رەۆاكتسيناتسيا العاشقى جاسالعان ەكپەدەن كەيىنگى يممۋنيتەتتى قولداۋعا ارنالادى. رەۆاكتسيناتسياعا قالاي دايىندالۋ كەرەك جانە ونى كىمگە الۋعا بولمايدى؟ بۇل سۇراقتارعا ەلورداداعى №15 قالالىق ەمحانانىڭ ءسوس دارىگەرى گيۋزەل ەگىنباي جاۋاپ بەردى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz ەلوردا اكىمدىگىنىڭ رەسمي سايتىنا سىلتەمە جاساپ.
رەۆاكتسيناتسيا – بۇل ۆاكتسينانى نەمەسە ونىڭ كومپونەنتتەرىنىڭ ءبىرىن قايتا ەنگىزۋ. بۇل شارا الدىڭعى ۆاكتسينالاردان كەيىنگى يممۋنيتەتتى قولداۋعا باعىتتالعان. جالپى, رەۆاكتسيناتسيا يممۋنيتەتتىڭ ۆيرۋسپەن كۇرەسۋى ءۇشىن جاسالادى. ۋاقىت وتە كەلە اعزانىڭ كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنان قورعالۋ دارەجەسى تومەندەيدى, وسىعان بايلانىستى ۆاكتسينانى قايتا الۋ قاجەت.
«ساراپشىلاردىڭ كوبىسى «كروسس-ۆاكتسيناتسيانى», ياعني ۆاكتسينانىڭ باسقا ءتۇرىن قابىلداۋدى ءجون سانايدى. قازاقستاندا رەۆاكتسيناتسيا شارتتى تۇردە ەكى كەزەڭ بويىنشا وتەتىنى بەلگىلى. ءبىرىنشى كەزەكتە قاۋىپ توبىنداعى ادامدار ەگىلەدى. الدىمەن مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى, پەداگوگتار, كۇش قۇرىلىمدارى مەن جابىق بالالار مەكەمەلەرىنىڭ قىزمەتكەرلەرى رەۆاكتسيناتسيادان وتەدى. مەنىڭ ويىمشا, بۇل دۇرىس شەشىم, ويتكەنى ولار ادام كوپ شوعىرلانعان ۇلكەن ۇجىمداردا جۇمىس ىستەيدى», دەدى دارىگەر.
سونداي-اق, رەۆاكتسيناتسيا نەگىزىنەن سوزىلمالى ينفەكتسيامەن اۋىرعان نەمەسە وتكىر ينفەكتسيا جۇقتىرعان ادامدار ءۇشىن قاجەت. مۇنداي ادامداردا يممۋنيتەتتىڭ السىرەۋى ءجيى كەزدەسەدى جانە كوروناۆيرۋسقا قارسى يممۋندىق كۇشتى ساقتاۋ ءۇشىن پاتسيەنتتەرگە رەۆاكتسيناتسيا قاجەت. ايتا كەتۋ كەرەك, رەۆاكتسيناتسيا ينفەكتسيانى قايتا جۇقتىرۋ قاۋپىن كۇرت تومەندەتەدى. رەۆاكتسيناتسيا ءتارتىبى ەكپەنى العاش العان كەزدەگىدەي جۇرگىزىلەدى: پاتسيەنت تەراپەۆتكە بارىپ, رەۆاكتسيناتسيا جاساۋعا رۇقسات الادى. وسىعان دەيىن كوروناۆيرۋس جۇقتىرعان, سول سياقتى ادام اعزاسىنداعى انتيدەنەلەر سانى ەكپەنى قايتا الۋىنا كەدەرگى بولمايدى.
رەۆاكتسيناتسيادان كىمدەر وتە المايدى؟
ول دا ەكپەنى العاش العان كەزدەگىدەي: سوزىلمالى اۋرۋلاردىڭ ءورشۋى, ءجىتى جەدەل اۋرۋلاردىڭ بولۋى جانە ۆاكتسيناعا اللەرگيالىق رەاكتسيالاردىڭ بولۋى.
رەۆاكتسيناتسياعا قاي ۋاقىتتا رۇقسات ەتىلمەيدى؟
رەۆاكتسيناتسيانى كەيىنگە قالدىرۋعا بولادى, ەگەر:
- سوزىلمالى اۋرۋلاردىڭ ءورشۋى بولسا;
- ۆاكتسيناتسيادان ەكى اپتا بۇرىن جانە ۆاكتسيناتسيا كەزىندە جرۆي بەلگىلەرى بولسا;
- سوڭعى 14 كۇندە باسقا ەكپەلەر جاسالعان بولسا. مۇنداي جاعدايلاردا يممۋنيتەت السىرەيدى. سوندىقتان جاعدايدىڭ دۇرىستالعانىن كۇتۋ نەمەسە باسقا ۆاكتسيناتسيادان كەيىن ءبىر اي ۋاقىت وتكەنىن كۇتۋ كەرەك, وسىدان كەيىن كوروناۆيرۋسقا قارسى قايتا ۆاكتسيناتسيالانۋ كەرەك.
رەۆاكتسيناتسياعا قالاي دايىندالۋ كەرەك؟
قايتا ۆاكتسيناتسيالانعىسى كەلەتىندەر بىرنەشە تارماقتى ەسكەرۋى كەرەك:
- رەۆاكتسيناتسيادان وتكەنگە دەيىن ءۇش كۇن ىشىندە الكوگول ىشپەۋ كەرەك.
- ۆاكتسيناتسيا الدىندا فيزيكالىق, ەموتسيالىق كۇش تۇسەتىن جۇمىس ىستەۋگە بولمايدى. سول سياقتى ەكپە العاننان كەيىن دە 3 كۇن ىشىندە فيزيكالىق كۇش تۇسەتىن جۇمىس ىستەمەۋ كەرەك.
- 37°C جانە ودان جوعارى دەنە قىزۋى كەزىندە ەكپە الۋعا بولمايدى.
- ۆاكتسيناتسيادان بۇرىن تاماقتانۋ كەرەك, بىراق تاماق مايلى بولماۋى كەرەك. سونداي-اق باسقا ءبىر ەلگە ساياحاتتار بولساڭىز, ول ەلگە كىرۋ ەرەجەلەرىن الدىن الا ءبىلۋ كەرەك, سەبەبى وزگەرىستەر ءجيى ەنگىزىلىپ وتىرادى.