«ءدىني قىزمەت جانە ءدىني بىرلەستىكتەر تۋرالى» زاڭ جوباسىن جانە وسىعان ىلەسپە زاڭدىق قۇجات جاقىندا ءماجىلىستە ماقۇلدانعان-دى. ەندى وسى زاڭ جوبالارى كەشە سەناتتىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ كوميتەتىندە تالقىعا ءتۇستى.
ءدىن ۇستانۋشىلار مەن ءدىني عيباداتحانالاردىڭ سانى جىل ساناپ ءوسىپ كەلەدى. «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ءدىني سەنىم بوستاندىعى جانە ءدىني بىرلەستىكتەر تۋرالى» زاڭى 1992 جىلدىڭ 15 قاڭتارىندا مۇلدەم باسقا ءدىني احۋال جاعدايىندا قابىلدانعان-دى. بۇل زاڭ ءدىني بىرلەستىكتەردىڭ دامۋى كوكجيەكتەرىنە تالداۋ جاسالماستان قابىلداندى, دەپ ءمالىمدەدى ءوز سوزىندە ءدىن ىستەرى اگەنتتىگىنىڭ توراعاسى قايرات لاما ءشارىپ. اگەنتتىك توراعاسىنىڭ مالىمەتتەرىنە قاراعاندا, قازىرگى تاڭدا ءدىني بىرلەستىكتەر سانى 4551-گە جەتىپ وتىر. ولار قىرىقتان استام كونفەسسيالار مەن دەميناتسيالاردى قۇرايدى. ال 1991 جىلى ولاردىڭ سانى بار-جوعى 671 بولعانى بەلگىلى.
زاڭ جوبالارىنىڭ ماقساتى ءدىني سەنىم جانە ار-وجدان بوستاندىقتارىن قامتي وتىرىپ, ازاماتتاردىڭ قۇقىن قورعاۋ بولىپ تابىلادى. سونداي-اق, ءدىني ءبىرلەستىكتەر قىزمەتىنىڭ زاڭنامالىق شەت-شەڭبەرىن ايقىنداۋ مەن زاڭسىز قىزمەت اتقارىپ وتىرعان ءدىني ۇيىمدار مەن ميسسيونەرلەرگە قاتىستى قاتاڭ تالاپتار ەنگىزۋدى كوزدەيدى. زاڭ جوباسىن ازىرلەۋ بارىسىندا رەسەي, بەلورۋسسيا, ارمەنيا, گرۋزيا, ليتۆا, يسپانيا, فرانتسيا, گەرمانيا جانە وزگە دە ەلدەر ءتاجىريبەلەرى جان-جاقتى ساراپتالعان.
قىسقاشا باياندامادان كەيىن سەنات دەپۋتاتتارى زاڭ جوبالارى بويىنشا سۇراقتارىن قويىپ, ءوز ويلارىن ورتاعا سالدى. ح.ۆاليەۆ قۇران اياتتارىنىڭ اراب تىلىندە وقىلاتىنىن, ال ونى تۇسىنەتىندەر بىرەن-ساران ەكەندىگىن تىلگە تيەك ەتە كەلىپ, ەندىگى جەردە ونى قازاق تىلىندە جۇرگىزۋ قاجەتتىگىن جەتكىزدى. دەپۋتات وسى رەتتە مىڭ جىل بۇرىن رەسەيدىڭ ۆاتيكاننان رۇقسات الىپ, ءدىني راسىمدەردى ءوتكىزۋدى گرەكتەن ورىس تىلىنە كوشىرگەندىگىن مىسال رەتىندە كەلتىردى. مۇنداي ۋاجبەن كەلىسكەن اگەنتتىك توراعاسى قۇراننىڭ الەمنىڭ قىرىقتان استام تىلىنە اۋدارىلعانىن, الايدا قازاقشا اۋدارمالارىنىڭ ساپاسى سىن كوتەرمەيتىندىگىن اتاپ كورسەتتى. ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 29 قىركۇيەگىندە ءدىنتانۋشىلاردىڭ فورۋمى ءوتىپ, وندا اسسوتسياتسيا قۇرىلىپ بارىپ وسى ماسەلە شەشىمىن تابۋى ءتيىس.
ع.ەسىم مەن ت.مۇحامەدجانوۆ زاڭ جوباسىنىڭ ورىسشا ءماتىنىندە «دۋحوۆنوە» (رۋحاني) ءسوزىنىڭ ورىنسىز ەكەنىن العا تارتتى. سەناتورلار پايىمىنشا, بۇل ءسوزدىڭ ۇعىمى كەڭ بولعاندىقتان, ءدىني ۇيىمدار ونى باسقاشا تۇرعىدان پايدالانۋى مۇمكىن. ق.لاما ءشارىپ ءوز جاۋابىندا «دۋحوۆنوە ۋپراۆلەنيە» ءسوزىنىڭ وتكەن عاسىردىڭ 30-جىلدارىنان دزەرجينسكيدەن كەلگەنىن العا تارتتى. ج.ەرعاليەۆتىڭ سۇراعىنا وراي جاۋابىندا اگەنتتىك توراعاسى جانازا شىعارۋ ءراسىمىنىڭ ەندىگى جەردە مەشىتتەردە ورىندالۋى ورىندى ەكەندىگىن ايتتى.
جالپى, سەنات دەپۋتاتتارى ءوز سوزدەرىندە ءدىني ماماندار دايارلاۋ, ميسسيونەرلەر جۇمىسىن ءجىتى باقىلاۋ, حيدجاب ورنىنا ۇلتتىق كيىمدەر كيۋ ماسەلەلەرىن كوتەردى. وسىلايشا جان-جاقتى پىسىقتاۋدان وتكەن زاڭ جوبالارى پالاتانىڭ جالپى وتىرىسىنا شىعارىلاتىن بولىپ شەشىلدى.
اسقار تۇراپباي ۇلى.