مەملەكەتارالىق كورمە

ول تمد-نىڭ 20 جىلدىعىنا ارنالدى

ءيا, ءوتىپ بارا جاتقان ۋاقىت. جارتى الەمدى جايلاعان كەڭەستىك يمپەريا قۇلاپ, تاريح ساحناسىنا تاۋەلسىز مەملەكەتتەردىڭ جاڭا قوعامداستىعى – تمد-نىڭ شىققانىنا دا 20 جىل بولىپتى. جاقىندا وسى ءبىر تاريحي كۇنگە بايلانىستى ماسكەۋ قالاسىندا تمد مەملەكەتتەرىنىڭ بارلىعى دەرلىك قاتىسقان مەملەكەت­ارالىق كورمە ۇيىمداستىرىلدى. بۇل كورمە تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوستاستىعى ەلدەرى ءۇشىن مۇنداي بايلانىستىڭ اۋاداي قاجەت ەكەندىگىن تاعى دا ءىس جۇزىندە دالەلدەدى. كورمەگە تمد مەملەكەت­تەرىنىڭ بارلىعى وزدەرىنىڭ جەتەكشى كاسىپورىندارىنىڭ ءونىم­دەرىن قويىپ, ءاربىر ەل وزىق جو­با­لارىن ناسيحاتتادى. وسى كور­مە اياسىندا دوستاستىق ەلدەرى وزدەرىنىڭ ۇلتتىق كۇندەرىن وتكىز­دى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىك جىلدارى ىشىندە جەت­كەن جەتىستىكتەرىن «قازمۇ­نايگاز», «قازاقستان تەمىر جو­لى», «قازاقستان ينجينيرينگ», «قازاگرو» ۇلتتىق باسقارۋشى حولدينگى» ۇلتتىق كومپانيا­لارى, «قازاقتەلەكوم», «قازفوس­فات» اكتسيونەرلىك قوعامدارى جانە باسقا دا ءىرى كومپانيالار ناسيحاتتادى. حالىقارالىق كورمە اياسىندا وتكەن قازاقستاننىڭ ۇلتتىق كۇنى باعدارلاماسى «تاۋەلسىزدىك جىلدارى جانە ىنتىماقتاستىق: قورىتىندىلار جانە بولاشاق» اتتى كونفەرەنتسيامەن اشىلدى. وندا قازاقستاننىڭ تمد مەملەكەتتەرىمەن ىنتىماقتاستىق باي­لانىستارىنىڭ جەتىستىكتەرى, بو­لاشاعى جانە كۇن تارتىبىندەگى كەلەلى ماسەلەلەرى تىلگە تيەك ەتىل­دى. رەسپۋبليكامىزدىڭ ۇلت­تىق كۇنىن قازاقستان رەسپۋبلي­كاسىنىڭ رەسەي فەدەراتسيا­سىن­داعى ەلشىسى زاۋىتبەك تۇرىس­بەكوۆ اشتى. كونفەرەنتسيا جۇ­مى­سىنا 200-دەن استام ادام قا­تىستى. پىكىر الماسۋ ساتتەرىندە دوستاستىق ەلدەرىنەن كەلگەن ءون­دىرىس سالاسى­نىڭ ماماندارى, ساۋ­دا-ونەركاسىپ پالاتالارىنىڭ وكىلدەرى, عىلى­مي جانە كاسىپ­كەر­لىك توپتاردىڭ مۇشەلەرى ەرەكشە بەلسەندىلىك تانىتتى. كون­فەرەنتسيا جۇمىسىنا باش­­قۇرت­ستان, تاتارستان, ينگۋشەتيا, سولتۇستىك وسەتيا – الانيا, ياكۋتيا ولكەلەرىنىڭ وكىل­دەرى, سونىمەن بىرگە رەسەيدىڭ ەلىمىزبەن كورشىلەس ورنالاسقان 28 ءوڭىرىنىڭ باسشىلارى ەرەكشە قىزىعۋشىلىق تانىتتى. رەسەي­دىڭ «سبەربانك», «روسسەلحوزبانك», «روسبانك» سياقتى بانكتەرى جانە «Standard & Poor’s» سياقتى حالىقارالىق رەيتينگ اگەنتتىكتەرى دە بەلسەندى جۇمىس اتقاردى. باسقوسۋلاردا قازاق­ستان جانە رەسەي مەملەكەتتەرى اراسىنداعى ەكونوميكالىق دامۋ ماسەلەلەرى, تمد, ءبىرتۇتاس ەكو­نو­ميكالىق كەڭىستىك جانە كەدەن وداعى شەڭبەرىندەگى مەملەكەت­ارالىق جانە وڭىرارالىق بايلا­نىستاردى دامىتۋدىڭ جاڭا ءمۇم­كىندىكتەرى تالقىلاندى. سونداي-اق, دوستاستىق مەملەكەتتەرىندەگى تۇرعىنداردىڭ ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋ ماقساتىندا ءبىلىم مەن دەنساۋلىق ساقتاۋ سالالارىنىڭ اتقاراتىن ءرولى جانە ونى دامى­تۋدىڭ جولدارى دا جان-جاقتى ءسوز بولدى. كونفەرەنتسيا رەسەي جانە تمد مەملەكەتتەرىنەن كەلگەن كور­مەگە قاتىسۋشىلار ءۇشىن قا­زاق­ستاندىق ارىپتەستەرىمەن ساۋدا ەكونوميكالىق بايلانىستاردى نى­عايتۋ ءۇشىن مول ماعلۇماتتار بەرىپ, جاڭا مۇمكىندىكتەر اشتى. دوستاستىق مەم­لەكەتتەرىنىڭ ما­مان­دارى ءبى­رتۇتاس ەكون­وميكالىق كە­ڭىس­تىك اياسىندا تاۋار­­لاردىڭ, قىز­مەت­تەر­دىڭ, كاپيتال­دىڭ ءجا­نە جۇمىس كۇشى­نىڭ بىرىڭعاي رىنوگىن قۇرۋ جانە ونى دا­مى­تۋ ماسەلەلەرى ءجو­نىندە پىكىرلەرىن ور­تا­عا سالىپ, تاجىريبە الماستى. – ۇلتتىق كۇن اياسىندا قازاقستاندىق تاۋار بيرجاسىنىڭ وكىلدەرى تمد مەملەكەتارالىق كورمەسىنە قاتىسۋشىلارمەن ساۋ­دا-ساتتىق جۇمىستارىن جاسادى. ءبىزدىڭ رەسەيلىك جانە بەلارۋستىك ارىپتەستەرىمىز تاۋار بيرجاسىن­داعى وزىق اقپاراتتىق-كوممۋ­ني­كاتسيالىق تەحنولوگيامىزعا ەرەك­­شە قىزىعۋشىلىق تانىتتى, – دەيدى ەكونوميكالىق دامۋ جانە ساۋدا مينيسترلىگىنىڭ ساۋدا كوميتەتىنىڭ توراعاسى ايدار قازىباەۆ. تمد مەملەكەتتەرى اراسىن­داعى اقپاراتتىق-ماركەتينگتىك ور­تالىق جۇيەسىن ودان ءارى دامىتۋ شەڭ­بەرىندە قازاقستان رەسپۋب­لي­كاسى ەكونوميكالىق دامۋ جانە ساۋدا مينيسترلىگىنىڭ ساۋدا كوميتەتى مەن بەلارۋس رەسپۋب­ليكا­سىنىڭ سىرتقى ىستەر مينيستر­لى­گى­نىڭ ماركەتينگ جانە باعا كونيۋن­ك­­­تۋراسى جونىندەگى ۇلتتىق ورتا­لى­عى اراسىندا مەموراندۋمعا قول قويىلدى. مەموراندۋم شەڭ­بەرىندە ەكى ەل kazimc.kz جانە export.by اقپاراتتىق رەسۋرستار پورتالدارىن ينتەگراتسيالاۋ ار­قىلى ورتاق جۇيە قۇرۋ جونىندە كەلىسىمگە قول جەتكىزدى. مەملەكەتارالىق كورمە ايا­سىن­دا كەلۋشىلەردىڭ ەرەكشە نا­زارىن اۋدارعان ەلىمىزدىڭ «استانا «ەحرو-2017» ەكسپوزيتسيالىق جوباسى بولدى. بۇل ەلدىك جوبا­نىڭ اقپاراتتىق جادىگەرلەرى كور­مەنى تاماشالاۋشىلاردى بەي-جاي قالدىرمادى. 2017 جىلى استانا قالاسىندا حالىقارالىق مامانداندىرىلعان ەحرو كور­مە­سىن وتكىزۋ جونىندەگى پرەزي­دەنتىمىزدىڭ بۇل جاھاندىق باستا­ماسى تمد مەملەكەتارالىق كورمەسىنە كەلۋشىلەردىڭ نازارىن ايرىقشا اۋداردى. ءبىزدىڭ كورمە قىزمەتكەرلەرى ءاربىر كورمەنى تاماشالاۋشىلارعا ەل تاريحى مەن داستۇرىنەن سىر شەرتەتىن ەسكەرتكىشتەردى تاپسىردى. قوناق­تار «ەحرو-2017» ۇسىنىس-تىلەك­تەر كىتابىنا» وزدەرىنىڭ جۇرە­ك­جاردى پىكىرلەرىن قالدىرىپ وتىردى. كورمە كۇندەرىندە بۇل كىتاپقا جۇزدەن استام ادام ءوز­دەرىنىڭ قازاقستانعا دەگەن ىستىق ىقىلاسى مەن شىنايى پىكىرلەرىن جازعان ەكەن. رەسەي فەدەراتسياسى ەكونو­ميكالىق دامۋ جانە ساۋدا ءمينيسترى ەلۆيرا نابيۋللينا ءوز قولتاڭباسىندا «قازاقستاننىڭ جەتىستىكتەرىن پاش ەتكەن كورمەنى ارالاۋ ەرەكشە ۇمىتىلماس اسەر قالدىردى. مەن قازاق­ستان­دىق­تارعا «ەحرو-2017»-دە جەڭىس تىلەيمىن!» دەسە, «سىزدەرگە باي­قاۋدا شىن جەڭىس تىلەيمىن, ەل­دەرىڭىز گۇلدەنىپ, دامي بەرسىن!», دەپ جازادى ۋكراينا ءما­دەنيەت ءمينيسترىنىڭ ورىن­باسارى ۆيكتوريا لەسنيچايا. «سالەم, استانا! «ەحرو-2017»-گە قازاق­ستان ۇسى­نىپ وتىرعان «بولاشاق ەنەر­گياسى» دەگەن تاقىرىپ بۇكىل ادامزات ءۇشىن وتە ماڭىزدى. ەندەشە سىزدەر بۇل بايقاۋدا جەڭىس­كە جەتسەڭىزدەر ءبىزدىڭ ءبارىمىزدىڭ مەرەيىمىز ۇستەم بولماق», دەيدى بەلارۋس رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكو­نوميكا ءمينيسترى ەلەنا مالينوۆسكايا. تمد-نىڭ 20 جىلدىعىنا ارنالعان مەملەكەتارالىق كور­مە شەڭبەرىندە جۇزدەن استام كاسىبي ونەر شەبەرلەرى مەن ونەر­پازدار قازاقستان مادە­نيەتى مەن ونەرىن بارلىق قىرى­نان پاش ەتتى. ەلىمىزگە كەڭىنەن تانىمال «قۇلان­ساز» ءان جانە بي فولكلورلىق-ەتنوگرافيا­لىق ءانسامبلى, «اق­جە­لەڭ», «مۇ­راگەر» انسامبل­دەرىنىڭ, باسقا دا ونەر شەبەر­لەرىنىڭ كونتسەرتى قوناقتارعا ۇمى­­تىلماس اسەر قالدىردى. – كەز كەلگەن ادامنىڭ تمد مەملەكەتتەرىن ارالاپ, جەتىستىكتەرىمەن تانىسۋعا مۇمكىندىكتەرى بولا بەرمەيدى. وسى رەتتەن كەلگەندە بۇل مەملەكەتارالىق كورمەنىڭ تانىمدىق جانە تاعى­لىمدىق پايداسى وتە زور. مەنى قازاقستان پاۆيلونى, ونىڭ ىشىندە «استانا «ەحرو-2017» كور­مەسى ۇمىتىلماس اسەرگە بولە­دى, – دەپ ءبولىستى ءوز پىكىرىمىن تاجىكستان رەسپۋبليكاسىنداعى «اتلاس» اق-تىڭ باس ديرەكتورى ماليكا شاديماتوۆا. جاراس سادۋاقاسوۆ.