«تازا قازاقستان» ەكواكتسياسى اياسىندا ارىس وزەنى جانىنداعى 0,65 گەكتار اۋماققا جەمىس اعاشتارى وتىرعىزىلعان بولاتىن. كوكتەمدە وتىرعىزىلعان جەمىس باۋىن «جاسىل ارىس» كمم-ءنىڭ ماماندارى كۇتىمگە العان.
كوشەتتەردى تۇراقتى تۇردە تىرشىلىك نارىمەن قامتاماسىز ەتۋگە 400 تەكشە مەتر بولاتىن ارنايى باسسەين مەن ەكى دانا سۋ ايداۋ قوندىرعىسى ورناتىلدى. سۋدى ۇنەمدەۋ ءارى ونىمدىلىكتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءار كوشەتتىڭ تۇبىنە تامشىلاتىپ سۋارۋ جۇيەسى ەندىرىلگەن. جانىندا ورنالاسقان وزەن سۋىنان قورەكتەنۋى دە جەمىس اعاشتارىنىڭ تەز بوي الىپ, ونۋىنە سەپتىگىن تيگىزبەك. الما, ورىك, شابدالى, جاڭعاق, تۇت, جيدە سەكىلدى جەمىس اعاشتارى تامىر جايىپ, تۇراقتى كۇتىمنىڭ ناتيجەسىندە تۇرعىندارعا ءارى سايا, ءارى جەمىستى دەمالىس ايماعىنا اينالارى ءسوزسىز. سونداي-اق جۋىردا اكتسيا اياسىندا ارىس وزەنى بويىن تازالاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. «Amanat» پارتياسى وبلىستىق فيليالىنىڭ توراعاسى التىنسارى ۇمبەتاليەۆ باستاعان ەكى جۇزدەن اسا ادام «تازا بەيسەنبىدە» كورىكتى ولكەنىڭ تازالىعىن ساقتاۋعا ۇلەسىن قوستى. «اماناتتىقتار» تازالاعان اۋماقتاعى «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» حالىقارالىق ءاۆتودالىزى بويىندا كولىك اعىنى تاۋلىك بويى تولاستامايدى. اپتاپ ىستىقتا وزەن جاعالاۋىنا ءتۇسىپ, تال-تەرەكتىڭ كولەڭكەسىندە ايالداپ, دەمالاتىن جولاۋشىلاردىڭ سانى كوپ. الايدا, وكىنىشكە قاراي, ارنايى قوقىس جاشىكتەرى ورناتىلعان بولسا دا, ءار تالدىڭ تۇبىنە بوساعان شولمەكتەرىن لاقتىرىپ, قالدىقتارىن شاشىپ كەتەتىندەردىڭ قاتارى ازايماعانى ەكواكتسيا بارىسىندا بايقالىپ وتىر.
وبلىستا اكتسيا اياسىنداعى تازالىق, اباتتاندىرۋ جۇمىستارى بويىنشا اكىمدىكتەر مەن باسقارمالاردىڭ جۇمىسى ساراپتالىپ, رەيتينگى جاسالاتىن بولادى. ءاربىر باسقارما ءوزى جەتەكشىلىك ەتەتىن مەكەمەلەردىڭ تازالىق اكتسيالارىنا قاتىسۋىن قامتاماسىز ەتۋگە ءتيىس. تۇرعىندار اراسىندا دا ءتۇسىندىرۋ, ەكولوگيالىق ساۋاتتىلىقتى كوتەرۋ جۇمىستارىن توقتاتپاۋ قاجەت. وبلىس اكىمى دارحان ساتىبالدىنىڭ تاپسىرماسى وسىنداي. ال وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق باسقارماسىنىڭ حابارلاۋىنشا, رەتسىز قوقىستار تەز جينالاتىن «ىستىق نۇكتەلەرگە» ءتيىستى ورگانداردىڭ, پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ جانە باق وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن رەيدتىك باقىلاۋ تۇراقتى جۇرگىزىلىپ كەلەدى. قازىرگى تاڭدا, قوعامدىق ورىنداردا زاڭ تالاپتارىن بۇزعان تۇلعالارعا 14 مىڭنان اسا حاتتاما تولتىرىلىپ, ايىپپۇلدار سالىنعان. تابيعي رەسۋرستارعا جاۋاپتى باسقارماعا قوقىستى الىپ كەتۋ بويىنشا ەلدى مەكەندەردى تولىق قامتۋ قاجەتتىلىگى تۋرالى ينديكاتورلار قويىلۋدا. ودان بولەك, كوسمومونيتورينگ ارقىلى رەتسىز تاستالىنعان قوقىستار انىقتالعان ورىنداردى جويۋ بويىنشا جۇمىستار جوسپارلانىپ وتىر. «جاستار ورتالىقتارى», وبلىستىق قحا, اۋىل اقساقالدارى, بيلەرى جانە باسقا دا ىقپالدى ازاماتتار يگى ىسكە جۇمىلدىرىلادى. وبلىستاعى اۋدان ورتالىقتارىندا قىزمەت كورسەتەتىن 18 مەملەكەتتىك كوممۋنالدىق كاسىپورىندى كۇشەيتۋ ماقساتىندا تەحنيكالاردى الۋ بويىنشا وبلىستىق بيۋدجەتتەن قارجى قاراستىرۋعا ءوتىنىم بەرىلدى. تالداۋ بارىسىندا اۋدان, قالالارعا قوسىمشا 380 تەحنيكا قاجەت ەكەنى انىقتالدى.
جالپى, وڭىردە «تازا قازاقستان» اكتسياسى شەڭبەرىندە وتكىزىلگەن سەنبىلىكتەردىڭ ناتيجەسىندە 15 449 شاقىرىم جول, 1093 شارشى مەتر اياقجول تازالاندى. 1270 ايالداما رەتكە كەلتىرىلسە, 175 مىڭعا جۋىق اعاش اكتەلدى, 346 ساياباق جانە گۇلزار رەتكە كەلتىرىلدى. وعان قوسا 60 مىڭ شارشى مەتر نەمەسە 360 شاقىرىم سۋ, وزەن بويلارى تازالاندى.
تۇركىستان وبلىسى