ايبىندى ارميا – تاۋەلسىز ەلدىڭ ايبارى. سول سەبەپتى وتان قورعاۋشى ءار ازاماتتىڭ كاسىبي شەبەرلىگىنىڭ جوعارى بولعانى ماڭىزدى. ءار سالادا ەڭبەكتەنىپ جۇرگەن وتان قورعاۋشىلاردى قايتا دايارلىقتان وتكىزۋ ءۇشىن ەلىمىزدە كەڭ كولەمدە اسكەري مىندەتتىلەردىڭ جيىندارى ءوتىپ كەلەدى. «سپاسسك» وقۋ جاتتىعۋ پوليگونىندا 1 500-گە جۋىق اسكەري مىندەتتى ازامات جاۋىنگەرلىك شەبەرلىگىن قايتا پىسىقتادى.
قاراعاندى گارنيزونىنداعى «سپاسسك» پوليگونىندا زاپاستاعى اسكەري مىندەتتىلەرگە ارنالعان وقۋ-ادىستەمەلىك جيىندار ۇيىمداستىرىلدى. اسكەري ماڭىزدى جيىنعا ارتيللەريالىق, موتوجاۋىنگەرلىك, تانك, زەنيتتىك, جوندەۋ, تىلدىق بولىمدەر مەن بايلانىس سالاسىنىڭ ماماندارى – سەرجانتتار شاقىرىلدى. سونداي-اق زاپاستاعى وفيتسەرلەر اسكەري باسقارۋ باعىتى بويىنشا قايتا دايارلىقتان ءوتىپ جاتىر.
– وقۋ-ادىستەمەلىك جيىنداردىڭ نەگىزگى ماقساتى – موبيليزاتسيالىق دايىندىقتى ارتتىرۋ جانە اسكەري مىندەتتى ازاماتتاردىڭ تاجىريبەلىك داعدىلارىن جەتىلدىرۋ. ولار قارۋمەن جۇمىس ىستەۋ, اتىس جۇرگىزۋ داعدىلارىن پىسىقتاپ, قازىرگى زامانعى ۇرىس جۇرگىزۋ تاكتيكاسىن مەڭگەرىپ جاتىر. اسىرەسە بولىمشەلەر قۇرامىنداعى ءوزارا ارەكەتتەستىككە, تاكتيكالىق مەديتسينا مەن ينجەنەرلىك دايىندىق ماسەلەلەرىنە ەرەكشە نازار اۋدارىلىپ وتىر, – دەيدى «استانا» وڭىرلىك قولباسشىلىعى اسكەرلەرىنىڭ قولباسشىسى پولكوۆنيك ماحسۋت گۋسەينوۆ. قولباسشى جيىندارعا 40 جاسقا دەيىنگى اسكەري مىندەتتىلەر قاتىسىپ جاتقانىن دا اتاپ ءوتتى.
جيىنعا قاتىسۋشىلار دالا شاتىرلارىندا تۇرادى. ءۇش مەزگىل تاماقپەن, اسكەري كيىم-كەشەكپەن تولىق قامتاماسىز ەتىلگەن. سونىمەن قاتار ولاردىڭ جۇمىس ورىندارى مەن لاۋازىمدارى ساقتالادى, ورتاشا جالاقىسى تولەنەدى. ال جۇمىسسىز ازاماتتارعا مەملەكەت ەسەبىنەن ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرىندە اقى بەرىلەدى.
استانادان شاقىرىلعان قاتارداعى جاۋىنگەرلەردىڭ ءبىرى بەكبولات اتانوۆ اسكەري مىندەتتىلەردىڭ جيىنىنا العاش رەت قاتىسىپ وتىر ەكەن. اتالعان جيىنعا ءوز ەركىمەن كەلىپ, جاۋاپكەرشىلىك جۇگىن سەزىنە العان ول وسىنداي ءىس-شارالاردىڭ بەرەر پايداسى مول ەكەنىن ايتادى.
– ۋاقىت ءبىر ورىندا تۇرمايدى, جاڭا تەحنيكا مەن اسكەري ۇرىس-تاسىلدەردىڭ جاڭا تۇرلەرى ەنگىزىلىپ جاتىر. بۇل ساباقتار بىزگە بۇرىن العان ءبىلىمىمىزدى ەسكە تۇسىرۋگە, داعدىلارىمىزدى جەتىلدىرۋگە جانە جاڭالارىن مەڭگەرۋگە مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. اسىرەسە بىزبەن تاجىريبەسىن ءبولىسىپ جاتقان بولىمشە كومانديرلەرىنىڭ كاسىبي بىلىكتىلىگىن ەرەكشە اتاپ وتكىم كەلەدى, – دەيدى ب.اتانوۆ.
احمەتحان كەنجەبەكوۆ «قازاقستان عارىش ساپارى» ۇلتتىق كومپانياسىندا» قىزمەت ەتەدى. 2018 جىلى 40 كۇندىك اسكەري مىندەتىن كوكشەتاۋ قالاسىندا اسكەري تەحنيكالىق مەكتەپتە وتەگەن. اسكەري جيىنعا قاتىسۋعا ءوزى ىنتا ءبىلدىرىپتى.
– جيىننىڭ جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلعانى بايقالىپ تۇر. اسكەري مىندەت جۇكتەلگەن ادامدار وسىنداي جيىنعا قاتىسا وتىرىپ, وزدەرىنىڭ بىلىكتىلىگىن كوتەرەرى انىق. العاش وسىندا كەلگەندە تەوريالىق ساباقتان وتتىك. قازىر تاكتيكالىق جاتتىعۋلاردى ورىنداۋدامىز. مەنىڭ مۇنداعى اسكەري مىندەتىم – 122-مم گاۋبيتسا د-30 اسكەري تەحنيكاسىن سناريادپەن وقتاۋ. ءوز مىندەتىمدى ويداعىداي اتقارۋدامىن. وتباسىن, وتانىن قورعاۋ – ءار ازاماتتىڭ موينىنداعى اۋەلگى مىندەت. اسكەري پوليگونعا بەيبىت كۇندەردە عانا جينالايىق, – دەيدى ول.
اسكەري مىندەتتىلەردىڭ ءبىر بولىگى ت-72 تانك ەكيپاجدارىنىڭ, ياعني تانك كومانديرى, مەحانيك-جۇرگىزۋشى جانە كوزدەۋشى- وپەراتورى ماماندىقتارى بويىنشا بىلىمدەرىن شىڭدادى. سونداي-اق ولار اسكەري مىندەتتىلەر باعدارلاماسىنىڭ جاۋىنگەرلىك جوسپارىنا ساي ت-72 تانك قارۋ جاراعىنان ۆزۆودتاردىڭ جاۋىنگەرلىك اتىستارىن ورىندادى. ءىس-تاجىريبە ساباقتارى قاۋىپسىزدىك شارالارى قاتاڭ ساقتالا وتىرىپ, ءتيىستى دەڭگەيدە جۇرگىزىلدى.
زۋ-23-2 زەنيتتىك قوندىرعىسى تومەن بيىكتىكتى اۋە نىسانالارىمەن – اۋە شابۋىلىنىڭ زاماناۋي قۇرالدارىمەن كۇرەس جۇرگىزۋگە, سونىڭ ىشىندە ۇشاقتارمەن, تىكۇشاقتارمەن, قاناتتى زىمىراندارمەن جانە قاشىقتىقتان باسقارىلاتىن, ۇشاتىن اپپاراتتارمەن ۇرىس جۇرگىزۋگە قولايلى. وزدىگىنەن جۇرەتىن زەنيتتىك قوندىرعى زسۋ-23-4 – زەنيتتىك ارتيللەريانىڭ ۇرىس ماشيناسى جالپى كوزدەۋ مەحانيزمدەرى مەن اتىستى باسقارۋ اسپاپتارى بار ءبىر نەمەسە بىرنەشە اۆتوماتتى زەڭبىرەكتەن تۇرادى. وزدىگىنەن جۇرەتىن زەنيتتىك قوندىرعى كوبىنە كىشى بيىكتىكتەگى اۋە نىسانالارىن جويۋعا ارنالعان. اۋە شابۋىلىنا قارسى قورعانىس بولىمشەسىنىڭ زەنيتشى-اتقىشتارى جاتتىعۋ كەزىندە ءدال وسى زۋ-23-2 قوندىرعىلارىنان شارتتى قارسىلاستىڭ اۋە نىسانالارىن ىزدەۋ جانە ونى زاقىمداۋ, جويۋ بويىنشا جاۋىنگەرلىك اتىس مىندەتتەرىن جوسپارعا ساي ورىنداعان.
اسكەري تەحنيكالار راديولوكاتسيالىق جۇيە, ەسەپتەۋ قۇرالدارى جانە سەزگىشتىگى جوعارى اسپاپتارمەن جابدىقتالعان. بۇل قۇرىلىمدار مەن اسپاپتار 20 شاقىرىمعا دەيىنگى قاشىقتىقتاعى اۋە نىسانالارىن تابۋعا, زەڭبىرەكتەردىڭ اۆتوماتتى كوزدەۋىن ورىنداپ, ءتورت شاقىرىمعا دەيىنگى بيىكتىكتەگى نىسانالار بويىنشا اۋا رايىنىڭ كەز كەلگەن جاعدايلارىندا, ءبىر ورنىندا جانە ءجۇرىپ كەلە جاتىپ پارمەندى اتىستى جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى دەيدى اسكەري سالا ماماندارى.
وقۋ-ادىستەمەلىك جيىندار قورىتىندىسىندا جاۋىنگەرلىك اتىسپەن تاكتيكالىق ساباقتار وتكىزىلەدى. بۇل ساباقتار زاپاستاعى وفيتسەرلەر مەن سەرجانتتاردىڭ دايىندىق دەڭگەيىن ناقتىلاۋعا, بولىمشەلەردىڭ ۇيلەسىمدىلىگىن تەكسەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
قىسقاسى, اسكەري وقۋ-جاتتىعۋ بارىسىندا جيىنعا قاتىسۋعا نيەت بىلدىرگەن اسكەري مىندەتتەمەلەرى بار ازاماتتار وسى تەحنيكالاردىڭ سىرىن ۇعىپ, ءبىلىمىن جەتىلدىرىپ, شىڭدالىپ قايتتى. ساپ تۇزەگەن ساربازدار ءۇشىن بۇل جيىن – تەك اسكەري دايىندىق قانا ەمەس, وتانعا دەگەن سۇيىسپەنشىلىكتىڭ زورى.
قاراعاندى وبلىسى