قوعام • 24 شىلدە, 2024
كوبىمىز قازانعا بارعانبىز. اسىرەسە جاڭارعان تاتارستان كەزەڭىندە. «نە ەستە قالدى؟» دەيسىز عوي. قازان كرەملى, قۇل-ءشارىپ مەشىتى, سۇيىمبيكە مۇناراسى, مارجاني مەشىت-مەدرەسەسى, بۇلعار قالاشىعى, ت.ب.
مادەنيەت • 23 شىلدە, 2024
TURKTIME: تۇركىستانداعى «تۇركى ءداۋىرى»
تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنىڭ استاناداعى ح سامميتىندە پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستاننىڭ ۇيىمعا توراعالىعى «تۇركى ءداۋىرى!», ياعني «TURKTIME!» ۇرانىمەن وتەتىنىن مالىمدەگەن ەدى. مەملەكەت باسشىسى: «تۇركى بىرلىگىن دارىپتەۋدىڭ ماڭىزى زور. ويتكەنى ءبىزدىڭ تاريحىمىز, مادەنيەتىمىز, ءتىلىمىز جانە ءدىلىمىز ورتاق», دەگەنى دە ەسىمىزدە.
زەردە • 23 شىلدە, 2024
تاباندىلىق تەورەماسى. كۇنى كەشە عانا ەدى... ءبىرىنشى كۋرستىڭ العاشقى اپتالارى ءوتىپ جاتتى. جاڭا ورتاعا ءسىڭىسىپ ۇلگەرمەگەن كەزىمىز. اۋديتوريادا ءبىر-بىرىمىزگە جاتىرقاي قارايمىز. بىراق ەلدىڭ ءار قيىرىنان جينالعان قالامىنىڭ جەلى بار قاتارلاستارىمنىڭ اراسىنان ءوڭى دە كەلىستى, ويى دا سالماقتى وسى ءبىر جىگىت كوزىمە وتتاي باسىلا بەردى. ورنىقتىلىعى مەن ويلىلىعى انادايدان بىلىنەتىن ونىڭ جانىنىڭ گراۆيتاتسيالىق كۇشى باسقالاردى ءبىرىنشى كۇننەن وزىنە ماگنيتشە تارتاتىنىن دا اڭعاردىم. دەسە دە, ءوز باسىم جاقىنىراق تانىسۋعا ءداتىم بارمادى. مىسى باسىپ تۇراتىنداي. قالاي بولعاندا دا, جىلىنا ەلۋ بالا عانا قابىلدايتىن قازاقستانداعى جالعىز فاكۋلتەتكە اۋپىرىممەن ءتۇسىپ, «تاۋبەمدى» اۋزىمنان ساعات سايىن تاستاماي جۇرگەن مەن عانا ەمەس, جۇكەڭە ەلدىڭ ءبارى قىزىعىپ قارايتىن.
ادەبيەت • 20 شىلدە, 2024
«مەن جازبايمىن ولەڭدى ەرمەك ءۇشىن, جوق-باردى, ەرتەگىنى تەرمەك ءۇشىن», دەپ اباي جىرلاعانداي, قازىبەك اقىن دا ەشقاشان ەرمەك ءۇشىن ولەڭ جازىپ كورگەن ەمەس. بۇعان دالەل – تەرەڭ سىرعا تولعان «سىرتولعاۋ» اتتى جيناققا ەنگەن ولەڭدەردىڭ ءبارىنىڭ وقىرمانعا ايتار ويى بار. «تۋعاندا دۇنيە ەسىگىن اشقان ولەڭ» ەر جەتە كەلە سىرتتاعى سان-سالالى وقيعا ىشكە ءتۇسىپ, ادامدى ويلانتپاي, تەبىرەنتپەي قويمايدى ەكەن. سوندىقتان دا دارىنى زور, ارىنى مول اقىن ولەڭ-پاتشاعا عانا جۇگىنەدى ەكەن. ونىڭ ولەڭگە جۇگىنۋدەگى ماقساتى نە؟
عىلىم • 20 شىلدە, 2024
وتاندىق ونوماستيكا سالاسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى, مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ جانە ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى سىيلىقتىڭ يەگەرى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور جانۇزاق تەلعوجا 97-ءنىڭ تورىندە دە قالامىن قولىنان تاستاعان ەمەس. ول 15 جاسىنان ەڭبەك ەتىپ, تىلداعى مايدانعا ارالاستى. مال دايىنداۋ مەكەمەسىندە ەسەپشى, بۋحگالتەرلىك سوقپاعى دا – بولەك اڭگىمە. 1947 جىلى اباي اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك پەداگوگيكا ينستيتۋتىنىڭ فيلولوگيا فاكۋلتەتىنە وقۋعا ءتۇسىپ, 1951 جىلى «قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى مۇعالىمى» ماماندىعىن الىپ شىعادى. وقۋ ورداسىندا ق.جۇماليەۆ, م.عابدۋللين, س.امانجولوۆ, ش.ح.سارىباەۆ, ا.ىسقاقوۆ, ت.قورداباەۆ, ب.شالاباەۆ, ت.نۇرتازين, ق.جارماعامبەتوۆ, ن.سميرنوۆا, م.سيلچەنكو, س.تولىبەكوۆ, س.باقشىلوۆ, ن.ابىشەۆ, ع.جارماعامبەتوۆا سىندى عالىم-ۇستازداردىڭ ءدارىسىن تىڭدايدى.
قۇرىلتاي • 19 شىلدە, 2024
جاستار جاماننان جيرەنە ءبىلسىن
مەملەكەت باسشىسى ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ اتىراۋدا وتكەن وتىرىسىندا تۇجىرىمدى وي ايتىپ, ۇكىمەت پەن پارلامەنتكە سالماقتى تاپسىرمالار بەردى.
قۇرىلتاي • 19 شىلدە, 2024
ەلدىڭ بىرلىگى, ۇلتىمىزدىڭ تۇتاستىعى, اۋىلدىڭ بەكەم ىرگەسى تۋرالى ويلاعان كەزدە ءاردايىم تانىمال اقىن ساعي جيەنباەۆتىڭ «دۇنيەگە كەلەر ءبىر رەت, داريا-كەۋدە, تاۋ-ءمۇسىن, قۇرىشتان قۇيعان قۇدىرەت – قارتتارىم, امان-ساۋمىسىڭ؟» دەپ باستالاتىن «اۋىل قارتتارى» ولەڭىن ەسكە الامىن. شىندىعىندا اۋىل – ءيسى قازاقتىڭ تۋ تىككەن ءتۇپ قازىعى.
تۇلعا • 19 شىلدە, 2024
مەن ماقالامدى تاۋەلسىزدىك العان العاشقى جىلدارداعى, ءوزىم بايقاعان, قوعام بويىنداعى كەلەڭسىز كورىنىستەردىڭ بىرىنەن باستاعىم كەلىپ وتىر. جازۋشىلار وداعىنىڭ ەكىنشى حاتشىسى بولىپ كەلگەن كەزىم. قىزمەتكە جاڭا كەلگەن ادام نە نارسەنى دە تەزىرەك بىلگىسى, تەزىرەك ۇققىسى كەلىپ تۇرادى عوي. كوز قاراقتى, قۇلاق ءتۇرۋلى. سونداي كۇندەردىڭ بىرىندە قۇلاعىما جاستار ەلىمىزدەگى قازىرگى جاعداي تۋرالى پىكىرتالاس وتكىزگەلى جاتىر ەكەن دەگەن حابار ءتيدى. جينالىپ شۇعىل باردىم. جيىن ەندى باستالعالى جاتىر ەكەن. اۋديتوريادا كىلەڭ جاستار. ءبارى دە ەلدىڭ بۇگىنى مەن ەرتەڭىنە الاڭداۋلى ەكەنى كوزدەرىنەن كورىنىپ تۇر. كوپ ۇزاماي نەگىزگى تاقىرىپقا كوشتى.
زەردە • 19 شىلدە, 2024
عالىم, جازۋشى, جۋرناليست – بارلىعى 29 اۆتور بىرىگىپ جازعان «قازاقتىڭ حانى – ابىلاي» اتتى ەكىتومدىقتىڭ 1-تومى, 125-بەتىندە بىلاي دەپ ايقىن جازىلعان: «ساتاي باتىر اققاباق ۇلى XVIII عاسىردا قازىرگى پانفيلوۆ اۋدانىنىڭ سارىبەل مەكەنىندە ءومىر سۇرگەن.