الماتىداعى مەملەكەتتىك ورتالىق مۋزەيدە جاراتىلىستانۋشى عالىم ماعريپا جىلقىباەۆانىڭ 80 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان «التىن ادامنىڭ مۇراسى» اتتى تانىمدىق كورمە اشىلدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
كورمە كۆانتتىق فيزيكا ارقىلى الەمدە تۇڭعىش رەت ەسىك قورعانىنداعى التىن ادام مۇراسى بويىنشا پروتو داۋىردەگى العاشقى ادامزات ءتىلىنىڭ راسشيفروۆكاسىن جاساپ, 25 توم كىتاپ جازعان جاراتىلىستانۋشى عالىمنىڭ شىعارماشىلىق جولى مەن ءومىر ونەگەسى تۋرالى سىر شەرتەدى.
ول ادامزاتتىڭ كونە تاريحىنا بويلاپ, بايىرعى جاھاندىق تۇلعالار ءومىرىن سۋرەتتەپ, ەجەلگى وركەنيەتتەردىڭ عاجايىپ قۇپياسىن بۇگىنگە جەتكىزگەن تۇلعا. عىلىمي ورتا ماعريپا جىلقىباەۆانى وپتيكالىق كريستالدارعا رادياتسيانىڭ اسەرى جايىندا كەشەندى زەرتتەۋ جۇرگىزگەن الەمدەگى تۇڭعىش عالىم رەتىندە بىلەدى. وسى عىلىمي ەڭبەك قورعالعان كەزدەن بەرگى ۋاقىت ارالىعىندا ۆ.فەدوروۆ, ت.پلۋجنيكوۆا, ر.كيريللوۆ, و.ماتۆەەۆا, ي. نەفەدوۆا, ە.پوليسادوۆا, ۆ.كورەپانوۆ, ت.ب. جاراتىلىستانۋ سالالارىنداعى عالىمدار ماعريپا جىلقىباەۆانىڭ ەڭبەگى نەگىزىندە زەرتتەۋلەر جۇرگىزىپ, وزدەرىنىڭ عىلىمي جۇمىستارىنا, ديسسەرتاتسيالارىنا عالىم ەڭبەگىن ارقاۋ ەتكەن.
كورمەگە عالىمنىڭ تىرشىلىگىندە تۇتىنعان جەكە زاتتارى مەن عىلىمي ەڭبەكتەرى قويىلدى. ءىس-شارانىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا ء«ۇش قيان» باسپاسىنىڭ ديرەكتورى ماحمۋت قوسمامبەتوۆ جاراتىلىستانۋشى عالىم ماعريپا جىلقىباەۆانىڭ التىن ادامنىڭ كۇمىس زەرەنشەسىندەگى 26 تاڭباسىن راسشيفروۆكالاۋ ناتيجەسىندە جازىپ شىققان «التىن ادامنىڭ اماناتى», «التىن ادامنىڭ مۇراسى», «قۇپيا كۇشتەر قۇدىرەتى» كىتاپتارىن تانىستىردى.
«ماعريپا جىلقىباەۆا – ەسىك قورعانىنان تابىلعان التىن ادام جازۋلارىن 30 جىل زەرتتەپ, قۇپياسىن فيزيكا-ماتەماتيكالىق ادىسپەن اشقان الەمدەگى تۇڭعىش فيزيك. 1989 جىلدان باستاپ التىن ادامنىڭ كۇمىس زەرەنشەسىندەگى 26 تاڭباسىن وپتيكا ءىلىمى ارقىلى زەرتتەۋمەن اينالىسقان عالىم ەلىمىزدەگى جانە شەت ەلدەردەگى 1000-نان استام جارتاس جازۋلارىنىڭ, كونە كالليگرافيالىق سۋرەتتەردىڭ شيفرىن اشتى. پەتروگليفتەردى, كونە زامان جادىگەرلەرىندەگى شيفرلى جازۋلاردى كۆانتتىق وپتيكانىڭ كومەگىمەن وقۋ ءəدىسى – ماعريپا جىلقىباەۆاعا تيەسىلى. وتىز جىلدان استام ۋاقىت بويى جارتاستارداعى گەومەتريالىق فيگۋرالاردى كۆانتتىق فيزيكا ارقىلى زەرتتەپ, جەر بەتىندەگى گەوگرافيالىق اتاۋلاردىڭ, ەتنونيمدەردىڭ ەتيمولوگيالىق كودىن تاپقان عالىم وپتيكالىق əدىستەرمەن اراسانداعى جانە ىلە بويىنداعى بۋددا جازۋلارىن, جەتىسۋ جارتاستارىنداعى كونە تاڭبالار مەن پەتروگليفتەردى راسشيفروۆكالاپ, قاعازعا ءتۇسىردى», دەيدى كورمەنى ۇيىمداستىرۋشىلار.
سانالى عۇمىرىن قازاق عىلىمىنا ارناعان عالىمنىڭ ءومىر تىنىسىنان, شىعارماشىلىق جولىنان مول ماعلۇمات بەرەتىن كورمە ناۋرىز مەرەكەسىنە دەيىن جالعاسادى.