رەفەرەندۋمدى باستان-اياق باقىلاعان حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ ميسسيا مۇشەلەرى قورىتىندى بريفينگ وتكىزدى. ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا شەتەلدىك بايقاۋشىلار ەلىمىزدە اتوم ەلەكتر ستانساسىن سالۋ ماسەلەسىنە قاتىستى قوعامدىق ناۋقاندى جوعارى باعالادى.
اەس سالۋ تۋرالى وتكەن رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋم حالىقارالىق تالاپتارعا ساي, اشىق تۇردە ءوتتى. بۇل تۋرالى العاش بولىپ ءسوز العان شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى باس حاتشىسىنىڭ ورىنباسارى ولەگ كوپىلوۆ ايتتى. ميسسيا باسشىسى شىۇ-نىڭ 13 وكىلى مونيتورينگ جۇمىستارىن 30-دان اسا ۋچاسكەدە ەگجەي-تەگجەيلى جۇرگىزگەنىن جەتكىزدى.
– ميسسيا قازاقستاندا اەس سالۋ ماسەلەسى بويىنشا رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋم قولدانىستاعى زاڭناماعا جانە قازاقستان قابىلداعان حالىقارالىق مىندەتتەمەلەرگە سايكەس وتكىزىلگەنىن مالىمدەيدى. رەفەرەندۋم اشىق, ەركىن ءارى زاڭدى دەپ تانىلدى. مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ينتەرنەت رەسۋرسىندا تولىق اقپارات جاريالاندى. اەس سالۋ جاقتاستارى حالىق شتابىن ىسكە قوستى. مۇندا بەلسەندىلەر توبى بولدى. اەس سالۋعا قارسىلىق بىلدىرگەندەر ازاماتتاردىڭ ءوز ويىن ەركىن بىلدىرە الاتىنىن كورسەتتى. ەل اۋماعى بويىنشا بارلىق مۇمكىندىك جاسالدى. قابىلاۋشى تاراپ رەفەرەندۋمدى دايىنداۋ مەن جۇرگىزۋگە بارلىق جاعداي جاسادى دەۋگە بولادى, – دەدى و.كوپىلوۆ.
جالپى, داۋىس بەرۋ ۇدەرىسىن 40 مىڭنان اسا ۇلتتىق جانە 177 حالىقارالىق باقىلاۋشى قاداعالادى. ولاردىڭ اراسىنداعى تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنان كەلگەندەر 24 ۋچاسكەدە باقىلاۋ جۇرگىزدى. شەتەلدىك ميسسيا باسشىسى داۋىس بەرۋشىلەردىڭ قۇقىقتارى تولىعىمەن ساقتالعانىن اتاپ ءوتتى.
– تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنىڭ بايقاۋ ميسسياسى رەفەرەندۋمنىڭ قازاقستان زاڭناماسىنا جانە حالىقارالىق ستاندارتتارعا cاي اشىق وتكەنىن راستايدى. بۇل رەفەرەندۋم – ستراتەگيالىق ماسەلەلەر جونىنەن قوعاممەن ۇزدىكسىز ديالوگتى ساقتاۋعا دەگەن ۇمتىلىسىن كورسەتەتىن ماڭىزدى وقيعا. ميسسيا قۇرامىنا 11 ادام كىردى. ماسەلەن, تمۇ حاتشىلىعى, پارلامەنتاريلەر مەن ۇكىمەت وكىلدەرى قاتىستى. سونىمەن قاتار وسك وكىلدەرى بار. ميسسيانى وسك توراعاسى نۇرلان ءابدىروۆ قارسى الدى. ايتا كەتۋ كەرەك, 127 حالىقارالىق بايقاۋشى اككرەديتاتسيادان ءوتىپ, 200 شەتەلدىك جۋرناليست تىركەلگەن ەدى. 74 سايلاۋ ۋچاسكەسى جاساقتالدى. داۋىستاردى ساناۋ ۇدەرىسى ءبىر سايلاۋ ۋچاسكەسىندە باقىلاندى, بارلىعى قازاقستان زاڭىنا سايكەس بولدى دەپ سەندىرەمىز. رەفەرەندۋم اشىق ءارى ترانسپارەنتتى تۇردە وتكىزىلدى. رەفەرەندۋم ۇكىمەتتىڭ ازاماتتىق قوعاممەن ستراتەگيالىق ماسەلەلەر بويىنشا ىنتىماقتاستىققا دايىن ەكەنىن كورسەتتى. حالىقپەن ۇنەمى ديالوگتە جۇرەتىنى بايقالدى, – دەدى تۇركى مەملەكەتتەرىنىڭ ۇيىمى باس حاتشىسىنىڭ ورىنباسارى سادي جافاروۆ.
قورىتىندى بريفينگتە ازياداعى ءوزارا ءىس-قيمىل جانە سەنىم شارالارى كەڭەسى ميسسياسى رەفەرەندۋمدا مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا بارلىق جاعداي جاسالعانىن تاعى ءبىر مارتە اتاپ ءوتتى.
– رەفەرەندۋم حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي ءوتتى. حالىق رەفەرەندۋمعا دايىندىق پەن وتكىزۋ ءىس-شارالارى جايلى جاقسى اقپاراتتانعان. مۇگەدەكتىگى بار ادامداردىڭ سايلاۋعا قاتىسۋىنا دا قاجەتتى جاعداي جاسالدى. داۋىس بەرەتىن ورىندى جابدىقتاپ, سۋردواۋدارماشىلار قىزمەتى ۇسىنىلدى. ولار ارنايى كولىك, ينۆاتاكسيمەن سايلاۋ ۋچاسكەلەرىنە جەتكىزىلدى. داۋىس بەرۋدە بەلسەندىلىك تانىتقان جاستاردى اتاپ وتۋگە بولادى. بايقاۋشىلارعا ەشبىر كەدەرگى كەلتىرىلمەدى. قوعامدىق باقىلاۋ ۇيىمدارى دا قاداعالاۋ جۇمىستارىن تىڭعىلىقتى تۇردە جۇرگىزدى. اوسشك ميسسياسى قازاقستاندىقتاردى رەفەرەندۋمنىڭ ءساتتى وتۋىمەن قۇتتىقتاپ, جاڭا قازاقستاننىڭ ماقساتتارىنا جەتۋىن تىلەيدى, – دەدى اوسشك باس حاتشىسىنىڭ ورىنباسارى چجان لين.
سونداي-اق ۇيىمنىڭ زاڭدى كەڭەسشىسى سۇلتان ءامىرحانوۆ داۋىس بەرۋشىلەر تاراپىنان, كوميسسيا مۇشەلەرى مەن وزگە دە بايقاۋشىلاردان ەشقانداي شاعىم بولماعانىن ايتتى.
– قازاقستان رەفەرەندۋمداعى ترانسپارەنتتىلىكتى قوعامدىق باقىلاۋ مەن باق كومەگىمەن جۇزەگە اسىردى. قورىتا ايتقاندا, رەفەرەندۋم قازاقستاننىڭ «رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋم تۋرالى» كونستيتۋتسيالىق زاڭىنا ساي ءوتتى. ءبىز بارعان ۋچاسكەلەردە, جالپى ناۋقان بارىسىندا ورەسكەل قۇقىق بۇزۋشىلىق تىركەلمەدى. رەفەرەندۋم – قازاقستاندا دەموكراتيالىق ۇدەرىستەردى ودان ءارى دامىتۋ جولىندا ماڭىزدى قادام, – دەدى س.ءامىرحانوۆ.