ددۇ دەرەكتەرىنە سايكەس, COVID-19 پاندەمياسىنا قاراماستان, دۇنيە جۇزىندە بولىپ جاتقان ءولىم-ءجىتىمنىڭ باستى سەبەپشىسى جۇرەك-قان تامىر اۋرۋلارى بولىپ قالا بەرمەك. ونىڭ ۇستىنە جاھاندىق ىندەت كەزىندە جۇرەك-قان تامىر اۋرۋلارىنىڭ اسقىنۋ قاۋپى ارتقانى بايقالدى.
وسىعان بايلانىستى, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, PhD, كارديولوگيا جانە ىشكى اۋرۋلار عزي كارديولوگيا كافەدراسىنىڭ پروفەسسورى ساۋلە ۋرازالينا, ينفەكتسيادان تۋىنداعان ءجىتى قابىنۋ اسەرى جۇرەك قىزمەتىن ناشارلاتىپ جانە جۇرەك قىزمەتىنىڭ كەمىستىگى بار پاتسيەنتتەردە ونىڭ بەلگىلەرىن اسقىندىرا الادى, دەيدى. جۇرەك قىزمەتىنىڭ كەمىستىگى, ديلاتاتسيالىق كارديوميوپاتيا, وڭ جاق قارىنشانىڭ ورشىگەن اريتموگەندىك كارديوميوپاتياسى جانە تۋا بىتكەن جۇرەك كەمىستىگى بار پاتسيەنتتەر تاۋەكەل توبىنا بەيىم بولادى.
ەۋروپالىق كارديولوگتار قوعامىنىڭ ۇسىنىمىنا سايكەس, قازىرگى كۇندەرى ۆيرۋستىڭ جۇرەككە تۋرا اسەرى تۋرالى دالەل جوق. الايدا جۇيەلى تۇردە بولاتىن اۋىر قابىنۋ پروتسەستەرى اريتميانى اسقىندىرادى نەمەسە ءتىپتى كەي پاتسيەنتتەردى جۇرەكشە فيبريللياتسياسىنا الىپ كەلۋى مۇمكىن.
ۆيرۋستىڭ قابىناتىن اسەرىن ەسكەرە وتىرىپ, تەوريالىق جاعىنان ۆيرۋستىق ينفەكتسيا كورونارلىق ارتەريالاردا اتەروسكلەروتيكالىق تۇيىنداقتاردىڭ (ماي شوگىندىلەرى) ءۇزىلۋىن تۋدىرىپ, بۇل ءجىتى كورونارلىق سيندرومعا (جۇرەك ۇستاماسىنا) اكەلەدى دەگەن قاۋىپ بار. كەۋدەسىندە ءجىتى جايسىزدىقتى سەزىنەتىن ادامدار كوروناۆيرۋس سيمپتومدارىنىڭ پايدا بولعان كەزىندە مىندەتتى تۇردە دارىگەرگە قارالۋى ءتيىس.
ازىرشە جۇرەك-قان تامىر اۋرۋلارى بار پاتسيەنتتەردە COVID-19 جۇقتىرعاننان كەيىن وكپە ينفەكتسياسى دامۋىنىڭ مۇمكىندىگى جوعارى دەگەن دەرەكتەر جوقۇ دەگەنمەن, تۇماۋ سياقتى باسقا ۆيرۋستارمەن ينفەكتسيانىڭ دامۋىنا ۇقساس بولۋى مۇمكىن. ەگەر ادامدار جۇرەك-قان تامىر اۋرۋلارىنىڭ سيمپتومدارىن كوروناۆيرۋس ەپيدەمياسى كورىنىسىندە سەزىنەتىن بولسا, ولاردى نازاردان تىس قالدىرماۋى ءتيىس. ەگەر دەنە شىنىقتىرۋ كەزىندە نەمەسە تىنىش جاتقاندا كەۋدەڭىزدە اۋىرۋ سەزىمى پايدا بولىپ, تىنىس الۋ قيىنداسا, جۇرەك قاعىسى جيىلەنىپ نەمەسە ەستەن تاناتىنداي السىزدىكتى سەزىنسەڭىز, سىزگە شۇعىل تۇردە جەدەل جاردەمدى شاقىرۋ قاجەت. ماماندار ەمدەۋگە جاتقىزۋ تۋرالى شەشىم قابىلداماس بۇرىن ايتىلعان سيمپتومدار مەن جالپى قاراپ-تەكسەرۋدىڭ نەگىزىندە ءسىزدىڭ جاي-كۇيىڭىزدى باعالايدى.
جۇرەك-قان تامىر اۋرۋلارىنىڭ بولۋى كورىنىسىندە كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسيامەن زاقىمدانۋ اسقىنۋلاردىڭ دامۋىنا اكەلە الادى. بۇعان ميوكارد جانە تامىرلاردىڭ سوزىلمالى اۋرۋلارىنىڭ دەكومپەنساتسياسى نەمەسە ولاردىڭ ەرەكشە (ۆيرۋستىق) زاقىمدانۋى جاتادى. نەگىزگى اۋرۋدىڭ دەكومپەنساتسيالانعان اعىمى ترومبوزدار, ءجىتى جۇرەك-وكپە جانە پوليورگاندىق جەتىسپەۋشىلىكتىڭ بولۋ قاۋپىن ارتتىرادى. بۇل رەتتە مىنالاردى ەستەن شىعارماۋ كەرەك:
- جۇقتىرۋدى بولدىرماس ءۇشىن ۇسىنىلاتىن پروفيلاكتيكالىق شارالاردى مۇقيات ورىنداۋ قاجەت.
- جۇرەك جانە قان تامىرلارى اۋرۋلارى كەزىندە تاعايىندالعان ءدارى-دارمەكپەن ەمدەلۋدى توقتاتۋعا بولمايدى. بۇل دەنساۋلىقتىڭ جىلدام ناشارلاۋىنا اكەلۋى مۇمكىن.
- الدىن الا جوسپارلانعان وپەراتيۆتىك ارالاسۋلاردان باس تارتۋعا بولمايدى. جۇرەك نەمەسە قان تامىرىنىڭ كەي اۋرۋلارى كەشىكتىرگەن جاعدايدا جىلدام ءورشيپ, ءولىم جاعدايىنا اكەلۋى مۇمكىن. وتانى جاساۋ الدە ونى كۇتە تۇرۋ تۋرالى ماسەلەنى تەك قانا كارديولوگ شەشە الادى.
الماتى