الەمنىڭ ەڭ وزىق وركەنيەتتى ەلدەرىنىڭ قاتارىنا قادام باسقان قازاقستاننىڭ الدىندا قات-قابات ماسەلەلەردى الەمدىك ستاندارتتارعا سايكەستەندىرۋ مىندەتتەرى تۇر. سونىڭ ءبىرى ادام قۇقىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۇلتتىق زاڭدىلىقتارىمىزدى ودان ءارى دامىتۋ بولىپ تابىلادى. بۇل ورايدا ءبىزدىڭ ەلىمىز ءولىم جازاسىن جويۋ ساياساتىن بىرتىندەپ جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. مۇنداي ماڭىزى زور ءىستى جۇزەگە اسىرۋ ساياساتى ەلباسىنىڭ «قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا ءولىم جازاسىنا موراتوري ەنگىزۋ تۋرالى» جارلىعىنا سايكەس باستاۋ الىپ, بۇل باعىتتا ەلىمىزدە بۇرىن-سوڭدى بولماعان كوپتەگەن ىزگىلىكتى ىزدەر تۇڭعىش رەت سالىندى. مىنە, وسىعان وراي كەشە ەلوردادا بۇل ماسەلەنى ودان ءارى پىسىقتاعان «ورتالىق ازيادا ءولىم جازاسىن تۇبەگەيلى جويۋ» جوباسى شەڭبەرىندە ايماقتىق كونفەرەنتسيا بولدى.
ونىڭ جۇمىسىنا قازاقستان, قىرعىزستان جانە تاجىكستان رەسپۋبليكالارى پرەزيدەنتتەرى اكىمشىلىكتەرىنىڭ, كونستيتۋتسيالىق باقىلاۋ ورگاندارىنىڭ, ادىلەت مينيسترلىكتەرىنىڭ, پروكۋراتۋرا جانە سوت جۇيەسى ورگاندارىنىڭ, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدارىنىڭ, سونداي-اق حالىقارالىق ساراپشىلار مەن ەلشىلىك وكىلدەرى قاتىستى. ال جالپى اتالعان كونفەرەنتسيا ەۋروپالىق وداقتىڭ قارجىلاندىرۋىمەن «حالىقارالىق تۇرمە رەفورماسى» ورتالىق ازياداعى وكىلدىگىنىڭ «ءولىم جازاسىن بىرتىندەپ جويۋ جانە ونىڭ ادام قۇقىقتارى حالىقارالىق ستاندارتتارىنا سايكەس بالاماسى» جوباسى اياسىندا ۇيىمداستىرىلدى. باس ۇيىمداستىرۋشى PRI-ءدىڭ ورتالىق ازياداعى وكىلدىگى. سونداي-اق, كونفەرەنتسيا جۇمىسىنا ەلىمىز سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى, بۇۇ-نىڭ ورتالىق ازياداعى ادام قۇقىقتارى جونىندەگى جوعارعى كوميسسارى باسقارماسىنىڭ ايماقتىق ءبولىمى, ۇلىبريتانيانىڭ قازاقستانداعى جانە قىرعىزستانداعى ەلشىلىگى جانە نيدەرلاندى كورولدىگىنىڭ قازاقستانداعى ەلشىلىگى اتسالىستى.
اتالعان كونفەرەنتسيادا, نەگىزىنەن, ءولىم جازاسىن جويۋ جانە ونىڭ بالاماسى رەتىندە ءومىر بويى باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسىنىڭ قولدانىلۋىنان تۋىنداپ وتىرعان ماسەلەلەر تالقىعا سالىندى. بۇل ورايدا ءسوز العاندار ءولىم جازاسىنىڭ جويىلۋى ورتالىق ازيانىڭ بىرقاتار ەلدەرىندە ەلەۋلى ماسەلەلەر تۋدىرعانىن اتاپ ءوتتى. ارينە, ءولىم جازاسىنىڭ ورنىنا ونىڭ بالاماسى رەتىندە ادامدى ءومىر بويى باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسى كەڭىنەن قولدانىلا باستادى. ماسەلەن, قازىر قازاقستاندا 84 ادام, قىرعىزستاندا 242 جانە تاجىكستاندا 100-گە جۋىق ادام ءومىر بويى باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسىنا كەسىلگەن ەكەن. ال ەندى وسى ساناتتاعى ادامداردى قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسى كوپتەگەن قاراما-قايشىلىقتار تۋعىزۋدا. دەمەك, مۇنداي ماسەلەلەردىڭ شەشىمىن تەز ارادا تابۋدىڭ جولدارىن قاراستىرۋ كەرەك. بۇل ورايدا وزگە ەلدەردىڭ تاجىريبەسى ورتاق ءىستى دامىتا تۇسەتىنى ءسوزسىز.
مىنە, كونفەرەنتسياعا قاتىسۋشىلار وسى باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسى قولدانىلعان ادامداردىڭ جاعدايىن, ولاردى قاماۋدان بوساتۋ مۇمكىندىگىنىڭ بولمايتىندىعىنان تۋىندايتىن قاراما-قايشىلىقتاردى جانە قازاقستان مەن قىرعىزستاندا ءولىم جازاسىن تۇبەگەيلى جويۋعا قاتىستى وزگە دە ماسەلەلەردى كەڭىنەن تالقىلادى.
الەكساندر تاسبولاتوۆ.