پىكىرلەر
سوناۋ 80-ءشى جىلداردىڭ باسىندا, جاسىم ءالى وتىزعا دا جەتە قويماعان كەز, اۋىلىمىزداعى عالىم ەسىمدى ۇلكەن كىسىمەن بىرگە كورشى كەڭشارعا باراتىن بولدىق. اۆتوماشينا رولىندە جاڭاعى كىسىنىڭ بالاسى. ونىڭ دا جاسى مەنىمەن قاتارلاس, جولداس جىگىت. كولىككە وتىرار شاقتا مەن ءوز «مارتەبەمدى» بىلگەندىكتەن ارتقى ورىندىققا قاراي ۇمتىلا بەرگەن بولاتىنمىن. جاڭاعى كىسىنىڭ قاتقىلداۋ شىققان ءۇنى مەنى كىلت توقتاتتى. «الدىنا وتىر! سەندەردىڭ بولاشاقتارىڭ ءالى الدا, شەگىنشەكتەمەي, ىلگەرى قاراي تالپىنىڭدار. ءبىز سياقتى شالدارعا وسى جەر دە جارايدى», دەپ ءوزى ءاۆتوموبيلدىڭ ارتقى ەسىگىنەن ەنىپ, ەكىنشى قاتارداعى وتىرعىشقا جايعاستى. ءوزىن شالداردىڭ قاتارىنا قوسىپ وتىرعان كىسىنىڭ جاسى ول ۋاقىتتارى ءالى الپىسقا دا جەتە قويماعان بولاتىن.
14 تامىز, 2017
ءونىم ءوندىرۋشى ۇتىلماۋى كەرەك
تابىس تابۋدىڭ, كۇن كورۋدىڭ جولى سان قىرلى. اللانىڭ اق جولىنان تايماي, ادال ىسپەن اينالىساتىندار دا, قۋلىعىنا قۇرىق بويلامايتىن, ايلا-شارعىسى مول, كەزى كەلسە قىرعيداي قاقشىپ كەتەتىندەر دە اۋىردىڭ استىمەن ءجۇرىپ-اق مال تاۋىپ, ۇرتى مايلاناتىندار دا جوق ەمەس. باي, كەدەي دەمەي وزىنە «كەرەك» بولسا, كۇن مەن ءتۇندى ەلەمەي, بىرەۋدىڭ مۇلكىن قاقشىپ كەتىپ جۇرگەندەر دە, جاياۋ ۇرىلار دا, قاراۋ پەندەلەر دە از كەزدەسپەيتىن بولدى.
14 تامىز, 2017
توي كورتەجىندە تىكۇشاقپەن ۇشۋ – قۇندىلىق جۇيەسىندەگى ماسەلە
2 تامىز كۇنى ينتەرنەت جەلىسىندە تىكۇشاق باستاعان توي كورتەجىنىڭ ۆيدەوسى جاريالانىپ, الەۋمەتتىك جەلى قولدانۋشىلارىنىڭ قىزۋ تالقىسىنا ءتۇستى. پىكىر بىلدىرۋشىلەردىڭ الدىڭعى لەگى وقيعانى قاتاڭ سىنعا ۇشىراتسا, كەيىننەن بىرنەشە ادام جاستاردىڭ ارەكەتىن جاقتاپ شىقتى. ارتىنان سول كورتەجدىڭ قاتىسۋشىلارىنا اكىمشىلىك جازا قولدانعانى بەلگىلى بولدى. وسى ورايدا, جاستاردىڭ بۇل ءىسى ينديۆيدتىك قالىپقا اسەر ەتە مە; جەكە ءومىر مەن قوعامدىق تالقىنىڭ شەكاراسى قانداي دەگەن ساۋالدار الدىڭعى ورىنعا شىقتى.
11 تامىز, 2017
انا ءتىلىمىزدى شۇبارلاماي سويلەيىك, قازاق تىلىندە ساۋاتتى جازايىق دەپ, وزگە تىلدەردەن ەنەتىن تەرمين سوزدەرگە باسىمىز قاتىپ جۇرگەندە, مىنا ءبىر جايت ءتىلىمىزدىڭ تازالىعىنا اشىق نۇقسان تيگىزگەلى تۇر. بۇرىندارى كوشە بويلارىنداعى الاباجاق اتاۋلاردى, ساۋدا ۇيلەرى مەن ءتۇرلى تۇرمىستىق قىزمەت كورسەتۋ ورىندارىنىڭ ماڭدايشالارىنداعى بوتەن سوزدەردى تۇزەتۋ مۇڭ بولاتىن. كەيدە ءتىپتى ولارعا كوزىڭ ءتۇسىپ كەتكەندە ءوزىڭدى ەۋروپانىڭ ءبىر بەيتانىس قالاسىندا كەلە جاتقانداي سەزىنەتىنسىڭ. بۇل جەردە ناقتى مىناداي-مىناداي ورىنداردىڭ اتى دەپ ارينە, اعىلشىنشا اتاۋلاردى قازداي ءتىزىپ كورسەتۋگە بولار ەدى, بىراق ودان نە پايدا؟ بىزدىكى كورگەن-بىلگەندەرىمىزدى جۇرتپەن بولىسسەك دەگەن وي عانا.
11 تامىز, 2017
قازىرگى جاھاندىق ەنەرگەتيكالىق داعدارىس ءبىر جاعىنان مۇناي-گاز ەنەرگەتيكاسىنىڭ ەكونوميكالىق رەسۋرستارىنىڭ شەكتەلۋىمەن, ەكىنشى جاعىنان بۇگىنگە دەيىن اشىلعان بالامالى قۋات كوزدەرىنىڭ تاياۋ مەرزىمدە ەنەرگەتيكالىق توڭكەرىس جاساي المايتىندىعىمەن سيپاتتالادى. سوندىقتان ادامزاتتىڭ ەرتەڭگى يگىلىگى جولىنداعى بولاشاق ءتيىمدى ەنەرگيا كوزىن ىزدەۋ قوزعالىسى بۇگىننەن باستاۋ الۋدا. وسى ۇلى قوزعالىستىڭ الدىڭعى لەگىندە «بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى» ۇرانىمەن استانادا ەكسپو-2017 حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسىن وتكىزىپ جاتقان قازاقستان كەلەدى. كىم نە ايتسا, ونى ايتسىن, ەلورداداعى ەكسپو-2017 كورمەسى جاھاندىق ەنەرگەتيكالىق توڭكەرىستىڭ وزىق تەحنولوگيالارى پاش ەتىلگەن تاريحي الاڭعا اينالدى.
11 تامىز, 2017
تولىق ادام ءھام باقىتتى وتباسى
قوعامدى تانۋ سول قوعامدا ءومىر ءسۇرىپ جاتقان ادامدى تانۋدان باستالماق. ال ادامدى تانۋ ءۇشىن اۋەلى ونىڭ تاربيەلەنگەن وتباسى, وشاق قاسى قانداي, سوعان كوڭىل اۋدارامىز.
10 تامىز, 2017
قازاق قالامگەرى قاي جولدى تاڭدايدى؟
قازاقستاندا 800 جازۋشى بار ەكەن. ماڭدايىنان شەرتىپ ساناپ شىققان جوقپىز, جوبالاپ ايتقاندا وسىنشا ادام قالامگەرلەر ساناتىندا ەسەپتە تۇراتىن بولسا كەرەك. بۇل دەرەكتەرگە دەگەن قىزعۋشىلىعىمىز دا اياق استىنان ويانا كەتتى.
10 تامىز, 2017
كاۆكاز ءتۇيىنى: ءۇمىت پەن كۇدىك
تاۋلى قاراباققا بايلانىستى ازەربايجان مەن ارمەنيا اراسىنداعى سوعىس قيمىلدارىنىڭ توقتاتىلعانىنا شيرەك عاسىرعا جۋىقتادى. وكىنىشكە قاراي, بىرنەشە مىڭ ادامدى قۇربان ەتكەن, مىڭداعان بەيبىت تۇرعىندى بوسقىنعا ۇشىراتقان سول قارۋلى قاقتىعىستار سوڭعى جىلدارى قايتا بوي كورسەتە باستاعانداي...
09 تامىز, 2017
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا «باسىمدىعى بار سالالارداعى باسەكەگە قابىلەتتى ەكسپورتتىق ءوندىرىستى دامىتۋدى كوزدەيتىن يندۋستريالاندىرۋدى جالعاستىرۋ كەرەك», دەگەن ەدى. وسى ماسەلەگە وراي وي قوسۋدى ءجون كوردىك.
09 تامىز, 2017
اۋىل بالالارى القا-قوتان وتىرا قالىپ داڭقتى باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ سوعىستاعى ەرلىك-حيكاياسىن قىزدىرعاندا جەرلەسىمىزگە باتىر اتاعىن قازاقشا فاميلياسى ءۇشىن بەرمەپتى دەپ قىزىل كەڭىردەك بولىپ قالۋشى ەك!..
08 تامىز, 2017
ءوزىم دەگەندە... نەمەسە self-made man
«مەشكەي دەگەن جاقسى ات ەمەس» دەمەكشى, وزەۋرەگەن وزىمشىلدىك تە سونشالىقتى ءتالىم الار ءتاۋىر قاسيەت ەمەس. اسىرەسە, وزىنىكىن تاڭسىق, وزگەنىكىن قاڭسىق كورەتىن سابىرسىز, ساۋاتسىز, ساۋاپسىز وزىمشىلدىك دۇنيەقوڭىزدىقتان تۋار دۇردارازدىقتى ءورشىتىپ, قوعامدا قولايسىز احۋال قالىپتاستىرادى. بىراق ءبىزدىڭ ايتايىن دەگەنىمىز باسقا وزىمشىلدىك...
07 تامىز, 2017
قازاققا ءتاڭىرىم دالاسىنداي كەڭ تىنىستى ءۇندى دە بەرگەن. ساحارانى ساحنا ەتىپ, اسپانداعى اققۋعا ءۇن قوسىپ ءجۇرىپ, ءۇمىتىن ۇكىلەگەن جۇرتىمىزدىڭ بويىنداعى كەمەلدىك پەن كەمەڭگەرلىكتى ارعى-بەرگى تاريحي كەزەڭدەرگە كوز جىبەرسەڭ, ۇعاسىڭ دا ءتۇسىنەسىڭ.
07 تامىز, 2017
اعارعان ساتار اعايىن, ادالدىقتان اتتاما!
بۇگىنگىنىڭ قازاعى سابادا سارى قىمىز سارقىلعان كەزەڭدى ارتقا تاستاپ, بابالار جولىنان جاڭىلماي, وسى ءبىر ۇلتتىق ءدامىمىزدى مولىنان تۇتىنۋدا. سونىڭ ناتيجەسىندە ۇلتتىق برەندتەرىمىزدىڭ ءبىرى – قىمىزدىڭ ساۋداسى شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتىڭ ومىرشەڭ سالاسى رەتىندە دامىپ, ەكونوميكامىزدىڭ ءوركەندەۋىنە وزىندىك ازدى-كوپتى ۇلەسىن قوسىپ وتىر. بۇل ءۇردىس ءوز كەزەگىندە حالىق دەنساۋلىعىنىڭ جاقسارۋىنا وڭ ىقپالىن تيگىزەتىنىن دە قاپەرگە العانىمىز ءجون.
04 تامىز, 2017
«قازاقتىڭ ماڭدايى مەن تاڭدايى» اتانعان ءابىش كەكىلبايعا جۇگىنبەي تۇرا المايمىز. «باعالاي بىلمەگەنگە – باق تۇرمايدى, قۋانا بىلمەگەنگە – قۇت قونبايدى» دەيدى ابىز قالامگەر. باردى باعالاي ءبىلۋ, ەسىمى التىن ارىپپەن جازىلۋعا لايىق تۇلعالاردى ەكشەپ, ەل ساناسىنا ءسىڭىرۋ دە باسقا قونعان باقتى باپتاپ ۇستاۋدىڭ ءبىر امالى بولسا كەرەك.
04 تامىز, 2017
اۋ, اعايىن, وسى اراگىدىك تاس تۋرالى, «تاس» ءسوزىنىڭ سانامىزعا سىڭگەن سىرەۋ ۇعىمى تۋرالى ءبىر ءسات ويلانىپ كوردىك پە؟ مىنا كۇيبەڭ تىرلىكتە سوعان مۇرشامىز دا كەلە بەرە مە؟ قايىرىمسىزدىقتى, قاتالدىقتى «قارا تاس», «تاس باۋىر», «تاس جۇرەك» دەپ بەينەلەيمىز. ءسويتىپ, تاستىڭ ءسۇيكىمىن كەتىرەمىز. ال وسىلاي دەگەندە تاسقا وبال جاساپ جۇرگەن جوقپىز با؟!
03 تامىز, 2017
حالىققا قاجەت قۇقىقتىق اقپارات
بۇگىنگى اقپاراتتىق قوعامدا حالىقتىڭ قۇقىق جۇيەسىندەگى زاڭنامالىق احۋالمەن قۇلاقتانىپ وتىرۋى اسا قاجەت. قازىر دۇكەنگە كىرىپ ازىق-ت ۇلىك العاننان باستاپ, باسپاناڭدى رەسىمدەۋ, قىزمەتكە ورنالاسۋ سياقتى الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق ءىس-ارەكەتتىڭ بارىندە ادام ءوز قۇقىن انىق ءبىلىپ, جاڭا زاڭدىق نورمالارمەن تانىس بولماسا ەرتەڭگى كۇنى وپىق جەۋى ىقتيمال.
03 تامىز, 2017
الىپپەن كورشىلىكتىڭ ارتىقشىلىعى
تاۋەلسىزدىكتىڭ شيرەك عاسىردان استام ۋاقىتىندا ەلىمىز ءوزىنىڭ ىشكى-سىرتقى ساياساتىن, الىس-جاقىن ەلدەرمەن قارىم-قاتىناسىن قالىپتاستىرا وتىرىپ, ەسەيۋ جىلدارىنا قاراي قادام باسۋدا. ارينە, الىپ مەملەكەتتەردىڭ ورتاسىندا ورنالاسقاندىعى ءوز الدىنا, ونىڭ ۇستىنە عاسىرلار بويى ءوز تىزگىنى وزىنە تيمەي, بوداندىقتان كوز اشپاي كەلگەن ەلگە تاۋەلسىز ەكونوميكالىق ساياسات ءجۇرگىزۋ جەڭىل بولمايتىندىعىن كوزى قاراقتى, ويلى وقىرمان جاقسى ءتۇسىنسە كەرەك.
02 تامىز, 2017
ۇلكەن دۇنيەنىڭ ءبارى ۇساق نارسەدەن باستالادى. ادامنىڭ مادەنيەتتىلىگى دە سولاي, قولىنداعى تەمەكى تۇقىلىن بەي-بەرەكەت لاقتىرا سالۋ ۇساق نارسە سياقتى. ءبىراق سودان ادامنىڭ مادەنيەتتىلىگى كورىنەدى. ىشكى مادەنيەتى جوعارى, جاقسى تاربيە كورگەن ادام ەشقاشان قولىنداعى قوقىستى شاشا سالمايدى, قانداي الىستا بولسا دا تاستايتىن جاشىك ىزدەيدى, ءتىپتى تاپپاسا بارىنشا ەلەۋسىز ەتىپ, شاشىلىپ جاتپايتىنداي قىلىپ تاستاۋعا تىرىسادى. وتىرعان جەرىنە بەي-بەرەكەت تۇكىرە بەرەتىندەردەن دە ادامنىڭ مادەنيەتتىلىگى كورىنەدى. سول سياقتى پاتريوتتىق سەزىم, تۋعان ەلگە دەگەن سۇيىسپەنشىلىك تە ۇساق ءنارسەدەن اڭعارىلادى.
01 تامىز, 2017
بۇرىندارى بىرەۋلەردىڭ قاجىرلىلىقپەن تىندىرىپ تاستاعان ءبىر ءىسىن كورگەندە نەمەسە كوپ الدىندا قاسقايىپ تۇرىپ ايتىپ سالعان قارا قىلدى قاق جاراتىنداي باتىل ءسوزىن ەستىگەندە «ءاي, ازامات ەكەن, ناعىز ءجىگىت ەكەن!» دەپ جاپا-تارماعاي ريزاشىلىق ءبىلدىرىپ, تاڭداي قاعىپ تاڭقالعانداي بولىپ جاتۋشى ەدىك.
01 تامىز, 2017
قازىرگى زاماندا دۇنيە ەسىگىن اشقان ءار ءسابي جەتىستىككە جەتەمىن, تانىمال بولامىن دەپ كەلەتىن ءتارىزدى. وعان بار جاعداي جاسالعان: بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى, تەلەديدار, ينتەرنەت جەلىسى, توقتاۋسىز ءجۇرىپ جاتقان جارناما. جەتىستىككە جەتۋ, تانىمال بولۋدىڭ قىر-سىرى نەدە؟ نەدەن باستاۋ كەرەك, قانداي جولمەن ءجۇرۋ كەرەك, جوسپارىڭ انىق پا, قانداي كىتاپتاردى وقيسىڭ, كىممەن دوس بولاسىڭ, اينالاڭدا كىم بار, وسى جانە بۇدان دا باسقا سانسىز سۇراق الدىڭدا تۇرارى انىق جانە ونىڭ ءبارى ادامعا اسەر ەتپەي قويمايدى, ارينە.
31 شىلدە, 2017