جۋرناليستەرگە ارنالعان پرەسس-تۋر بارىسىندا سۋ قويماسىندا سەيسميكالىق تۇراقتىلىقتى نىعايتۋ بويىنشا جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ جاتقان قۇرىلىس كومپانياسىنىڭ ۋچاسكە باسشىسى عالىم مىرزاباەۆ سۋقويمانىڭ تولىق جوندەۋدەن وتكەننەن كەيىن 7 بالدىق جەر سىلكىنىسىنە شىداس بەرەتىنىن مالىمدەدى.
ونىڭ ايتۋىنشا, 1967 جىلى «شاردارا» سۋ قويماسى ەڭ كوپ دەگەندە 6 بالدىق جەر سىلكىنىسىنە توتەپ بەرەتىندەي قۋاتتىلىقپەن سالىنعان. الايدا ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىنىڭ سۋ رەسۋرستارى كوميتەتىنە قاراستى «قازسۋشار» رمك ساقتىق شارالارىن كۇشەيتۋ ءۇشىن قۇمنان كوتەرىلگەن قابىرعالاردى قالىڭداتىپ, جەر استى سۋلارىنىڭ دەڭگەيىن تومەندەتۋ ءۇشىن «شاردارا» سۋ قويماسىن قايتا جاڭعىرتۋ جۇمىستارىن قولعا العان.
«1 ملن 100 مىڭ تەكشە مەتر قۇم توسەلەدى. وسىلايشا نىسان قابىرعاسىنىڭ ارتقى جاعىن تولىعىمەن نىعايتاتىن بولامىز. جەر سىلكىنىسى بولا قالسا, سۋ استىنداعى تەكتونيكالىق پليتالار ويناۋى مۇمكىن. سوندا سۋدىڭ بەتىندە الىپ تولقىندار پايدا بولادى. بۇل جۇمىستاردىڭ بارلىعى سونىڭ الدىن الۋ شاراسى. ارنايى بۇرعىلانعان تەسىكتەردىڭ سانىن كوبەيتىپ جاتىرمىز. بۇل جەر استى سۋلارىنىڭ دەڭگەيىن تومەندەتەدى, – دەيدى ع.مىرزاباەۆ.
ال قاپشاعاي سۋ قويماسىنىڭ «شاردارا» سۋ قويماسى وندىرىستىك بولىمشەسىنىڭ باسشىسى اباي مۇتاليەۆتىڭ سوزىنشە, 2019 جىلى سۋ نىسانىنىڭ قابىرعالارىن نىعايتۋعا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 7 ملرد 733 ملن تەڭگە قاراجات بولىنگەن. وسىلايشا 56 جىل بۇرىن سالىنعان سۋ قويماسىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن جاڭعىرتۋ جۇمىستارى قارقىندى جۇزەگە اسىرىلۋدا. سۋ قويماسىنىڭ قۇرىلىسى 2021 جىلدىڭ اياعىندا تولىعىمەن اياقتالادى دەپ جوسپارلانىپ وتىر. قازىرگى تاڭدا جاڭعىرتۋ جۇمىستارىنىڭ شامامەن 33 پايىزى اياقتالىپ, قۇرىلىس جوسپارعا سايكەس جۇرگىزىلىپ جاتىر.
وسى ۋاقىتقا دەيىن «شاردارا» سۋ قويماسىنداعى ۇڭعىمالاردىڭ سانى 183 بولاتىن. قازىر بۇل 600-گە كوبەيتىلدى.
ايتا كەتەيىك, «شاردارا» سۋ قويماسىنىڭ جالپى سىيىمدىلىعى – 5 ملرد 200 ملن تەكشە مەتر. قازىر سۋ نىسانىندا 792 ملن تەكشە مەتر سۋ بار. وسىنىڭ ناتيجەسىندە شاردارا اۋدانى مەن قىزىلوردا وبلىسىنىڭ ءبىراز بولىگىندە ۆەگيتاتسيالىق كەزەڭ ءساتتى وتكەن. جيىن-تەرىن ناۋقانى كەزىندە شاردارا اۋدانى مەن قىزىلوردا وبلىسىنا 7 ملرد تەكشە مەتر سۋ بەرىلگەن.
الداعى ۋاقىتتا «شاردارا» سۋ قويماسىنا تسيفرلى تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋدى دە جوسپارلاپ وتىر. قۇرىلىس جۇمىستارى اياقتالعاننان كەيىن سۋ ءبولۋ جانە ونى ەسەپتەۋ جۇمىستارى تولىعىمەن اۆتوماتتاندىرىلماق.
«بۇل جەردىڭ بارلىعىنا ەلەكتروندى ەسەپتەۋىش قۇرالدارى قويىلادى. بوگەتتەن شىعىپ جاتقان سۋدىڭ بارلىعى كومپيۋتەر ارقىلى ەسەپتەلىپ وتىرادى. ونى ءبىزدىڭ ماماندار باقىلايدى. ال بۇرىن گيدروتەحنيكتەر پلاتينانىڭ بارلىعىن ارالاپ, سۋدىڭ دەڭگەيىن قولمەن ولشەيتىن», دەدى «شاردارا» سۋ قويماسى وندىرىستىك بولىمشەسىنىڭ باسشىسى اباي مۇتاليەۆ.