بۇگىندە الماتىداعى ءىرى ساۋدا جەلىلەرىندە كوكونىس قورى جەتكىلىكتى مولشەردە ۇسىنىلعان. سەبەبى ءونىمدى وتاندىق فەرمەرلەردەن تىكەلەي ساتىپ الىپ وتىر. قالانىڭ ءبىر ساۋدا جەلىسىنىڭ قويماسىندا 500 توننادان استام كوكونىس ساقتالسا, وسى جەلىنىڭ ءبىر دۇكەنىندە 7,5 توننا ءونىم بار, دەپ حابارلايدى Egemen.kz ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ.
ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ءمينيسترى ارمان شاققاليەۆ قالاداعى ءىرى ساۋدا جەلىلەرىن ارالاپ, ساۋدا سۋبەكتىلەرىنىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەستى. دۇكەن سورەلەرىندەگى وتاندىق ونىمدەردىڭ ۇلەسىن ارتتىرۋ ماسەلەسى تالقىلاندى. مينيستر الماتىداعى ساۋدا جەلىلەرىنىڭ جالپى اسسورتيمەنتىنىڭ ەلەۋلى بولىگىن وتاندىق ونىمدەر قۇرايتىنىن اتاپ ءوتتى. الەۋمەتتىك ماڭىزى بار تاۋارلار, اسىرەسە ءسۇت ونىمدەرى, جوعارى ۇلەسكە يە. مىسالى, الماتى دۇكەندەرىندەگى ءسۇت ونىمدەرىنىڭ 97%-ى قازاقستاندا وندىرىلگەن.
ء«بىز وتاندىق فەرمەرلەرمەن جانە وندىرۋشىلەرمەن تىعىز جۇمىس ىستەيمىز, ولاردىڭ ونىمدەرىن ساۋدا جەلىلەرىمىزگە جەتكىزۋگە كۇش سالىپ جاتىرمىز. ءىرى ساۋدا جەلىلەرىندەگى كوكونىستەردىڭ بارلىعى قازاقستاندىق فەرمەرلەردىڭ ءونىمى. سونداي-اق, قۇس ەتى مەن وسىمدىك مايى سياقتى باسقا دا الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ونىمدەردىڭ ۇلەسىن ارتتىرۋ ماڭىزدى قادام بولىپ تابىلادى», دەدى مينيستر.
وتاندىق وندىرۋشىلەردى ودان ءارى قولداۋ ماقساتىندا مينيستر بىرقاتار بەكىتىلگەن مىندەتتەمەلەر تۋرالى مالىمدەدى. اتاپ ايتقاندا, «قازاقستاندا جاسالعان» دەگەن ارنايى بەلگىلەردىڭ بولۋى مىندەتتەلگەن. سونىمەن قاتار, ىشكى ساۋدانى قولداۋ فۋنكتسياسىنىڭ زاڭنامالىق تۇردە ساۋدا مينيسترلىگىنە بەرىلۋى وتاندىق وندىرۋشىلەرگە ۇلكەن مۇمكىندىك بولىپ وتىر. بۇل شارا مەملەكەتتىك قولداۋ العان ساۋدا وبەكتىلەرىنە سورە كەڭىستىگىن 20%-عا ارتتىرۋدى مىندەتتەيدى. ەندى دۇكەن سورەلەرىنىڭ كەمىندە 50%-ى وتاندىق ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىمەن, ال كەمىندە 20%-ى تۇرمىستىق تاۋارلارمەن تولتىرىلۋى ءتيىس. بۇل تاۋارلار تۇتىنۋشىلار ءۇشىن كورنەكى ءارى قولجەتىمدى جەرلەرگە ورنالاستىرىلۋى كەرەك.
«تۇتىنۋشىلاردى الداۋعا جول بەرمەۋ ءۇشىن ءبىز تاۋارلاردىڭ ساپاسى مەن ورنالاسۋىنا قويىلاتىن تالاپتاردى كۇشەيتتىك. مىسالى, تاۋارلار دۇرىس كورشىلەستىك قاعيداتى بويىنشا ورنالاستىرىلۋى ءتيىس: ءسۇت ونىمدەرى ءسۇت سۋسىندارىمەن, ال ماي – مايدىڭ بالاما تۇرىمەن قاتار تۇرماۋى قاجەت», دەپ قوستى ارمان شاققاليەۆ.
مينيستر, سونداي-اق, الماتىداعى ساۋدا ورتالىقتارىندا وتاندىق وندىرۋشىلەردىڭ تاۋار كورمەلەرىن ۇيىمداستىرۋدى ۇسىندى. بۇل شارا تۇتىنۋشىلاردىڭ ساپالى ءارى قولجەتىمدى وتاندىق ونىمدەرگە دەگەن سۇرانىسىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. قازىرگى ۋاقىتتا الماتىدا 11 ءىرى ساۋدا جەلىسى جانە 3500-دەن استام شاعىن دۇكەن جۇمىس ىستەيدى. وسى باستامالار جەرگىلىكتى وندىرۋشىلەردىڭ ونىمدەرىنىڭ دۇكەن سورەلەرىندە كەڭىنەن ۇسىنىلۋىنا ىقپال ەتەدى.