• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
جادىگەر 13 ناۋرىز, 2023

تۇمار دومبىرا

530 رەت
كورسەتىلدى

ادەبيەتىمىزدىڭ كورنەكتى تۇلعاسى, جازۋشى ءسابيت مۇقانوۆتىڭ الماتىدا تۇرعان ۇيىندە 1978 جىلى مۋزەيى اشىلعان بولاتىن. وعان دا, مىنە, بيىل 45 جىل تولدى. بۇل رۋحاني, مادەني وشاقتا جازۋشىنىڭ قولىنىڭ تابى سىڭگەن, تۇتىنىپ پايدالانعان, سىيعا العان تالاي زاتتارى ساقتاۋلى.

سونىڭ ءبىرى – ناعىز شەبەردىڭ قولىنان شىققان, ەرەكشە ورنەك­تەل­گەن تۇمار  دومبىرا. بۇل دومبىرانى سابەڭە ورىنبورداعى (جۇمىسشىلار فاكۋلتەتىندە) بىرگە وقىعان دوسى, قاراعاندىلىق  قولونەر شەبەرى تەمىرحان دى­بىسوۆ سىيلاعان. دومبىرانىڭ ەرەكشەلىگى شاناعىنىڭ ءۇش­بۇرىشتى (تۇمار) بولىپ كەلۋىن­دە جانە ورنەكتەرگە وتە باي بولۋىندا. اعاشتان جاسالعان, ءتۇسى سارعىش. ەكى ىشەكتى, 12 پەرنەلى. دومبىرا بىرنەشە بولىكتەن تۇرادى: باسى, قۇلاقتارى, پەرنەلەرى, موينى, شاناعى, بەتقاقپاعى. دومبىرانىڭ الدىڭعى جاعىنا, ەكى جاقتاۋىنا ءارتۇرلى كەسكىندەگى ۇلتتىق ويۋ-ورنەكتەر تۇسكەن. ورنەكتەر  ءتۇرلى-ءتۇستى: كوك, جاسىل, قىزىل بوياۋ ارالاستىرىپ جاسالعان. تيەگى – اعاش. شانا­عىندا تيەكتى باستىرا بەكىتكەن, ءتۇسى اق,  پلاستماسسادان  جاسالعان, ءپىشىنى كوگەرشىن ءتارىز­دى قاپتىرما بار. دوم­بىرا شاناعىنىڭ الدىڭعى,  ارت­قى  جانە ورتاڭعى بو­­لى­ك­­­تە­رىنە سان­­دىك شەگە­لەر­­مەن ءتۇرلى پىشىن­دەگى ويۋلار بەكىتىلگەن. ورتاڭعى بولىكتەگى جۇقا قاڭىلتىردا  «ىستەۋشى –  دىبىسوۆ تەمىرحان. 1957 ج.» دەگەن جازبا بار. مۋزەي كەشەنى قورىندا ءسابيت مۇقانوۆتىڭ 1969 جىلى 31 ناۋرىزدا ت.دىبىسوۆقا جولداعان حاتى دا ساقتاۋلى. وندا وسى دومبىرانى رومانەنكونىڭ شەبەرحاناسىندا جوندەتىپ العانى ايتىلادى. قازاق ءان-كۇيىن جيناقتاۋدا ولشەۋسىز ەڭبەك سىڭىرگەن ا.زاتاەۆيچ ءوزىنىڭ  «قازاق حالقىنىڭ 1000 ءانى» كىتابىندا (1925): «...سىرت كوزگە قاراپايىم كورىنەتىن دومبىرا شەبەر ورىنداۋشىنىڭ قولىنا تيگەندە ءوز شاماسىنان الدەقايدا اسىپ ءتۇسىپ, قۇلپىرىپ شىعا كەلەتىنىنە قايران قالاسىز», – دەيدى.

 

جانار تاەۆا,

س.مۇقانوۆ پەن ع.مۇسىرەپوۆ مۋزەي كەشەنىنىڭ عىلىمي قىزمەتكەرى

 

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار