«قايناردىڭ» اككۋمۋلياتورلارى

شەتەلدىك تۇتىنۋشىلاردىڭ قىزىعۋشىلىعىن تۋدىرىپ وتىر

  قازىرگى كەزدە قاي كالاعا بار­ماڭىز اۆتوكولىك لەگىنەن تۋىن­داعان كەپتەلىسكە تاپ بول­اسىز. قاراپ تۇرساڭ, كولىكتىڭ ءتۇر-ءتۇرى بار. ال وسى جۇردەك كولىكتەردىڭ بارىنە اككۋمۋلياتور قاجەتتىگى باسى اشىق اڭگىمە. وسى ساتتە تالدىقورعان قالا­سىن­داعى قورعاسىندى-قىش­قىل­دى اككۋمۋلياتورلار وندىرەتىن زاۋىت ەسكە تۇسەدى. اۆ­توكولىكتەرگە كوبىنە وسى زاۋىتتىڭ ءونىمىن پايدالاناتىنىن ەسكەرسەك, ۇجىم ەڭبەگى ارينە اتاپ وتۋگە تۇرارلىق. كاسىپورىن العاشقى اككۋمۋلياتور «ست-75 ەم» باتارەياسىن وتكەن عاسىردىڭ جەتپىسىنشى جىلدارىنان باستاپ شىعارا باستاپتى. سودان بەرگى كەزەڭدە اتالعان باتارەيالاردىڭ كوپ­تە­گەن سەريالىق شىعارىلىمى تۇ­تىنۋشىعا جول تارتىپ, ولاردىڭ قاجەتىنە جاراعان. دەسەك تە ولار ونىمەن شەكتەلمەپتى. تاۋەلسىزدىك العان جىل­دار­دان بەرگى كەزەڭدە زاۋىت ۇجى­مىنا قيىندىق پەن قالىپتاسۋ, دامۋ ساتىلارىن باستارىنان ءوت­كى­زۋىنە تۋرا كەلدى. كومپانيادا 1998 جىلى اككۋمۋلياتورلىق جانە قورعاسىندىق سىنىقتاردى ەلەكترلى-تەرميكالىق پەشتە قاي­تا وڭدەۋ جەلىسىمەن جىلىنا ءۇش مىڭ تونناعا جۋىق قورعاسىن وندىرەتىن جەلى ارقىلى قور­عا­سىن­دى-سۋريامدى قورىتپا الۋعا قول جەتكىزگەن. جانە ەكى جىلدان كەيىن قۋاتى 6 مىڭ توننا قور­عا­سىن­عا جەتەتىن قايتا بالقىتۋ كور­پۋ­سىنىڭ ەكىنشى كەزەڭى ىسكە قوسى­لىپ, قۋاتتىلىعى 3,5 مۆت. بولا­تىن ەكى بىردەي گيدرو­ەلەك­ترستانسا تابىسقا جول اشقانىن كورەمىز. زاۋىت كەزدەسكەن قيىن­دىق­تارعا قاراماستان اۋقىمدى قاي­تا جاڭعىرتۋ ناتيجەسىندە دوس­تاستىق مەملەكەتتەرى كەڭىستى­گىن­دە دامىعان كاسىپورىندار قا­تا­رىنان كورىنۋىنە مۇمكىندىك ال­دى. قازىرگى كەزدە كاسىپورىن اك­كۋ­مۋلياتورلىق باتارەيالار ءوندى­رىسىندە حالىقارالىق ستاندارتتار­عا ساي «BM Battery» (اۆستريا), «ماس» (اقش), «DI­GAT­RON», «KUSTAN», «CMW» (گەرمانيا), «SAN-HUAN», «HAI­TIAN» (KHP), «SOVE­MA» (يتاليا) كومپانيالارىن ەڭ وزىق ۇلگىدەگى جاب­دىق­تا­رى­مەن قامتىپ وتىر. مۇنداعى «ۆاRS» اككۋمۋلياتورىنىڭ كەپىلدىك مەرزىمى ەكى جىل. باسقا ونىمدەرگە دە كەپىلدىك بەرىلگەن جانە پايدالانۋ مەرزىمى ۇزاق­تى­عىمەن ولشەنەدى. مەملەكەت تاراپىنان جاسال­عان قولداۋ جانە زاۋىت باسشى­لى­عى­نىڭ ىزدەنىستەرى ارقاسىندا «قاي­نار» سەرىكتەستىگى ۇلكەن سۇرانىسقا يە جاڭا ءونىم تۇرلەرىن شىعارۋدى جولعا قويعان. بۇگىندە تمد-نى ايتپاعاندا, الىس شەتەلدەرگە دە اككۋمۋلياتور جونەلتۋگە قول جەتكىزىلگەن. مەملەكەتتىك ۇدە­مەلى ين­دۋستريالىق-يننوۆا­تسيا­لىق دامۋ باعدارلاماسى ايا­سىندا زاۋىت اي­ماقتىق يندۋس­تريا­لاندىرۋ كارتا­سى­مەن اككۋ­مۋ­لياتوردىڭ ەڭ سوڭعى, تۇتىنۋشى تالابىنا تولىق جاۋاپ بەرەتىن جاڭا تۇرلەرىن شىعارۋدى جال­عاس­تى­رىپ كەلەدى. جانە «بيز­نەستىڭ جول كارتاسى-2020» باعدار­لا­ما­سىمەن «دامۋ» قورى ارقىلى جە­ڭىلدەتىلگەن نەسيەلىك قولداۋعا دا يە بولىپ, ءوز جۇمىستارىن جاڭا باعىتتا جۇيەلەۋگە مۇمكىندىك ال­عان. بۇگىنگى كۇنى زاۋىتتى كاسىبي تاجىريبەلى مامان ەربول ءاج­ما­عامبەتوۆ باسقارادى. ەلىمىزدىڭ ايماقتارىنداعى زاۋىت في­لي­ال­دا­رى ءونىم وتكىزۋمەن اينالىسسا, وتكەن جىلدارى 300 مىڭ تۇ­تىنۋشى «قاينار اكب» سەرىكتەستىگى شىعارعان اككۋمۋلياتورلاردى تاڭداپتى. ال ماسكەۋدەن باستاپ, ەكاتەرينبۋرگ, چەليابى, ءنوۆوسىبىر, دونداعى روستوۆ, نابەرە­جنىە چەلنى, كۋرسك, سانكت-پەتەربۋرگ كالالارىندا جانە باسقا ەلدەردەگى وكىلدىكتەرى تۇ­تىنۋشى تالعا­مىن زەرتتەۋمەن قاتار, ءونىمنىڭ باسەكەگە قابى­لەتتىلىگىن ارتتىرۋ ارقىلى قا­لىپ­تى ساۋداعا شىعارۋ ءۇشىن جۇمىس ىستەۋدە. «قاينار اكب» سەرىكتەستىگى اتى الىسقا كەتكەن «كاماز», «ۋرالاز», «ماز» جانە «بەل­از» ءتارىزدى ىرگەلى كاسىپ­ورىن­دار­دىڭ كو­لىك قۇراستىرۋ جەلىلەرىنە ار­نالعان ەرەكشە اككۋ­مۋ­لياتور­لار­دىڭ باستى جەتكىزۋشىسى بولىپ وتىر. «قايناردىڭ» اك­كۋمۋ­ليا­تور­لارى ۆاز, بەلاز, ماز, كاماز, زيل, ۋرالاز, كراز, گاز سىندى اۆتوموبيل وندىرىسىنە, شەتەل­دەردە شىعا­رى­لاتىن TOYOTA, HONDA, MAZDA, FIAT, OPEL, ءVoىks­Wagen, MAN, Volvo, Scania سىن­دى اۋىر جۇك اۆتوكو­لىك­تە­رىنىڭ ءجۇرىسىن جاقسارتاتىن ءونىم رەتىندە پايدالانىلاتىنىن قۋا­نىشپەن اتاپ وتكەن ورىندى. قازىرگى كەزدە زاۋىت «رەسەي جيناق بانكى» اكتسيونەرلىك قو­عامىمەن ءوزارا ىنتىماقتاستىق كە­لىسىممەن جۇمىس جاساۋدا. ءنا­تيجەسىندە «رەسەي جيناق بان­كى» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ قازاق­ستانداعى ەنشىلەس بانكى زاۋىتقا 2015 جىلعا دەيىنگى مەرزىمگە 2.281 ميلليون تەڭگەگە نەسيەلىك جەلى اشىپتى. بۇل بانكتىڭ ەلىمىزدەگى العاشقى اسا ءىرى جوباسى. ينۆەستيتسيا زاۋىت­تىڭ وندىرىستىك باعدارلاماسىن ورىنداۋ مەن ءون­دىرىستى جاڭا تەحنولوگيالارمەن جاراقتاندىرۋعا جۇمسالىپ, تا­بىس­تارىن ەسەلەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى دەپ جوس­پارلانعان. ماسەلەن, نەسيەلىك قارجىعا اككۋمۋلياتورلار ءوندىرىسىنىڭ جاڭا جەلىسىن ىسكە قوسۋعا قاجەتتى جاب­دىقتار الىنباقشى. دەمەك, ءوندى­رىستىڭ دامۋىندا شەك جوق. «بيزنەستىڭ جول كارتا­سى-­ 2020» باعدارلاماسىنىڭ «كا­سىپ­كەرلەردىڭ ۆاليۋتالىق تاۋە­كە­لىن تومەندەتۋ» باعىتىمەن بيىل­عى وتكەن مەرزىمدە جالپى سوماسى 39,1 ملرد. تەڭگەگە ماقۇلدانعان 50 جوبانىڭ قاتارىنان تال­دى­قور­عاندىقتاردىڭ كورىنۋى – قۋا­نىش­تى ءجايت. اتالعان باعدار­لا­مانىڭ ءۇشىنشى باعىتى بوي­ىن­شا قارجىلاندىرۋعا يە بولعان كا­سىپورىن ءوندىرىسىن قايتا جاڭ­عىر­تۋعا قاراستىرىلعان نەسيە كولەمى 1,8 ملرد. تەڭگەنى قۇراپ وتىر. زاۋىت ونىمدەرىن سىرتقا ءجو­نەلتۋ جانە وركەندەتۋ ءناتي­جە­سىندە مەملەكەتتىك قولداۋعا يە كاسىپورىندار تىزىمىندە قاينار­لىق­تاردىڭ بار ەكەنى ساپالىق كور­سەتكىشتى ناقتىلاي تۇسەدى. وسىلايشا كاسىپورىن شىعارعان باتارەيالاردىڭ كوپشىلىگى ەكس­پورتقا بەيىمدەلگەندىگىمەن ەرەك­شەلەنەدى. سونداي-اق, ونىڭ كولەمىن ارتتىرۋ مەن تاراتى­لۋىن كەڭەيتۋ ماسەلەسى دە ۇتىمدى ويلاستىرىلۋدا. كاسىپورىنداعى اتالعان ءونىم­­نىڭ ارتىقشىلىعى, قورعا­سىننان قۇيىلاتىن وڭ جانە تەرىس قۋات جيناقتاعىش تەلىم­شە­لەردىڭ كەرۋ ادىسىمەن جاسالا­تىن­دىعىندا. جانە جاڭا تەحنولو­گيانىڭ قۇپيا­سى دا وسى – جۇمىس ىستەۋ جانە ساقتاۋ مەر­زىمىنىڭ ۇزاقتىعى. كوپ تۇر­عانىمەن كۇشىن جويمايدى. قىس ايلارىندا جۇرگىزۋشىلەر ءجيى ايتاتىن مەزگىلسىز «وتىرىپ قالۋ» بولمايتىندىعى. مەرزىمى بىتكەنشە قۋاتى ساقتالادى, ىرىمەيدى. قاتتى شايقالىستارعا ءتوزىمدى ءارى ەلەكتر ءورىسى كەڭ. زاۋىت ءونىمى الداعى ۋاقىتتا ساۋدا اينالىمىنداعى شەتەلدىك باتارەيالاردى ىعىستىرىپ جاتسا, تاڭدانۋعا بولمايدى. ءويت­كەنى, مۇنداعى ىزدەنىس, كاسىبي شەبەرلىك اۋقىمى كەڭ. ەلىمىزدە بۇرىن كەزدەسپەگەن «يندۋستريالى ستاتسيونارلى» اككۋمۋلياتور ءتۇرىن شىعارۋدى دا زاۋىت وسىلايشا جولعا قويدى. بۇل تەمىرجول مەن تەلەكوممۋنيكاتسيا, ەنەرگەتيكا مەن مۇناي ءوندىرىسى سالاسىندا قولدانى­لا­تىن قۋاتى كۇشتى باتارەيالار. حالىققا الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتىپ, ۇنەمى ەلەكتر قۋاتى مەن جارىقتى قاجەت ەتەتىن اۋرۋحانا, اۋەجاي, ازىق-ت ۇلىك قوي­ما­لارى مەن ساۋدا ورىندارىندا, قورعا­نىس سالاسىندا كەڭىنەن پاي­دا­لا­نۋ­عا بولاتىندىعى زاۋىت ۇجى­مى­نىڭ الداعى كۇندەرگە دەگەن سەنىمىن نىعايتا تۇسكەن. دەمەك, جاڭا جۇمىس ورنى اشى­لىپ, كاسىپورىن كەلەشەگى كەمەل دەۋگە سەنىم مول. بۇل تاۋەلسىزدىك اكەلگەن جاق­سى­لىقتار ەكەندىگىن قاينارلىقتار ماقتانىشپەن اي­تادى. كۇمىسجان بايجان. الماتى وبلىسى.