ەكسكليۋزيۆ
ەكونوميكا • 18 شىلدە, 2025
سالىق تولەمەۋ نەسىمەن قاۋىپتى؟
مەملەكەت باسشىسى قول قويعان جاڭا سالىق كودەكسى ەلدەگى سالىق ساياساتىن تۇبەگەيلى جاڭعىرتۋدى كوزدەيدى. ەندىگى جەردە سالىق تولەۋ – بۇرىنعىداي كۇردەلى مىندەت ەمەس, جەڭىلدەتىلگەن, وڭتايلى جۇيە نەگىزىندە ورىندالاتىن ازاماتتىق پارىز. الايدا سالىق تولەمەۋدىڭ سالدارى ءالى دە اۋىر. زاڭدىق جاۋاپكەرشىلىك, قارجىلىق قيىندىقتار مەن م ۇلىكتىك شەكتەۋلەر – بۇلار سالىقتى ۋاقىتىلى تولەمەۋدىڭ ناقتى سالدارى.
ەكونوميكا • 18 شىلدە, 2025
جاڭا سالىق كودەكسىنىڭ جاڭالىعى قانداي؟
بۇگىن پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ جاڭا سالىق كودەكسىنە جانە «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە سالىق سالۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭدى بەكىتتى, دەپ جازادى Egemen.kz.
زاڭ • 16 شىلدە, 2025
پەريزات قايرات ىسىندە قورعا قارجى اۋدارعانداردان جاۋاپ الىندى
استانا قالاسىنىڭ قىلمىستىق ىستەر جونىندەگى اۋدانارالىق سوتىندا سوتتالۋشى پەريزات قايرات پەن ونىڭ اناسىنا قاتىستى قىلمىستىق ءىس بويىنشا سوت پروتسەسى جالعاسىپ جاتىر. بۇگىنگى سوت وتىرىسىندا ءۇشىنشى ەپيزود - قازاقستانداعى سۋ تاسقىنىنا قارسى كۇرەس كەزىندە جينالعان قارجىنى جىمقىرۋعا قاتىستى كۋاگەرلەردەن جاۋاپ الىنىپ جاتىر, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
قوعام • 16 شىلدە, 2025
پەريزات قايرات كاسپي بانككە قارجى سۇراپ حات جازعان
استانادا پەريزات قايراتقا قاتىستى سوت پروتسەسى جالعاسىپ جاتىر. قارجىلىق مونيتورينگ اگەنتتىگى «Biz Birgemiz Qazaqstan» قورىنىڭ باسشىسى بولعان پەريزات قايرات پەن اناسى 3,5 ملرد تەڭگە جىمقىرعانىن انىقتاعان ەدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
ساياسات • 14 شىلدە, 2025
ترامپتىڭ ءترامپلينى: پرەزيدەنت بولماي تۇرىپ كىم ەدى؟
اركىمنىڭ شەكە تامىرى وزىنشە بۇلكىلدەيدى ەمەس پە؟ اقش-تىڭ قازىرگى پرەزيدەنتى دە بولەكشە كۇركىرەيدى. ءار ۇيدە كورسەتەتىن رەاليتي شوۋ سەكىلدى, اق ۇيدە ءتۇرلى ويىن كورسەتەتىن دونالد ترامپقا ساياسي ساراپشىلار تاڭعالىسپەن قارايدى. ادەتتەگى باسشىلار سەكىلدى ادەپپەن سويلەمەيدى. ارىپتەسىن ازىلمەن شانشىپ, ازۋمەن قاقشىپ الادى. مەرتىكتىرەر مەرگەندەر بۇعان دا كەننەديدىڭ كەبىن كەلتىرمەكشى بولىپ ەدى. قۇلاعىنا ءتيىپ قۇلاماي قالدى. سويتە تۇرا انتالاپ تۇرعان ەلىنە قانتالاپ تۇرىپ وزىنە داۋىس بەرۋگە شاقىردى. بۇل نە قىلعان «ولمەسحان» دەپ ماڭدايىن ۋقالايدى ماماندار. ارينە, ەشكىمنىڭ شەشەسىنەن كويلەكشەڭ تۋماعانى بەلگىلى. سوندىقتان ءبىز ترامپتىڭ ترامپلينگە شىعۋ جولىن شولىپ ءوتىپ, پرەزيدەنت بولعانعا دەيىنگى ءومىرىن بەزبەندەپ كوردىك.
قوعام • 11 شىلدە, 2025
جازعى لاگەردىڭ جاۋاپكەرشىلىگى جوعارى
جاز مەزگىلى – بالالار ءۇشىن اسىعا كۇتەتىن دەمالىس كەزەڭى. مەكتەپتىڭ سوڭعى قوڭىراۋى سوعىلعان ساتتەن باستاپ ولاردىڭ كوبى اۋىلعا اتا-اجەسىنىڭ قولىنا بارادى, كەيبىرى قوسىمشا تابىس تابۋعا تىرىسادى, ال ءبىرازى جازعى لاگەرلەردە دەمالۋدى ءجون كورەدى. بىراق بۇل كەزەڭ اتا-انالار ءۇشىن دەمالىس ەمەس. كەرىسىنشە, بالاسىنىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن پايدالى تىنىعۋى ءۇشىن الاڭدايتىن, جاۋاپكەرشىلىگى كۇشەيەتىن ۋاقىت. وسى ورايدا ەلىمىزدەگى بالالار لاگەرلەرىنىڭ جاي-جاپسارى, قولجەتىمدىلىگى جانە ساپاسى قوعام نازارىنداعى ماڭىزدى ماسەلەنىڭ ءبىرى بولىپ وتىر.
باعا • 10 شىلدە, 2025
ازىق-ت ۇلىك باعاسى نەگە ارزانداماي تۇر؟
ازىق-ت ۇلىك باعاسىنىڭ تۇراقسىزدىعى قاراپايىم حالىقتى قاتتى تولعاندىرىپ وتىرعانى راس. اسىرەسە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار تاۋارلاردىڭ باعاسىن كىم جانە قانداي جولمەن رەتتەپ وتىر دەگەن ساۋال ءجيى كوتەرىلەدى. سونىمەن قاتار ەلوردا تۇرعىندارى كۇندەلىكتى اس-اۋقاتقا قانشا قارجى جۇمسايدى؟ وسى ماسەلەلەردىڭ ءمان-جايىن انىقتاۋ ماقساتىندا «استانالىق» بازارى مەن «Magnum» ساۋدا جەلىسىنە ارنايى بارىپ, تۇتىنۋشىلاردىڭ پىكىرىن بىلدىك.
ەنەرگەتيكا • 10 شىلدە, 2025
اەس 2000-نان استام ادامدى جۇمىسپەن قامتيدى
قازاقستاننىڭ ەنەرگەتيكالىق بولاشاعى تۋرالى پىكىرتالاستاردىڭ وزەگىندە اتوم ەلەكتر ستانتسياسىنىڭ (اەس) قۇرىلىسى تۇر. ءبىرى ونى ەكولوگياعا تونگەن قاۋىپ دەپ ساناسا, ەندى ءبىرى ەلدىڭ ەنەرگەتيكالىق دەربەستىگىنە جاسالعان ستراتەگيالىق قادام دەپ باعالايدى. بۇل رەتتە Egemen.kz ءتىلشىسى قر اتوم ەنەرگياسى جونىندەگى اگەنتتىگىنە ساۋال جولداپ, ستانتسيانى كىم سالادى, جوبانىڭ قۇنى قانداي, ەكولوگيا مەن قاۋىپسىزدىك قالاي قامتاماسىز ەتىلەدى دەگەن بىرقاتار وزەكتى ساۋالدارعا ناقتى جاۋاپ الدى.
مادەنيەت • 09 شىلدە, 2025
«التىن دومبىرا» يەسى اعاش دومبىرا جاساۋعا نەگە قۇمارتتى؟
«ەڭبەك – ەر داۋلەتى» دەيدى دانا حالقىمىز. ويشىلدار مۇنى بولمىس بوستاندىعى مەن جان ەركىندىگىنىڭ نەگىزگى كىلتى دەپ ەسەپتەيدى. ماسەلەن, احمەت ياساۋي اعاشتان ىدىس-اياق جاساۋمەن اينالىسسا, شاكارىم زەرگەر بولعان, ال جۇسىپبەك ايماۋىت ۇلى ەر شاۋىپ, ەتىك تىگە بىلگەن. ءبىزدىڭ بۇگىنگى كەيىپكەرىمىز دە كۇندىز دومبىراسىن بەبەۋلەتىپ ايتىسقا قاتىسسا, كەشكىسىن سول اسپاپتى جاساۋمەن جۇمىستانادى.
مادەنيەت • 08 شىلدە, 2025
مادەني مۇرانى ساقتاۋدىڭ جاپوندىق ۇلگىسى
كليماتتىڭ وزگەرۋى, جەر سىلكىنىسى مەن ىلعالدىلىق – عاسىرلار بويى ساقتالعان تاريحي ەسكەرتكىشتەر ءۇشىن بۇگىنگى تاڭدا باستى سىن-قاتەرلەردىڭ ءبىرى سانالادى. اسىرەسە, اعاش نەمەسە بالشىق نەگىزىندە تۇرعىزىلعان كونە قۇرىلىمدار تابيعي قۇبىلىستارعا اسا سەزىمتال كەلەدى. وسىنى ەسكەرگەن جاپونيا سىندى ەلدەر مادەني مۇرانى ساقتاۋدىڭ جاڭا تاسىلدەرىنە كوشە باستادى.
سپورت • 03 شىلدە, 2025
ەلوردادا ەرەكشە بوۋلينگ ءتۋرنيرى ءوتتى
ەلوردا كۇنىنە وراي «مۇگەدەك جاستار قوعامى» بوۋلينگتەن قالالىق تۋرنير وتكىزدى. «ەكسترابيليتي-2025» دەپ اتالاتىن بۇل جارىستىڭ ەرەجەسى بۇرىنعىدان وزگەشە بولدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
ونەر • 02 شىلدە, 2025
ءبىز بىلەتىن كۇيدى بايىرعى بابالارىمىز «كۇك» دەپ اتاپ, ونى تاڭىرمەن تىلدەستىرەتىن دانەكەر دەپ ۇقتى. بۇل دەرەك ماحمۇت قاشقاريدىڭ «تۇرىك سوزدىگىنەن» تياناق تاپقان. وسى ارقىلى بۇگىنگى قوعام ازاماتى ءسوزدىڭ ون عاسىر بۇرىن قالاي دىبىستالعانىن اڭعارادى. ال «كۇك» دەپ اتالاتىن سول اۋەننىڭ ءوزى ىلكى قۇلاققا قالاي جەتكەن ەكەن؟ قاھارلى حاننىڭ قاباعىن تۇسىرگەن قارالى حابار قانداي بولدى؟ قاشقاريدىڭ قادىم كىتابىنداعىداي ءسوزدىڭ عانا ەمەس, ءۇننىڭ دە ترانسكريپتسياسىن جاساۋ مۇمكىن بە؟ ماسەلەن, ول دىبىس قوڭىر ما, اششى ما؟ جوق, الدە اشىق پا, بىتەۋ مە؟ بۇل ءبىر كەلەشەكتەن ەستەلىك, وتكەن شاقتان جاڭالىق ىزدەۋ سەكىلدى ءبىلىم مەن تۇيسىككە قۇرىلعان تۇڭعيىق تانىم جولى. سول جولدا قازاق مۋزىكاسىنىڭ مۇمكىندىگىن كەڭەيتىپ, الەۋەتىن ارتتىرىپ جۇرگەن ءبىر توپ ونەرپازدى كەزدەستىردىك. ولار – تاريحي اسپاپتاردى قايتا جاڭعىرتىپ جۇرگەن «جوشى» فولكلورلىق ءانسامبلى.
قوعام • 30 ماۋسىم, 2025
الەمدەگى ەڭ العاشقى فوتوسۋرەت 8 ساعات تۇسىرىلگەن
بۇگىنگى كۇنى ادامزات كۇن سايىن ميللياردتاعان فوتوسۋرەت تۇسىرەدى. قولىنداعى سمارتفون, پلانشەت نەمەسە كاسىبي كامەرا ارقىلى كەز كەلگەن ادام ءبىر مەزەتتە جۇزدەگەن كادر جاساي الادى. دەسە دە وسى قالىپتى قۇبىلىسقا اينالعان ارەكەتتىڭ ارتىندا بىرنەشە عاسىرلىق ىزدەنىس, ۇزاق سىناقتار مەن تاباندى ەڭبەكتىڭ جاتقانىن كوپشىلىك بىلە بەرمەيدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
تۇلعا • 27 ماۋسىم, 2025
تۇيرەۋىشتەردى سويلەتكەن ديپلومات
حالىقارالىق ساياسات الەمىندە ءاربىر ءسوزدىڭ سالماعى بار. ال كەي جاعدايدا ۇنسىزدىكتىڭ ءوزى تۇتاس مالىمدەمەگە تاتيدى. امەريكا قۇراما شتاتتارىنىڭ العاشقى ايەل مەملەكەتتىك حاتشىسى مادلەن ولبرايت ديپلوماتياداعى بۇل قاعيدانى وزگەشە قىرىنان كورسەتە ءبىلدى. ول سوزگە دە شەبەر, سيمۆولعا دا سارا بولعان ساناۋلى ساياساتكەرلەردىڭ بىرەگەيى. ونىڭ ديپلوماتيالىق ءتىلى تەك مىنبەردەگى مالىمدەمەلەرمەن ەمەس, كيىمىندەگى كىشكەنتاي عانا تۇيرەۋىشتەر ارقىلى دا ايتىلاتىن. ولبرايتتىڭ تاعىلعان ءاربىر تۇيرەۋىشى – ءبىر ەلگە باعىتتالعان يشارا, جاھانعا جولدانعان ۇندەۋ بولاتىن, دەپ جازادى Egemen.kz.
جۇمىس • 27 ماۋسىم, 2025
ءتۇرلى سالاداعى تىلشىلەر: ءبىر ماماندىق – مىڭ مۇمكىندىك
XXI عاسىردى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنسىز ەلەستەتۋ مۇمكىن ەمەس, سەبەبى بۇل سالا جىل وتكەن سايىن دامىپ كەلەدى. جۋرناليستيكا الەۋمەتتىك ينستيتۋت بولعاندىقتان, حالىققا الەمدە بولىپ جاتقان بارلىق وقيعالاردان حاباردار بولۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بيلىك پەن ازاماتتار اراسىندا التىن كوپىر قىزمەتىن اتقاراتىندىقتان قوعامنىڭ نەگىزگى قوزعاۋشى كۇشى دە ەڭ الدىمەن, جۋرناليستەر قاۋىمى. 28 ماۋسىم – بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى قىزمەتكەرلەرىنىڭ كاسىبي مەرەكەسى قارساڭىندا وسى سالانىڭ ىستىعىنا كۇيىپ, سۋىعىنا ءتوزىپ, جان-جاقتى قابىلەتتىلىگى مەن امبەباپتىعىنىڭ ارقاسىندا ءتۇرلى سالادا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن ارىپتەستەرىمىز ەڭبەك جولىنداعى ەستەلىكتەرىمەن ءبولىستى, دەپ جازادى Egemen.kz.
ەڭبەك • 26 ماۋسىم, 2025
«JOLTAP» - ەڭبەككە جول اشقان مۇمكىندىك
جۇمىسسىزدىق – قوعامدى دەندەگەن جارا ىسپەتتى. ونى جازۋدىڭ جولى – ەكى قولعا كۇرەك ۇستاتىپ, ىنتالى ادامعا باعىت كورسەتۋ. ەلوردا جۇرتشىلىعىنىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋىنا جول باستاعان «JOLTAP» جوباسى ءدال وسى باعىتتى تاڭدادى. بۇل جاي عانا جوبا ەمەس – بۇل مىڭداعان تاعدىرعا جاڭا مۇمكىندىك سىيلاعان كرەاتيۆتى الاڭ.
زاڭ مەن ءتارتىپ • 24 ماۋسىم, 2025
فەميدا نەمەسە سوت ءىسىنىڭ سوقپاعى
اڭگىمەنى الىمساقتان باستاساق, ادامزات اقىل-ويىنىڭ الامانىندا گرەك جۇرتىنىڭ العان بايگەسى از ەمەس. ولاي بولاتىن سەبەبى سوكرات, اريستوتەل, پلاتون سەكىلدى ساڭلاق ساناتكەرلەرىنىڭ ساناسىن قالىپتاستىرعان ميفولوگيالىق تۇسىنىك ءبىزدىڭ داۋىردە دە ماڭىزىن جوعالتقان جوق. جاھانعا جارىق سىيلاۋشى الاپاتتى اپوللون, سۇلۋلىق ءپىرى ايديدارلى افينا, ۇستالاردىڭ جەبەۋشىسى گەفەست سىندى سان مىڭداعان كەيىپكەرلەر ادام بويىنداعى جاقسىلى-جاماندى قاسيەتتەردىڭ ادامدانعان بەينەسى. سونىڭ ىشىندە ادىلەت مەدەتكەرى فەميدانىڭ بولمىسى بولەك. ونىڭ ءبىر قولىندا تارازى, ەكىنشى قولىندا قىلىش تۇرادى, ال كوزى ءار كەز بايلاۋلى. ونىسى ەشكىمگە بۇرا تارتپايتىن تۋراشىلدىعىنىڭ, ەشكىمگە تۇرا شاپپايتىن تۇراقتىلىعىنىڭ ايعاعى. بۇل كۇندە فەميدانىڭ بەينەسى بۇگىنگى سوت جۇيەسىنىڭ, جالپى قۇقىقتىق مادەنيەتتىڭ اجىراماس بولىگىنە اينالدى. اسىرەسە, ونىڭ تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ تورەلىك زالدارىندا ورىن تەپكەنىنە دە وتىز جىلدان استى. وسى ۋاقىت ارالىعىندا مەملەكەتىمىزدىڭ سوت جۇيەسى ءبىرشاما وزگەرىستى باستان وتكەرىپ, دامۋدىڭ جاڭا بەلەسىنە كوتەرىلدى.
تاريح • 24 ماۋسىم, 2025
مىنا ءبىر فوتو سوعىس جىلدارى قىزىل ارميانىڭ اسكەري اۋە كۇشتەرىنىڭ ۇنپاراعى «ستالينسكي سوكول» (جاۋاپتى رەداكتورى ۆ.پ.ماسكوۆسكي) گازەتىنىڭ 1944 جىلعى 5 جەلتوقسان كۇنگى №98 (292) سانىنا جاريالانىپتى. جادىگەردىڭ استىنا: ء«بىرىنشى پريبالتيكا مايدانى. قازاق ەكيپاجى. زۆەنو كومانديرى ءۇش وردەندى گۆارديا اعا لەيتەنانتى ەسىركەپوۆ – 100 دۇركىن جاۋىنگەرلىك ۇشۋ جاساعان. زۆەنو شتۋرمانى گۆارديا لەيتەنانتى يماشەۆ – 50 دۇركىن جاۋىنگەرلىك ۇشۋ جاساعان. ەكى وردەندى راديست-اتقىش گۆارديا سەرجانتى تاجىباەۆ 30 دۇركىن جاۋىنگەرلىك ۇشۋ جاساعان. بارلىعى – ستالينگراد, بەلورۋسسيا, پريبالتيكا شايقاستارىنا قاتىسقان. سۋرەتتى تۇسىرگەن ي.فيگۋروۆا», دەپ جازىلىپتى.
زاڭ مەن ءتارتىپ • 23 ماۋسىم, 2025
شۋيسكوە اۋىلى ىشىمدىكتەن باس تارتتى
«زاڭدى ساقتا – ءتارتىپ ورنايدى» – بۇل قاعيداتتى تەك ۇران رەتىندە ەمەس, ومىرلىك ۇستانىم ەتىپ العان اۋىل بار. ول اقمولا وبلىسى, اتباسار اۋدانىنا قاراستى شۋيسكوە اۋىلى. سوڭعى ءۇش جىلدىڭ ىشىندە بۇل ەلدى مەكەندە بىردە-ءبىر قىلمىس تىركەلمەگەن. سونىمەن قاتار, اكىمشىلىك قۇقىقبۇزۋشىلىقتار سانى دا جىلدان جىلعا تومەندەگەن. مۇنداي كورسەتكىشكە اۋىل حالقىنىڭ ءوزارا سىيلاستىعى مەن تارتىپكە دەگەن تالاپشىلدىعى سەبەپ بولىپ وتىر, دەپ جازادى Egemen.kz.
تانىم • 23 ماۋسىم, 2025
حاتتاعى جازۋدان گورى, ونداعى بوس ورىننىڭ ايتپاعى زور. جاپون كالليگرافياسىندا سيا تيمەگەن اۋماق تا ەرەكشە مانگە يە. جاپون دەيمىز-اۋ, ءبۇتىن دۇنيەنىڭ ءپالساپاسى وسىعان سايادى عوي. ونداي بولماسا, ايتىلعان سوزدەن گورى, كومەيىڭدى قاپپاي, ىشىڭدە ءولىپ كەتە بارعان ءسوزدىڭ سالماعى نەگە اۋىر؟ جۇرىلمەگەن جولدىڭ توتە, جازىلماعان جىردىڭ ۇلى كورىنەتىنىن قايدا قويامىز؟ اسىلىندا جوقتىقتىڭ دا بارعا بەرگىسىز حيكمەتى جەتەرلىك.
قوعام • 23 ماۋسىم, 2025
جازدا جيدەك جەپ ۋلانباۋ ءۇشىن نەنى ەستە ۇستاۋ قاجەت
جاز مەزگىلىندە بازار مەن دۇكەن سورەلەرى قىزىل-جاسىل جيدەكتەرگە تولىپ, كوزدىڭ جاۋىن الادى. الايدا ءدامدى ءارى پايدالى كورىنەتىن بۇل ونىمدەردەن دەنساۋلىققا تونەتىن قاۋىپتە از ەمەس. جازدا جيدەكتەن ۋلانباۋ ءۇشىن نەنى ەستە ۇستاۋ قاجەت؟ بۇل تۋرالى دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى سانيتاريالىق-ەپيدەميولوگيالىق باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ باسقارما باسشىسى ايگەرىم سادۋباەۆادان سۇراپ بىلدىك, دەپ جازادى Egemen.kz.
عيبرات • 23 ماۋسىم, 2025
توعىز ادامدى ولىمنەن قۇتقارعان پوليتسەي
بۇگىن, 23 تامىز پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ كاسىبي مەرەكەسى. ءتارتىپ ساقشىلارى قوعامدىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋمەن قاتار ادامداردى نەبىر قاۋىپ-قاتەردەن دە قۇتقارىپ كەلەدى. سونداي پوليتسەيدىڭ ءبىرى – قاراعاندى وبلىسىنىڭ بۇقار جىراۋ اۋداندىق پوليتسيا بولىمىندەگى ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورى مەدەت اسقاروۆ. بىرنەشە جىل ىشىندە ءۇش ەرلىك جاساپ, توعىز ادامعا ەكىنشى ءومىر تارتۋ ەتكەندىكتەن ەل ىشىندە ونى «سۋپەرمەن, قاھارمان پوليتسەي, سۋپەرپوليتسەي» دەپ ەرەكشە قۇرمەتپەن اتايدى ەكەن. ول – سۋعا كەتكەندەردى قۇتقارىپ, جول-كولىك وقيعاسى كەزىندە ادامداردى امان الىپ قالعان جانە لاۋلاعان وتتىڭ ىشىنە يمەنبەي ەنگەن باتىر.
بالالار • 20 ماۋسىم, 2025
بالالار ادەبيەتىنىڭ بۇگىنگى احۋالى
جۋىردا سەنات دەپۋتاتى رۋسلان رۇستەموۆ وقىرمان ۇرپاقتى تاربيەلەۋ ءۇشىن بالالار ادەبيەتىنىڭ كولەمى مەن ساپاسىن ارتتىرىپ, جاڭا تەحنولوگيالىق تاسىلدەرمەن ۇشتاستىرۋ قاجەت ەكەنىن جانە مەكتەپ كىتاپحانالارىندا قازاق تىلىندەگى بالالار ادەبيەتىنىڭ ايتارلىقتاي جەتىسپەيتىنىن ايتىپ, الاڭداۋشىلىق بىلدىرگەن ەدى. بالالار رۋحانياتىنىڭ ماسەلەلەرى جالپى قاي كەزەڭدە دە ماڭىزدى. ال بالاتانۋ ءىلىمىنىڭ قالتارىس-بۇلتارىسىنا ۇڭىلۋگە عۇمىرىن ارناعان بالالار اقىن-جازۋشىلارىنا, جالپى بالالار ادەبيەتىنە مەملەكەت تاراپىنان قانداي قولداۋ كورسەتىلىپ جاتىر؟
رۋحانيات • 20 ماۋسىم, 2025
ءابىش كەكىلباەۆتىڭ جەكە ءارحيۆى مەملەكەت قورىنا تاپسىرىلدى
الاش رۋحانياتىنىڭ الىبى, كورنەكتى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى, جازۋشى ءابىش كەكىلباەۆتىڭ ءومىرى مەن شىعارماشىلىعى – قازاق ەلىنىڭ تاريحي جادىنداعى التىن ارقاۋ. بۇگىن وسى ءبىر تاۋ تۇلعانىڭ رۋحاني مۇراسىن ۇرپاققا اماناتتاپ, كەلەر بۋىنعا تابىستاۋ ماقساتىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ ارحيۆىنە مەملەكەتتىك ساقتاۋعا رەسمي تاپسىرۋعا ارنالعان سالتاناتتى شارا ۇيىمداستىرىلدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
بالالار • 19 ماۋسىم, 2025
«Kishkentai» جوباسىنىڭ ۇلكەن پايداسى
قوعامداعى ينكليۋزيا ۇعىمى كەيىنگى جىلدارى كۇن تارتىبىنە ءجيى شىعا باستادى. بالالارعا تەڭ مۇمكىندىك جاساۋ, اتا-انالاردىڭ ءبىلىم دەڭگەيىن ارتتىرۋ, ەرەكشە كۇتىمدى قاجەت ەتەتىن سابيلەردىڭ الەۋەتىن اشۋعا جاعداي جاساۋ – بۇل تەك الەۋمەتتىك ساياساتتىڭ عانا ەمەس, ازاماتتىق جاۋاپكەرشىلىكتىڭ دە ماڭىزدى باعىتىنا اينالىپ وتىر. وسى رەتتە ەلىمىزدە ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار بالالارعا ارنالعان قولجەتىمدى ءارى ساپالى ويىنشىقتار ازىرلەپ, ونى الەۋمەتتىك كاسىپكەرلىككە اينالدىرا بىلگەن گۇلميرا پارمىشەۆا ەسىمى ءجيى اتالىپ ءجۇر.
قوعام • 18 ماۋسىم, 2025
قازاقستاندا كوشى-قون وڭ ديناميكاعا يە بولدى – ساراپشى
قازاقستاندا سوڭعى ونجىلدىقتا حالىق سانى 2,8 ميلليون ادامعا ارتتى. بۇل تۋرالى ەكونوميكالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ جەتەكشى ساراپشىسى شىنار تولەشوۆا مالىمدەدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
ەكونوميكا • 17 ماۋسىم, 2025
ەرتەگىلەردە ايداھار باۋىرىنا التىن باسىپ جاتادى دەۋشى ەدى عوي. جاھاندىق ەكونوميكانىڭ بۇگىنگى «ايداھارلارى» دا كۇننەن كۇنگە قىمباتتاپ بارا جاتقان التىننىڭ باعاسىنا الاڭداۋلى. سەبەبى ول جاي عانا شيكىزات ەمەس – ول عاسىرلار بويى ادامزات سەنىم ارتىپ كەلە جاتقان ەڭ سەنىمدى اكتيۆتىڭ ءبىرى. ال قازىرگى الەمدەگى گەوساياسي شيەلەنىستەر مەن ەكونوميكالىق تۇرلاۋسىزدىق جاعدايىندا التىنعا دەگەن سۇرانىس بۇرىن-سوڭدى بولماعان دەڭگەيگە جەتىپ وتىر.
ەكونوميكا • 17 ماۋسىم, 2025
وڭدەۋ ونەركاسىبى – قازاقستاننىڭ شىنايى الەۋەتى
ەكونوميست ايبار ولجاەۆ قازاقستاننىڭ سوڭعى 30 جىلداعى ەكونوميكالىق دامۋ باعىتىن سارالاي كەلە, ەلدىڭ شىن مانىندە قانداي سالالاردا تابىسقا جەتە الاتىنىن جانە قانداي باعىتتاردىڭ ءالى دە ارمان كۇيىندە قالعانىن ايتتى. تەك سوڭعى جىلدارى عانا مەملەكەت ءوز مۇمكىندىگىن ناقتى باعالاپ, وڭدەۋ ونەركاسىبىن باستى باعىتقا اينالدىرا باستادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
قوعام • 16 ماۋسىم, 2025
FOMO سيندرومى نەمەسە «ۇلگەرمەي قالام» دەگەن ۇرەي
تسيفرلى تەحنولوگيالار دامىعان سايىن ادامنىڭ ساناسىنا تۇسەتىن اقپارات كولەمى دە ەسەلەپ ارتىپ كەلەدى. الەۋمەتتىك جەلىلەر ءاردايىم ساتتىلىك, جەتىستىك پەن جارقىن ءومىر ساتتەرىن ۇسىنىپ, كوپشىلىكتى كوزگە كورىنبەيتىن باسەكەگە يتەرمەلەپ وتىر. سونىڭ سالدارىنان كەي جاستار «بارىنەن قالىپ قويدىم» دەگەن ۇرەيمەن ءومىر ءسۇرىپ, ءوز مۇمكىندىگىن جىبەرىپ الدىم با دەگەن الاڭداۋشىلىققا بوي الدىرادى. پسيحولوگتار بۇل جاعدايدى FOMO سيندرومى دەپ اتايدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
قوعام • 16 ماۋسىم, 2025
ۆانداليزم نەمەسە اگرەسسيا اناتومياسى
قوعامدىق ءتارتىپتى تالكەك ەتىپ, مادەني كەڭىستىككە كەسىر تيگىزەتىن ۆانداليزم اتاۋلى دەرت بۇگىندە دۇنيە ءجۇزى ەلدەرىنىڭ كۇن تارتىبىندەگى ماڭىزدى ماسەلەگە اينالىپ وتىر. ب ۇلىكشىل پيعىلدان باستاۋ الاتىن مۇنداي ارەكەتتەر, ءبىر قاراعاندا, تەك قابىرعاعا سالىنعان قيسىنسىز سۋرەت نەمەسە ب ۇلىنگەن م ۇلىك بولىپ كورىنۋى مۇمكىن. الايدا كەز كەلگەن الەۋمەتتىك اۋمەسەرلىكتىڭ استارىندا, كوبىنە, جاتسىنۋ, نارازىلىق, مانسىزدىك سياقتى كۇرمەۋى قيىن كۇردەلى سەبەپتەر جاتادى.