جاقىندا الماتى قالاسىندا گەنەرال ي.ۆ.پانفيلوۆ باستاعان 316-شى اتقىشتار ديۆيزياسىنا قاراستى 28 جاۋىنگەردىڭ ماسكەۋ تۇبىندەگى قايتالانباس قايسار ەرلىگى تۋرالى «28 پانفيلوۆشى» اتتى كوركەم ءفيلمنىڭ تانىستىرىلىمى وتكەن بولاتىن.
العاشقى كورسەتىلىمنىڭ قۇرمەتتى قوناقتارىنىڭ ءبىرى, پانفيلوۆ ديۆيزياسى 1075-ءشى اتقىشتار پولكىنە قاراستى 2-ءشى باتالوننىڭ 4-ءشى روتاسىنىڭ جاۋىنگەرى مۇسابەك سەڭگىرباەۆتىڭ نەمەرەسى تولەگەن مۇسابەكوۆ قازاقستان تاريحى ءۇشىن ورنى ءبولەك ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس, ونىڭ ىشىندە باسىنان باقايشاعىنا دەيىن مۇزداي قارۋلانعان جاۋدىڭ جويقىن كۇشىنە توسقاۋىل قويا ءبىلگەن قازاقتىڭ قاھارمان باتىر ۇلدارى تۋرالى ءالى دە شەرتىلمەگەن سىر مەن شىرقالماعان جىر جەتىپ-ارتىلاتىنىن العا تارتتى.
– فيلم وتە جاقسى ءتۇسىرىلىپتى. وقيعا نانىمدى. ماسكەۋ ماڭىنداعى قانتوگىس شايقاستارعا قاتىسۋشىلاردىڭ ءبىرى بولعان يۆان ءشادريندى ءوز كوزىممەن كورگەن بولاتىنمىن. ول بىزدەرگە, مەكتەپ وقۋشىلارىنا, 1941 جىلدىڭ قاراشاسىندا ورىن العان ۇرەيلى كۇندەردىڭ وقيعالارى تۋرالى ءجيى اڭگىمەلەپ بەرەتىن, – دەدى تولەگەن تىلەۋحان ۇلى.
پانفيلوۆشى ەرجۇرەك باتىردىڭ نەمەرەسى تىلگە تيەك ەتكەندەي, كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى ي.د. شادرين ماسكەۋ قالاسىن فاشيست اسكەرلەرى شابۋىلىنان قورعاۋ بارىسىندا قازا تاپقان قارۋلاس دوستارىن بەيبىت ومىردە ءجيى ەسكە الىپ, ولار جايىندا ەستەن كەتپەس اسەرلى اڭگىمەلەر ايتۋدان ەش جالىقپايتىن.
«ەكراندىق تۋىندى شىنىمەن حالىقتىق فيلمگە, قاراپايىم كورەرمەننىڭ سۇيىكتى دۇنيەسىنە اينالىپ ۇلگەردى. ويتكەنى, بۇل سول كەزدەرگى كەڭەستىك ءپاتريوتيزمنىڭ ناعىز ۇلگىسى ىسپەتتى, ەلدىڭ باس قالاسى ماسكەۋدى دۇشپاننىڭ اياعىنا تاپتاتپاۋ ءۇشىن ومىرلەرىن قۇربان ەتكەن كوپ ۇلتتى حالىقتىڭ عالامات ەرلىك جورىعىن باياندايتىن فيلم. ولاردىڭ مۇنان باسقا شاراسى جوق بولاتىن, ويتكەنى ارتقا شەگىنەرگە جول جوق, ءسال-اق بوساڭسىپ, بورىقشا ەگىلسە الىپ ماسكەۋدى جاۋ الىپ تىنعالى تۇر, سوندىقتان ونى قانداي جاعدايدا دا بارىنشا قورعاپ قالۋ قاجەت دەگەن تاپسىرما بەرىلگەن», دەپ ءاڭگىمەسىن جالعاستىردى ت.مۇسابەكوۆ.
سونىمەن قاتار, ول پانفيلوۆ ديۆيزياسىنداعى 28 ەرجۇرەك جاۋىنگەردىڭ ىشىندە قازاقتار, ۋكرايندار, قىرعىزدار مەن ورىستار بولعاندىعىن ايرىقشا اتادى. «اتالارىمىزدىڭ كوبى ورىس تىلىندە سويلەپ جارىتپاعانمەن, بەرگەن تاپسىرمانى مۇلتىكسىز ورىنداپ, وتان ءۇشىن كەۋدەلەرىن وققا توستى. جەر-انانى قورعاۋدا جانىن پيدا ەتتى. بۇل ولاردىڭ رۋحتارىنىڭ قانشالىقتى مىقتى بولعاندىعىن كورسەتەدى», دەي كەلىپ ول: «جاستىعىنا قاراماستان, ءفيلمنىڭ ءتۇسىرۋ توبى سول ۋاقىتتىڭ وقيعالارىن, ۆولوكولام قاقتىعىستارىنىڭ قورقىنىشتارى مەن قاتىگەزدىگىن كورسەتە الدى. مەن ولارعا باتىر پانفيلوۆشىلاردى ماڭگى ەستە ساقتاۋ ىسىنە قوسقان ۇلەسى ءۇشىن العىس ايتىپ, وسى جولداعى ىزدەنىستەردى جالعاستىرا وتىرىپ, بولاشاقتا بۇدان دا كەرەمەت تۋىندىلار جاسايتىندىعىنا ءۇمىتىمدى بىلدىرەمىن. سونىمەن قاتار, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ءمادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنە دە بۇل جوباعا قولداۋ كورسەتكەندەرى ءۇشىن ريزامىن, ءويتكەنى اتالمىش فيلم وسكەلەڭ ۇرپاقتى پاتريوتتىق رۋحتا ءتاربيەلەۋدە ەرەكشە ماڭىزعا يە. 28 پانفيلوۆشىنىڭ ەرلىگى – باتىلدىق پەن جانقيارلىقتىڭ داۋسىز ۇلگىسى. فيلم جالپى كورسەتىلىمگە شىققاننان كەيىن كورەرمەندەر كينوتۋىندىنى ءتۇسىرۋشى توپتىڭ ەڭبەگىنە وزدەرىنىڭ لايىقتى باعاسىن بەرەتىندىگىنە ءۇمىتتەنەمىن», دەپ تەبىرەندى.
ايتا كەتۋ كەرەك, الماتىداعى «28 پانفيلوۆشى» ءفيلمىنىڭ تانىستىرىلىمى بارىسىندا تولەگەن مۇسابەكوۆ كينوتۋىندىنىڭ رەجيسسەرلەرى اندرەي شالوپا مەن كيم درۋجينينگە, سونداي-اق مۇسابەك سەڭگىرباەۆتىڭ ءرولىن سومداعان اكتەر ازامات نىعمانوۆقا «مۇسابەك سەڭگىرباەۆتىڭ 100 جىلدىعى» مەرەيتويلىق توسبەلگىلەرىن تابىس ەتتى.
قاراشاش توقسانباي,
«ەگەمەن قازاقستان»