بيىلعى V ۇلتتىق قۇرىلتاي زامان اعىمىنا وراي جاڭا باعىتقا قادام باسقان باتىل باستامالارىمەن ەرەكشەلەندى.
بىرىنشىدەن, پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ وسىدان بەس جىل بۇرىن ۇلتتىق قۇرىلتاي دەگەن جاڭا باستامانى كوتەرۋىنىڭ استارىندا جاتقان نەگىزگى يدەيانى جۇرت ەندى ءتۇسىندى. ۇلتتىڭ بولاشاعىنا قاجەتتى ويلار توعىستىراتىن جيىندى قۇرىلتاي دەپ اتايتىن قازاقى ۇعىمعا ساياسي ماعىنا جۇكتەپ, ەندى حالىق قالاۋلىلارى زاڭ شىعاراتىن ساياسي ورگاننىڭ دا تامىرىنا ۇلتتىق رۋحتى ءسىڭىرۋ ءۇشىن ونى بۇدان بىلاي قۇرىلتاي دەپ اتاۋدى ۇسىندى. شىندىعىندا, پارلامەنت دەگەن حالىقارالىق تەرميننىڭ مازمۇنىندا ۇلتتىق سالماق جوق ەدى. قۇرامىندا نەگىزىنەن ۇلت وكىلدەرى وتىراتىن زاڭ شىعارۋشى ورگاننىڭ ەۋروپاشا اتالۋىنىڭ ءوزى قۇلاققا توسىن ەستىلەتىن دە, جۇرەككە جەتە بەرمەيتىن.
ەكىنشىدەن, ەندىگى جەردە قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى مەن ۇلتتىق مۇراتتاردى جۇزەگە اسىرىپ كەلە جاتقان ۇلتتىق قۇرىلتايدى ءبىر ارناعا توعىستىراتىن حالىق كەڭەسى قۇرىلاتىن بولدى. بۇل دا – حالقىمىزدى ۇلتتىق بىرلىككە باستايتىن قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى ۇسىنعان باتىل دا نىق قادام.
ۇشىنشىدەن, بۇرىن پارلامەنتتە قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى مۇشەلەرىنە ارنالعان كۆوتا بولاتىن. پرەزيدەنت بۇل جونىندەگى ويىن اشىق ايتتى: «دەپۋتاتتاردىڭ ىشىندە ارنايى تاعايىندالعان «تاڭداۋلى تۇلعالار» بولماۋى كەرەك. ولار بارىنە بىردەي, ورتاق تارتىپپەن سايلانۋى كەرەك. سوعان سايكەس قحا-نىڭ ارنايى كۆوتاسى الىنىپ تاستالادى», دەدى. بۇل – قازىرگى كوپۆەكتورلى ەكونوميكالىق ساياسات ىقپالىنداعى احۋالدى تارازىلاپ بارىپ ايتىلعان كەسىمدى شەشىم.
تورتىنشىدەن, قولدانىستاعى اتا زاڭىمىزدا «جەكەلەگەن قاتەلەر بارى انىقتالدى. كەزىندە تەرمينولوگيالىق, ستيلدىك كەمشىلىكتەرگە جول بەرىلگەن. كونستيتۋتسيالىق رەفورما اياسىندا وسى ولقىلىقتاردى تۇزەۋىمىز كەرەك», دەي كەلە پرەزيدەنت مىنا ماسەلەگە ايىرىقشا ءمان بەردى: «اتا زاڭنىڭ پرەامبۋلاسىن ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى ايشىقتاپ, قانشا زامان وتسە دە, وزەكتى بولىپ قالا بەرەتىندەي ەتىپ قايتا جازۋىمىز كەرەك. وندا قازاق جەرىندەگى وركەنيەت پەن مەملەكەتتىلىكتىڭ تاريحى تەرەڭ ەكەنى ناقتى كورىنىس تابۋعا ءتيىس», دەدى.
بەسىنشىدەن, قۇرامىندا ۇلتتىق قۇرىلتاي مۇشەلەرى, باق باسشىلارى, ءماسليحات توراعالارى, قوعامدىق كەڭەس وكىلدەرى بار جۇزدەن استام بىلىكتى ازامات بولاتىن كونستيتۋتسيالىق كوميسسيا قۇرىلادى. پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا بۇل كوميسسيا بارلىق ۇسىنىستى ساراپتاپ, سارالاپ, قورىتىندىلاپ, ناقتى وزگەرىستەر جوباسىن ازىرلەيدى.
التىنشىدان, مەملەكەتتىك رامىزدەرىمىزگە ايرىقشا ءمان بەرىلەدى. وتكەندە ىسساپارمەن تۇركياعا بارعانىمدا بىردەن كوزىمە ءتۇسىپ, كوڭىلىمدى تۇركى حالقىنا دەگەن ايرىقشا سۇيىسپەنشىلىككە بولەگەن كورىنىس – مەملەكەتتىك مەكەمەلەردى ايتپاعاننىڭ وزىندە, مەملەكەتتىك تۋدىڭ ۇشاقتا دا, اۋەجايدا دا, كىتاپحانالاردا دا, بازارعا بارساڭىز دا, دۇكەنگە كىرسەڭىز دە, كوشە بويلاپ جۇرسەڭىز دە ايى مەن جۇلدىزى جاراسىپ جەلبىرەپ تۇرعانى. الەمنىڭ وزىق ەلدەرىندەگى مەملەكەتتىك رامىزدەرگە دەگەن وسى سەكىلدى قۇرمەتتتى كورىپ, كوڭىلىنە ءتۇيىپ قانا قويماي, سول رامىزدەردىڭ ۇلتتىق رۋحتىڭ ويانۋى مەن مەملەكەتشىلدىك سانانىڭ اسقاقتاۋىنا ىقپالى زور ەكەنىنە كوزى جەتكەن پرەزيدەنت: «...تۋىمىزدى, ەلتاڭبامىزدى كولىكتەردە, ۇيلەردە, كوشەلەردە جانە ەلىمىزدە نەمەسە شەتەلدە وتەتىن سپورتتىق جانە باسقا دا ءىس-شارالاردا دۇرىس پايدالانۋ ماڭىزدى. كوك تۋىمىزدىڭ جەلبىرەپ تۇرعانىن كورگەندە, ەرەكشە قۋانىش سەزىلەدى. بۇل ارقىلى ەلىمىزدىڭ ازاماتتارىنىڭ بىرلىگى مىقتى, ۇلت رەتىندە تۇتاس ەكەنىمىز ايقىن كورىنەدى», دەدى. دەمەك, الداعى كۇندەردە مەملەكەتتىك رامىزدەرىمىز تۋرالى زاڭعا دا جاڭا نورمالار مەن ەرەجەلەر قوسىلادى.
البەتتە, پرەزيدەنت تاراپىنان بۇدان باسقا دا ايتىلعان سوقتالى ويلار بولدى. ولار اعىمداعى ساياسي ءھام زاڭنامالىق وزگەرىستەردەن گورى ەكونوميكالىق دامۋعا, الەۋمەتتىك الەۋەتتەنۋگە, رۋحاني جەتىلۋگە قاتىستى ايتىلعان ەدى. ولاردىڭ قاتارىندا جەكەمەنشىك مەكتەپتەردى, مەديتسينالىق ۇيىمداردى مەملەكەت ەسەبىنەن قارجىلاندىرۋ, سالىق كودەكسىنە وزگەرىستەر ەنگىزۋ, «QazaqGaz» كومپانياسىنىڭ مۇمكىندىگىن ۇتىمدى دا ءتيىمدى پايدالانۋ, ەر مەن ايەلدىڭ وداعىن رەسمي تۇردە بەكىتۋ, «بۇكىل ادامزات ءۇشىن وتە ماڭىزدى مىندەت» – ارال ءوڭىرىنىڭ ەكولوگيالىق جۇيەسىن قالپىنا كەلتىرۋ, ءومىر ءسۇرۋ جاسىن ۇزارتۋعا ىقپال ەتۋ ماسەلەلەرى بولدى.
قورىتا كەلگەندە ايتارىمىز, مەملەكەتىمىزدىڭ جاڭا زامان تالابىنا ساي جاڭاشا وركەندەۋىنە جولاشار تىڭ باعىتتار ۇسىنعان پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ توراعالىعىمەن وتكەن V ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ تاريحي ماڭىزى زور بولماق.
ساعاتبەك مەدەۋبەك ۇلى,
م.و.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتىنىڭ جەتەكشى عىلىمي قىزمەتكەرى