2014 جىلعى 21 قازانداعى №64 بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن
مۇناي وپەراتسيالارىن جۇرگىزگەن كەزدە ىلەسپە جانە (نەمەسە) تابيعي گازدى جاعۋدىڭ نورماتيۆتەرى مەن كولەمدەرىن ەسەپتەۋ ادىستەمەسى
1. جالپى ەرەجەلەر
1. وسى ادىستەمە «جەر قويناۋى جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2010 جىلعى 24 ماۋسىمداعى زاڭىنىڭ (بۇدان ءارى – زاڭ) 18-بابىنىڭ 14) تارماقشاسىنا سايكەس ازىرلەندى جانە مۇناي وپەراتسيالارىن جۇرگىزگەن كەزدە:
1) ۇڭعىما وبەكتىلەرىن سىناۋ كەزىندە;
2) كەن ورنىن سىنامالىق پايدالانۋ كەزىندە;
3) گازدى تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ كەزىندە: تەحنولوگيالىق جابدىقتاردى ىسكە قوسۋ-رەتتەۋ;
تەحنولوگيالىق جابدىقتاردى پايدالانۋ:
تەحنولوگيالىق جابدىقتارعا تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ جانە جوندەۋ جۇمىستارى كەزىندە ىلەسپە جانە (نەمەسە) تابيعي گازدى جاعۋ نورماتيۆتەرى مەن كولەمدەرىن ەسەپتەۋ ادىستەمەسىن انىقتايدى.
2. وسى ادىستەمەنىڭ ماقساتتارى ءۇشىن مىناداي ۇعىمدار پايدالانىلادى:
1) گاز جاعۋ نورماتيۆتەرى - وندىرىلەتىن گاز كولەمى مەن گاز فاكتورىن ەسكەرە وتىرىپ, وسى ادىستەمەدە بەلگىلەنگەن فورمۋلالار نەگىزىندە ەسەپتەۋ جولىمەن انىقتالاتىن ولشەم;
2) كەن ورنىن سىنامالى پايدالانۋ - ونەركاسىپتىك يگەرۋدىڭ تەحنولوگيالىق سحەماسى مەن جوباسىن جاساۋ ءۇشىن قاباتتاردىڭ جانە كەن شوعىرلارىنىڭ گەولوگيالىق-كاسىپشىلىك سيپاتتامالارى تۋرالى قولدا بار اقپاراتتى ناقتىلاۋ مەن قوسىمشا اقپارات الۋ, ۇڭعىمالاردى كەشەندى گەولوگيالىق-گەوفيزيكالىق جانە گيدروديناميكالىق زەرتتەۋ ماقساتىندا كومىرسۋتەك شيكىزاتىنىڭ كەن ورىندارىندا جۇرگىزىلەتىن وپەراتسيالار. سىنامالى پايدالانۋ بارلاۋ ۇڭعىمالارىن ۋاقىتشا پايدالانۋدى كوزدەيدى.
3. ىلەسپە گازدى ءوندىرۋ جانە جاعۋ كولەمدەرىن انىقتاۋدى جەر قويناۋىن پايدالانۋشى جوبالاۋ قۇجاتتاماسىنا جانە قولدانىلاتىن تەحنولوگياعا سايكەس:
توپتىق ولشەۋ قوندىرعىلارىندا;
ورتالىق مۇناي دايىنداۋ پۋنكتىندە;
گازدى كەشەندى دايىنداۋ قوندىرعىسىنىڭ نەمەسە گازدى قايتا وڭدەيتىن زاۋىتتىڭ كىرەبەرىسى مەن شىعابەرىسىندە ىلەسپە گاز كولەمىنە ەسەپ جۇرگىزۋ تورابىندا;
گازتۋربينالىق قوندىرعىنىڭ, پەشتەردىڭ, قازاندىقتاردىڭ, گازپورشەندى قوندىرعىنىڭ, قاباتقا قايتا ايداۋ كومپرەسسورىنىڭ جانە ىلەسپە گازدى پايدالاناتىن باسقا قوندىرعىلاردىڭ كىرەبەرىسىندە;
الاۋ قوندىرعىلاردىڭ كىرەبەرىسىندە باقىلاۋ-ولشەۋ اسپاپتارىنىڭ كومەگىمەن گاز كولەمىن ولشەۋگە ەسەپ جۇرگىزۋ جۇيەسىن پايدالانۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرادى.
4. وسى ادىستەمەدە انىقتالعان جاعىلاتىن گازدىڭ ەسەپتەلگەن نورماتيۆتەرى مەن كولەمدەرى گازدى ەسەپتەۋ اسپاپتارىنىڭ دەرەكتەرىمەن راستالادى.
5. گاز جاعۋدىڭ ءىس جۇزىندەگى كولەمدەرى وسى ادىستەمەگە سايكەس ەسەپتەلگەن كولەمدەردەن اسپايدى.
6. وندىرىلگەن گازدىڭ جالپى كولەمىن ەسەپتەۋ مىناداي فورمۋلا بويىنشا جۇرگىزىلەدى:
ءVى = Q M * گف
مۇنداعى:
ءVى - وندىرىلگەن گاز كولەمى;
Q م — مۇنايدى توننامەن جىلدىق, ايلىق نەمەسە تاۋلىكتىك ءوندىرۋ;
گف - گاز فاكتورى (الىنعان گاز كولەمىنىڭ م3/م3, م3/ت-دا شىعارىلعان مۇنايدىڭ كولەمىنە قاتىناسى).
7. وندىرىلگەن گازدىڭ جالپى كولەمى جاعىلاتىن گازدىڭ جانە (نەمەسە) وزىندىك وندىرىستىك قاجەتتىلىكتەرگە پايدالانىلعان گازدىڭ شەكتى جول بەرىلەتىن كولەمدەرىن بەلگىلەۋ ماقساتىندا انىقتالادى جانە:
1) كەيىننەن مالىمدەلگەن كولەمدەردى مۇناي جانە گاز سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگان ۆەدومستۆوسىنىڭ تەكسەرۋىمەن وزدىگىمەن باقىلاۋ-ولشەۋ اسپاپتارى ارقىلى گاز كولەمدەرىن ولشەۋگە ەسەپ جۇرگىزۋ جۇيەسىن پايدالانا وتىرىپ, ەسەپتەۋ جولىمەن جەر قويناۋىن پايدالانۋشى;
2) ەسەپتەۋ جولىمەن مۇناي جانە گاز سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگان جۇزەگە اسىرادى.
8. جاعىلاتىن گازدىڭ ەسەپتىك كولەمى وندىرىلگەن ىلەسپە گازدىڭ جالپى كولەمى مەن كادەگە جاراتىلاتىن ونىڭ ىشىندە قايتا وڭدەلەتىن گاز كولەمى اراسىنداعى ايىرما رەتىندە مىناداي فورمۋلامەن انىقتالادى:
ءVىى = ءVى - ء(Vى + V2 + ءVى + V4 + V5)
مۇنداعى:
ءVىى - جاعىلاتىن گازدىڭ ەسەپتىك كولەمى;
ءVى - وسى ادىستەمەنىڭ 6-تارماعىنا سايكەس ەسەپتەلگەن وندىرىلگەن گاز كولەمى;
ءVى - تەحنولوگيالىق ءوز قاجەتتىلىكتەرىنە پايدالاناتىن گاز كولەمى (ساعالىق جىلىتقىشتاردا, جىلىتۋ پەشتەرىندە, قازاندىق جانە وزگە گازدى پايلاناتىن قوندىرعىلاردا پايدالانىلاتىن گاز كولەمى). تەحنولوگيالىق ءوز قاجەتتىلىكتەرىنە پايدالانىلاتىن ەسەپتەلگەن گاز كولەمى قوندىرعىنىڭ تەحنيكالىق سيپاتتاماسىنا جانە ونى پايدالانۋ ۇزاقتىعىنا سۇيەنە وتىرىپ انىقتالادى;
V2 - تەحنولوگيالىق شىعىنداعى (گاز جيناۋ, دايىنداۋ جانە تاسىمالداۋ تەحنولوگيالىق ۇدەرىستەرى كەزىندەگى شىعىن) گاز كولەمى قولدانىلاتىن قوندىرعىنىڭ تەحنيكالىق سيپاتتامالارىمەن جانە جوبالىق شەشىمدەرمەن انىقتالادى;
V3 - ەلەكتر ەنەرگياسىن شىعارۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن گاز كولەمى قولدانىلاتىن قوندىرعىنىڭ پاسپورتتىق دەرەكتەرىنە سايكەس ەلەكتر ەنەرگيا بىرلىگىنە شىعارىلعان ەلەكتر ەنەرگيا مولشەرىنەن جانە مەنشىكتى گاز شىعىنىنا سۇيەنە وتىرىپ انىقتالادى;
V4 - قاباتقا قايتا ايداۋ كولەمى, قوندىرعىنىڭ تەحنيكالىق سيپاتتامالارىن جانە قوندىرعىنىڭ ىسكە اسىرىلۋى جالعاسۋىن ەسكەرە وتىرىپ انىقتالادى;
V5 - تاۋارلىق جانە سۇيىتىلعان گاز ءوندىرۋ ءۇشىن نەمەسە زاۋىتتا گاز وڭدەۋ قوندىرعىسىندا وڭدەۋ كولەمىن وتكىزىلگەن تاۋارلىق گاز كولەمىن جانە وڭدەۋ كەزىندەگى شىعىن, ماگيسترالدىق گاز قۇبىرىنا دەيىن تاسىمالداۋمەن انىقتالادى.
2. ۇڭعىمالار وبەكتىلەرىن سىناۋ كەزىندە جاعۋ نورماتيۆتەرىن ەسەپتەۋ
9. ۇڭعىمالاردى سىناۋ كەزىندە جانۋ نورماتيۆتەرىن ەسەپتەۋ مىنا فورمۋلا بويىنشا انىقتالادى:
Qۇڭع.سىن = د * گف * ك, م3,
مۇنداعى:
Qۇڭع.سىن — ۇڭعىمالاردى سىناۋ كەزىندەگى جاعۋ كولەمى, م3;
د - ۇڭعىمالاردىڭ ورتاشا كۇتىلەتىن دەبيتى, ءت/تاۋل. (ۇڭعىمانىڭ دەبيتى - ءبىر تاۋلىك ىشىندە وندىرىلگەن مۇناي كولەمى, ءت/تاۋل.);
گف - گاز فاكتورى, م3/ت (الىنعان گاز كولەمىنىڭ وندىرىلگەن مۇناي مولشەرىنە قاتىناسى, م3/م3, م3/ت.);
ك - سىناۋ كۇندەرىنىڭ سانى.
ءVىىى = Qۇڭع.سىن
جالپى ۇڭعىما وبەكتىلەرىن سىناۋ كەزىندە گاز جاعۋ كولەمى - ءVىىى ۇڭعىما وبەكتىلەرىن سىناۋ كەزىندە گازدى جاعۋ ەسەپتىك نورماتيۆتىك كولەمىنەن - Qۇڭع.سىن اسپايدى.
3. كەن ورىنىن سىنامالىق پايدالانۋ كەزەڭىندە جاعۋ نورماتيۆتەرىن ەسەپتەۋ
10. كەن ورىنىن سىنامالىق پايدالانۋ كەزىندە گاز جاعۋ نورماتيۆتەرىن ەسەپتەۋ جاعىلاتىن گاز كولەمىنىڭ سوماسىنان ءاربىر قولدانىلاتىن ۇڭعىما ءۇشىن مىنا فورمۋلا ارقىلى جۇرگىزىلەدى:
Qسىن.پايدالانۋ = ءQى + Q2 + Q3 +......Qn
مۇنداعى:
Qسىن.پايدالانۋ - سىنامالىق پايدالانۋ كەزىندە گاز جاعۋدىڭ جالپى كولەمى;
Q1,2,3...n - سىنامالىق پايدالانىلاتىن ۇڭعىمالار.
ءاربىر ۇڭعىما بويىنشا جاعۋ كولەمى مىنا فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلەدى:
Q1,2,3...n = د * گف * ت, م3,
مۇنداعى:
Q1,2,3...n - ءبىر ۇڭعىمانىڭ سىنامالىق پايدالانۋ كەزىندە گازدى جاعۋ كولەمى;
د - ۇڭعىمالاردىڭ ورتاشا كۇتىلەتىن دەبيتى, ءت/تاۋل. (ۇڭعىمانىڭ دەبيتى - ءبىر تاۋلىك ىشىندە وندىرىلگەن مۇناي كولەمى, ءت/تاۋل.);
گف - گاز فاكتورى, م3/ت (الىنعان گاز كولەمىنىڭ وندىرىلگەن مۇناي مولشەرىنە قاتىناسى, م3/م3, م3/ت.);
ت - سىنامالىق پايدالانۋ كەزەڭى (كۇن سانى).
VIV = Qسىن.پايدالانۋ
جالپى سىنامالىق پايدالانۋ كەزىندە گاز جاعۋ كولەمى - VIV سىنامالىق پايدالانۋ كەزىندە گاز جاعۋدىڭ ەسەپتىك نورماتيۆتىك كولەمىنەن - Qسىن.پايدالانۋ اسپايدى.
4. گازدىڭ تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ نورماتيۆتەرىن ەسەپتەۋ نەمەسە
V6, V7, V8 گازدىڭ جاعۋ كولەمىن انىقتاۋ
11. گازدىڭ V6, V7, V8 جاعۋ كولەمىنىڭ ەسەپتەۋ نورماتيۆتەرىن انىقتاۋ ءۇشىن تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ ونىڭ سانىنىڭ باعاسى قاجەتتىلىگى تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋدى قامتاماسىز ەتۋ ماگيسترالدىق گاز قۇبىرى ۋچاسكىسىندە, الاڭ اراسىنداعى قوساتىن گاز قۇبىرى جانە قوندىرعى, گازدى دايىنداۋ كەشەندىك قوندىرعى, ورتالىق مۇناي دايىنداۋ پۋنكتى, ءوندىرىس ىشىندەگى جانە ءوندىرىس ارالىق گاز جيناعىش قوندىرعىسى, توپتىق قوندىرعى, تۇتىنۋشىلارعا دەيىنگى گاز تاسىمالداۋ جانە دايىنداۋ, تەحنولوگيالىق جۇيە وبەكتىلەردەگى جيناعىش جۇيەسى بار.
12. گازدى تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ كولەمى ءاربىر كەن ورنى ءۇشىن جەكە بولىپ تابىلادى جانە گاز قۇبىرىنىڭ ءار ءتۇرلى باعىتتاعى (ديامەترى, ۇزىندىعى) ناقتى تەحنولوگيالىق جانە گەومەتريالىق پارامەترىنە, پاسپورتتىق, تەحنيكالىق سيپاتتامالارى نەگىزىندە جابدىقتىڭ جانە قوندىرعىنىڭ تەحنولوگيالىق جۇمىس رەجيمىنە, جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار گاز شىعىنىن ەسەپتەۋ اسپابىمەن انىقتالاتىن تەحنولوگيالىق جابدىقتى پايدالانۋ كەزىندە ءوندىرۋ, تاسىمالداۋ, دايىنداۋ, وڭدەۋ جانە گازدى جاعۋ تەحنولوگيالىق ۇدەرىسىنىڭ بارلىق كەزەڭىندە قولداناتىن جابدىققا بايلانىستى.
13. تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن ەسەپتى ورىنداۋ ءۇشىن, جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلاردا اسپاپ جوق بولعان جاعدايدا, جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار تەحنولوگيالىق ءوندىرۋ ۇدەرىسىنىڭ بارلىق كەزەڭىندە قولداناتىن نەمەسە تەحنولوگيالىق جابدىقتى جۇزەگە اسىرۋدا گازدى جاعۋ جانە وڭدەۋ, تاسىمالداۋ, دايىنداۋ جابدىقتىڭ پاسپورتتىق, تەحنيكالىق سيپاتتامالارى نەگىزىندە ناقتى پارامەترى, ۇستاۋ كوزى, دايىن تاۋاردى تاسىمالداۋ, دايىنداۋ, جيناۋ جۇيەسىنە تالداۋ جۇرگىزۋ قاجەت.
گازدىڭ تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ نورماتيۆتەرىن ەسەپتەۋ كەزىندە, ىسكە قوسۋدى جۇرگىزگەن كەزدە گازدىڭ تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ, جوندەۋ جۇمىسى جانە جابدىققا تەحنولوگيالىق قىزمەت كورسەتۋ جاتادى.
14. گازدىڭ تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ نورماتيۆتەرى ەسەپتەۋ كەزىندە, ىسكە قوسۋدى جۇرگىزگەن كەزدە گازدى تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ, جوندەۋ جۇمىسى جانە جابدىققا تەحنولوگيالىق قىزمەت كورسەتۋ مىناداي فورمۋلا بويىنشا انىقتالادى:
Qن.ە.ج. = Vگ.ك * ك, مىڭ م3,
مۇنداعى:
Qن.ە.ج. - گاز جاعۋدىڭ نورماتيۆتىك ەسەپتەۋ سانى, جەكە گاز قۇبىرى ۋچاسكەسى جانە تەحنولوگيالىق جابدىق ءۇشىن پاسپورتتىق دەرەكتەرىمەن جانە تەحنيكالىق سيپاتتامالارى نەگىزىندە قابىلداناتىن جابدىق جانە گاز جاعۋ كولەمىن بولەك انىقتاۋ كەزىندە ەسەپتەلەدى (V6, V7, V8, م3) تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋدىڭ ءاربىر ءتۇرى ءۇشىن جەكە انىقتالادى.
Vگ.ك - گاز قۇبىرى ۋچاسكەسىندەگى تەحنولوگيالىق جابدىقتىڭ جەكە ىدىستارىنىڭ گەومەتريالىق كولەمى, م3;
ك - گاز قۇبىرى ۋچاسكەسىندە ر - قىسىمنان گاز كولەمىنە تاۋەلدىلىگىن ەسكەرەتىن جالپىلاما كوەففيتسيەنت, تور - ورتاشا گاز تەمپەراتۋراسى, Z - گاز قىسىمىنىڭ كوەففيتسيەنتى جانە ءوتۋ ءتۇرى (بۇل كورسەتكىشتەر حيميا-فيزيكالىق گاز قۇرامىن جۇزەگە اسىرۋ مۇناي-گاز كەن ورىندارىن وڭدەۋ بويىنشا انىقتاما ادەبيەتىنەن الىنعان) جانە مىناداي فورمۋلا بويىنشا انىقتالادى:
ك = ر/تور * Z
15. تۇتاس العاندا كەن ورنى وبەكتىسىندە تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن گاز جاعۋ نورماتيۆتەرىن ەسەپتەۋدىڭ جيىنتىق سانى مىناداي فورمۋلا بويىنشا انىقتالادى:
Qت.ن.س. = ∑ n Qن.ە.ج. مىڭ م3
1
مۇنداعى:
Qت.ن.س. - تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن گاز جاعۋدىڭ نورماتيۆتىك سانى;
n - جابدىق سانى.
16. جالپى تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ كولەمى - VV ەسەپتىك نورماتيۆتىك تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋدىڭ جالپى مولشەرىنەن — Qت.ن.س. اسپايدى.
5. ۇڭعىمالار وبەكتىلەرىن سىناۋ كەزىندە جاعۋ كولەمدەرىن ەسەپتەۋ
17. ۇڭعىمانىڭ ءاربىر وبەكتىسىن سىناۋ كەزىندە گاز جاعۋ كولەمدەرى جەر قويناۋىن پايدالانۋشى بەكىتكەن ۇڭعىمانى سىناۋ جوسپارىنا سايكەس انىقتالادى.
18. ۇڭعىمالاردىڭ وبەكتىلەرىن سىناۋ كەزىندەگى جانۋ كولەمدەرى مىناداي فورمۋلا بويىنشا انىقتالادى:
ءVىىى = د * گف * ك, م3,
مۇنداعى:
ءVىىى - ۇڭعىمالاردى سىناۋ كەزىندەگى جاعۋ كولەمى, م3;
د - ۇڭعىمالاردىڭ ورتاشا كۇتىلەتىن دەبيتى (ۇڭعىمانىڭ دەبيتى - ءبىر تاۋلىك ىشىندە وندىرىلگەن مۇناي كولەمى, ءت/تاۋل.);
گف - گاز فاكتورى, م3/ت (الىنعان گاز كولەمىنىڭ وندىرىلگەن مۇناي مولشەرىنە قاتىناسى, م3/م3, م3/ت.);
ك - سىناۋ كۇندەرىنىڭ سانى.
6. كەن ورىنىن سىنامالىق پايدالانۋ كەزەڭىندەگى جاعۋ كولەمدەرىن ەسەپتەۋ
19. مۇناي-گاز كەن ورىندارىن وڭدەۋ جونىندەگى ورتالىق كوميسسيا ماقۇلداعان جوبالىق دەرەكتەر نەگىزىندە انىقتالعان سىنامالىق پايدالانۋ كەزەڭىندە گازدى جاعۋ كولەمى ءاربىر قولدانىلاتىن ۇڭعىما بويىنشا جاعىلاتىن گاز كولەمدەرىنىڭ سوماسىن ەسكەرە وتىرىپ, مىناداي فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلەدى:
ءVىV = ءVى + V2 + V3 + Vn
مۇنداعى:
VIV - سىنامالىق پايدالانۋ كەزىندە گاز جاعۋدىڭ جالپى كولەمى;
ءVى,2,3...n - سىنامالىق پايدالانۋداعى ۇڭعىمالار.
20. ءاربىر ۇڭعىما بويىنشا جاعۋ كولەمى مىنا فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلەدى:
ءVى,2,3...n = د * گف * ت, م3,
مۇنداعى:
ءVى,2,3...n - ءبىر ۇڭعىمانىڭ سىنامالىق پايدالانۋ كەزىندە گازدى جاعۋ كولەمى;
د - ۇڭعىمالاردىڭ ورتاشا كۇتىلەتىن دەبيتى, ت/كۇن. (ۇڭعىما دەبيتى - ءبىر تاۋلىكتە وندىرىلگەن مۇناي كولەمى, ءت/تاۋل.);
گف - گاز فاكتورى, م3/ت (الىنعان گاز كولەمىنىڭ وندىرىلگەن مۇناي مولشەرىنە قاتىناسى, م3/م3, م3/ت.);
ت - سىنامالىق پايدالانۋ كەزەڭى (كۇن سانى).
7. گازدى تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن جاعۋ كەزىندەگى كولەمدەردى ەسەپتەۋ
21. تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن گاز جاعۋ كولەمى مىناداي فورمۋلا بويىنشا انىقتالادى:
VV = V6 + V7 + V8
مۇنداعى:
VV - تەحنولوگيالىق تۇرعىدان بولماي قويمايتىن گاز جاعۋ;
V6 - تەحنولوگيالىق جابدىقتى ىسكە قوسۋ-رەتتەۋ كەزىندە جاعىلاتىن گاز كولەمى (جابدىقتىڭ پاسپورتتىق, تەحنيكالىق سيپاتتامالارىمەن جانە ىسكە قوسۋ-رەتتەۋ جۇمىس جوسپارىمەن انىقتالادى);
V7 - تەحنولوگيالىق جابدىقتى پايدالانۋ كەزىندە جاعىلاتىن گاز كولەمى (پايدالانۋ رەجيمى بويىنشا تەحنيكالىق رەگلامەنتتەرمەن, جابدىقتىڭ پاسپورتتىق سيپاتتاماسىمەن انىقتالادى);
V8 - تەحنولوگيالىق جابدىققا تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ جانە جوندەۋ جۇمىستارى كەزىندە جاعىلاتىن گاز كولەمى (جابدىقتى پايدالانۋ كەزىندەگى تەحنيكالىق رەگلامەنتتەرمەن جانە اعىمداعى, تولىق جوندەۋ كەستەسىمەن انىقتالادى).
بۇيرىق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ادىلەت مينيسترلىگىندە 2014 جىلعى 28 قاراشادا نورماتيۆتىك قۇقىقتىق كەسىمدەردى مەملەكەتتىك تىركەۋدىڭ تىزىلىمىنە №9915 بولىپ ەنگىزىلدى.