كەمەل اۋلەتىنىڭ كەمەڭگەرى

ەراليەۆ اۋىلىنىڭ جاسى ۇلكەن اناسى اماندىق بولسا, بيىل توقسان التىعا تولادى. ەڭ­بەكپەن ەسەيىپ, بەينەتپەن بەرەكەسى ارت­قان ەل اناسى – كەمەل اۋلەتىنىڭ كەمەڭ­گە­رىن­دەي.

تاعدىر ونى تەكتى اۋلەتكە كەلىن قىلدى. جولداسى كەمەل قاراتاەۆ – اتى اڭىزعا اينالعان ەرۋباي ءبيدىڭ نەمەرەسى. الايدا «بي-بولىستىڭ تۇقىمى» دەگەن جالامەن قۋعىن كورىپ, وڭتۇستىككە اۋعان كوشتىڭ قۇرامىندا بولدى. شىمكەنتتەگى اششىساي پوليمەتالل كومبيناتىندا ەڭبەك ەتكەن كەمەل قاراتاي ۇلى سول جەردە تىنىشتىق جۇمابەكقىزىمەن تابىسىپ, شاڭىراق كوتەرەدى.

ءسويتىپ, 1948 جىلى ەلگە – ارقاعا ورالىپ, ۇجىمشار جۇ­مىسىنا ارالاستى. كەل­گەن جىلى-اق جەكە وتارمەن قوي باعۋعا شىقتى. سول سات­تەن باستاپ تىنىش­تىق انا ەرىنىڭ سەنىمدى سەرىگىنە اينالدى. قوي سوڭىندا ءجۇرىپ, ۇر­پاق ءوسىرىپ, شاڭىراقتىڭ شى­راعىن جاقتى. تىنىشتىق انا زەي­نەتكە شىققانشا اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ وركەندەۋىنە ۇلەس قوستى. ۇزاق جىلعى ەڭبەگى مەم­لەكەت تاراپىنان باعالانىپ, بىر­نەشە ماراپات پەن توسبەلگىگە يە بولدى.

زاماننىڭ زوبالاڭى كەمەل اتانى ءبىر اۋلەتتىڭ جالعىز تۇياعى ەتىپ قالدىرعان ەدى. تاعدىر ءۇزى­لىپ كەتە جازداعان تەك­تىنىڭ تۇقى­مىنا تىنىشتىق انانى جو­لىق­تىردى. التىن قۇرساقتى انا ون التى بالانى ومىرگە اكەلدى. بۇگىندە سول ۇل-قىزدارىنان 45 نەمەرە, 118 شوبەرە, 1 شوپشەك تاراپ, ءبىر اۋلەت تامىرىن تەرەڭگە جايىپ وتىر. ءبىر كەزدە ۇزىلۋگە شاق تۇرعان كەمەل اۋلەتى بۇگىندە الىپ بايتەرەكتەي بوي تۇزەدى. سول بايتەرەكتىڭ تامىرىندا – تىنىشتىق انانىڭ اق ءسۇتى, ماڭداي تەرى مەن انالىق مەيىرىمى بار.

ول بالالارىمەن قوسا, باۋىرىندا وسكەن نەمەرەلەرىنە دە ەنشى ۇلەستىرىپ, جەكە وتاۋ ەتىپ شىعاردى. عاسىر انا – ءالى دە كۇيلى-قۋاتتى. اۋلەتتىڭ توي-قۋانىشى, باسقا دا شارۋالارى ادۋىندى انانىڭ اقىلىنسىز شەشىلمەيدى.

بۇگىندە توقسان بەسىنشى بەلەسىنەن اسسا دا, نەمەرە-شوبە­رە­لەرىنىڭ اتىنان جاڭىل­مايتىن كورىنەدى. نەمەرە-شوبەرەلەرىن «كەمەلىمنىڭ ۇرپاقتارى عوي», دەپ اينالىپ-تولعانىپ وتىرادى. جاقىندا عاسىر انا شوپشەگىنىڭ دە قولىنان سۋ ءىشىپ, مەيىرىمى قاندى.

اق جاۋلىقتى انانىڭ اق باتاسى – ۇرپاعىنا قۋات, شاڭىراعىنا شۋاق. توق­سان التىعا كەلسە دە, ساناسى سەرگەك, ءسوزى سال­ماقتى. ءار كەلگەن قوناقتى جىلى قارسى الىپ, وتكەن كۇندەردىڭ تاعى­لى­مى­نان سىر شەر­تەدى.

جاستايىنان بەينەت كورگەن اكە مەن انا بالالارىن وقىتىپ-توقىتتى. ءاز انا­نىڭ بالالارى, نەمەرە-شوبەرەلەرى مەك­تەپتە ساباق بەرەدى. ءبىر جا­عىنان بەرەكەلى اۋلەتتى ۇستازدار ۇستا­حا­ناسى دەۋگە دە كەلەدى. كەلىندەرى دە شاكىرت جۇرەگىنە نۇر قۇيىپ ءجۇر.

عاسىر انانىڭ ۇلكەن ۇلى ورازباي كەمەلوۆ ۇزاق جىل اۋىل مەكتەبىن ابىرويمەن باسقارىپ, قازىر زەينەت كورىپ وتىر. ىبىراي التىنسارين اتىنداعى توسبەلگى يەگەرى, وڭىرگە بەلگىلى ارداگەر ۇستاز بۇگىندە اۋىلدىڭ قادىرلى اقسا­­قا­لى­نا اينالدى.

مۇنىمەن قوسا, بالالارى دا, نەمە­رە­لەرى دە اتا كاسىپكە ادالدىق تانىتىپ, ءبىر-ءبىر شارۋا­شىلىقتى دوڭگەلەتىپ وتىر. ءوندىرىس سالاسىندا ءونىمدى ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن بالا-شاعاسى دا بار. جاقسىنىڭ جالعاسى بولعان ولار اۋىلعا يىگىلىك سىيلار ىسكە كەلگەندە ايانىپ قالمايدى.

ارداقتى انانىڭ ەڭ ۇلكەن نەمەرەسى قايىربەك ورازباي ۇلى اۋىلعا دەگەن جاناشىرلىعىمەن, ىسكەرلىگىمەن سوڭىنداعى باۋىرلارىنا ۇلگى. وسىدان ءۇش-ءتورت جىل بۇرىن اۋىل جۇرتى ءۇيى اپاتتى دەپ تانىلعان اناعا اسارلاتىپ ءۇي سالىپ بەردى. سونىڭ باسى-قاسىندا قايىر­بەكتەي ەل اعاسى ءجۇرىپ, اۋىلداعى اعايىن­نىڭ العىسىن الدى.

تاعى ءبىر مەدەت ەسىمدى نەمە­رەسى – ارقاعا بەلگىلى اتبەگى. باپتاعان نەبىر جۇي­­رىكتەرى تالاي الاماندا توپ جارىپ كەلدى. ارينە, كورەگەندى ۇل اسىل انا­سى­نىڭ اق باتاسىن الماي, الامانعا بايگە قوس­پايدى.

الىپ انانىڭ باۋىرىندا وسكەن قۋانىش جەڭىس ۇلى دا اجەسىنىڭ ءتالىم-تار­بيە­سىن بو­يىنا ءسىڭىرىپ, جاسىنان ەڭبەكپەن شىڭدالدى. سودان دا بولار, قاتارىنىڭ الدى. بۇگىنگى كۇنى قۇرىلىس شارۋاسىنا شيراق قۋانىش الاقانداي اۋىلدان فيرما اشىپ, جاستارعا جۇمىس بەرىپ وتىر. اۋىلدا بوي كوتەرىپ جاتقان ءۇي, قورا, نى­ساندار – قۋانىش قۇرعان بري­گادانىڭ ەڭبەگى.

ءبىر قىزىعى, اۋلەت شاڭىراق­تارى اۋىل­دان الىسقا ۇزامايدى. ەراليەۆ ەلدى مەكەنىنىڭ ءوسىپ-وركەندەۋىنە ەلەۋلى ۇلەس قوسىپ وتىرعان كەمەل اۋلەتى وسىلايشا عاسىر انالارىنىڭ اق تىلەۋىمەن عيبراتتى عۇمىر كەشىپ جاتىر. وسىعان قاراپ, ونە­گەلى ۇرپاعىن قۇنداقتاپ وسىرگەن تى­نىش­تىق انانى ۇلتتى ساقتاعان ۇلى انا­لاردىڭ جالعاسىنداي دەسەك, ءبىز­دىڭ ارتىق ايت­پاعانىمىز شىعار.

ۇلىتاۋ وبلىسى,

جاڭاارقا اۋدانى,

ەراليەۆ اۋىلى