مايلى زىعىر وسىرەدى

«عالىم» شارۋا قوجالىعىندا ءوز تاجىريبەسىندە ءبىرىنشى رەت مايلى زىعىر داقىلىن ءوسىرىپ وتىر. بۇعان دەيىن جۇگەرى, سويا, ارپا, بيداي وسىرۋگە بەيىمدەلگەن شارۋاشىلىق اۋىسپالى ەگىس القابىن دامىتۋدى قولعا الدى.

«زىعىردىڭ اگروتەحنيكاسىن, تۇقىم نارىعىن زەرتتەي وتىرىپ, ءبىز «ورتاشا ليرينا» سور­تىن وتىرعىزدىق. بۇل وتە ءونىمدى, قۇرامىندا مايى كوپ سورت. ءار گەكتارىنان 20-25 تسەنتنەر الامىز, ال مايدىڭ مولشەرى كەمىندە 50% بولادى دەپ كۇتىپ وتىرمىز. ايماق اۋماعىندا مايلى داقىلداردى قايتا وڭدەيتىن بىرنەشە كاسىپورىن بار ەكەنىن ەسكەرسەك, شيكىزاتتى وتكىزۋدە قيىندىق تۋىندامايدى. الدىن الا كەلىسىمدەر جاساسىپ تا قويدىق. سونىمەن قاتار زىعىر ءداندى داقىلداردىڭ اۋىس­پالى ەگىسىنە دە پايدالى», دەيدى قوجالىق باسشىسى عالىم راحمەتقاليەۆ.

اۋداننىڭ المالى اۋى­لىن­داعى «جۇماعالي» شارۋا قوجا­لىعىنىڭ ەگىستىكتەرىندە دە كوك­تەمگى دالا جۇمىستارى قار­قىندى ءجۇرىپ جاتىر. شارۋا­شىلىقتا ەگىستىك تە, مال ءوسىرۋ دە قولعا الىن­عان. مۇندا 537 باس ءىرى قارا, 600 باس ۇساق مال جانە 630 جىلقى ءوسىرىلىپ وتىر.

«بيىل جازدىق ارپا, كۇنباعىس, ءبىرىنشى رەت قانت قىزىل­شاسىن سەپتىك. ازىرگە قىزىلشا­نى 38 گەكتاردان باستاپ وتىرمىز. كەلەسى جىلى ۇلعايتۋ جوسپارىمىزدا بار, ويتكەنى بۇل تابىستى داقىل, ءارى وسى داقىلدى وسىرۋشىلەرگە مەملەكەتتىك قولداۋ كورسەتىلەدى. «كونۆيزا سمارت» جوعارى ءونىمدى تۇقىمىن سەۋىپ جا­تىرمىز. شارۋاشىلىعىمىزدا قا­جەتتى اۋىل شارۋاشىلىعى تەح­ني­كاسى بار. دەگەنمەن وتكەن جىلى اۋداندا سەرۆيستىك-دايىنداۋ ورتا­لىعىنا ارناپ ساتىپ الىنعان زاماناۋي تەحنيكا ۇلكەن كومەك بول­دى, وسى تەحنيكالاردىڭ قىز­مەت­تەرىن پايدالانىپ وتىرمىز. مىسالى, پنەۆماتيكالىق سەپكىشتىڭ ارتىق­شىلىعى سول, اۆتوپيلوتى بولعان­دىقتان ونىڭ جىلدامدىعى جاقسى, ونىمەن كۇن­دىز دە, تۇندە دە جۇمىس ىستەي الاسىز. وسى تەحنيكانىڭ كومەگىمەن ءبىر كۇندە 30 گا جەر ەگۋگە بولادى», دەيدى شارۋاشىلىق باسشىسى ەگەمەن جۇماعالي.

وبلىستىق اۋىلشارۋاشىلىق باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى باحتيار شامپيكوۆتىڭ ايتۋىنشا, ەگىس القاپتارىن ءارتا­راپتاندىرۋ اياسىندا بيداي 2,9 مىڭ گەكتارعا, قانت قىزىلشاسى 1,5 مىڭ گەكتارعا, داندىك جۇگەرى 1,1 مىڭ گەكتارعا قىسقارادى. ال ارپا, مايلى داقىلدارى, كارتوپ, كوك­و­نىس-باقشا داقىلدار ۇلعايادى. كوك­تەمگى دالا جۇمىستارىنىڭ جوس­پا­رى بويىنشا 127 مىڭ گەكتاردا ىلعال جابۋ جۇمىسى جۇزەگە استى. 136,9 مىڭ گەكتاردى تىرمالاۋ, 246,8 مىڭ گەكتار جەر جىرتۋ, 373,8 مىڭ گەكتارعا جازدىق داقىلدار سەبۋ جۇمىستارى قولعا الىنعان.

بيىل مينەرالدىق تىڭايت­قىشتاردى قولدانۋ كولەمى 58,8 مىڭ تونناعا دەيىن ۇلعايتىل­عان. وتكەن جىلى بۇل كورسەتكىش 49 مىڭ توننا بولعان. شارۋالار 29,6 مىڭ توننا تىڭايتقىش ساتىپ الدى. ال قويماداعى قوردا 5,3 مىڭ توننا مينەرالدى تىڭايتقىش بار. كوكتەمگى دالا جۇمىستارىنا 5,5 مىڭ توننا ارزانداتىلعان ديزەل وتىنى بولىنگەن. ناۋرىز ايىنا قاراستىرىلعان 960 توننا ديزەل وتىنىنىڭ 660 تونناسى شارۋالارعا جەتكىزىلگەن. ماماندار الداعى ۋاقىتتا ديزەل وتىنىنان قيىندىق تۋىندامايدى دەپ وتىر.

«كوكتەمگى دالا جانە ەگىندى جيناۋ جۇمىستارىنا اگرارلىق نەسيە كورپوراتسياسى ارقىلى 14,3 ملرد تەڭگە نەسيە قاراستىرىلعان. «كەڭ دالا-1» جانە «كەڭ دالا-2» باعدارلاماسى بويىنشا جۇيە­لى جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتىر. شا­رۋالار نەسيەگە بولىنگەن قار­جى­نىڭ 3,7 ملرد تەڭگەسىن الىپ, يگەرۋدە. بۇگىنگى كۇنگە دەيىن 195 شارۋاشىلىقتان 4,8 ملرد تەڭگەگە ءوتىنىم قابىل­دا­نىپ, 106 شارۋاشىلىققا 3,0 ملرد تەڭگە نەسيە بەرىلدى. قىسقا­سى, شارۋا­لاردىڭ كوكتەمگى دالا جۇمىس­تا­رىنا مەملەكەت تارا­پى­نان قول­داۋ جان-جاقتى كورسە­تىلەدى. جۇ­مىس جوسپارعا سايكەس جۇرگى­زىلە­دى. بىلىكتى ماماندار جۇمىس­تىڭ وڭتايلى جۇرگىزىلۋىن تىكەلەي قا­د­ا­عا­لاۋعا الادى», دەيدى ب.شامپيكوۆ.

وبلىس اكىمىنىڭ ءباسپاسوز قىز­مەتىنىڭ مالىمەتىنشە, وسى جىلى وبلىستىڭ اگروونەركاسىپتىك كە­شە­نىن دامىتۋعا 45 ملرد تەڭگە بولىنگەن. ونىڭ 27 ملرد تەڭگەسى نەمەسە 59%-ى سۋبسيدياعا بەرىلەدى.

جەتىسۋ وبلىسى