ەكى جىل بۇرىن ەلىمىزدە ءارتۇرلى سالاداعى ىقتيمال تاۋەكەلدەردى انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن وتباسىنىڭ تسيفرلىق كارتاسى (وتسك) قانات قاقتى. الەۋمەتتىك كودەكس اكەلگەن ماڭىزدى جاڭاشىلدىق قازىردە ازاماتتاردىڭ مەملەكەتتىك قولداۋ جۇيەسىنە تەڭ قول جەتكىزۋىن قامتاماسىز ەتەتىن پارمەندى قۇرالعا اينالدى. كوپتەگەن وتانداسىمىز وزىنە ءتيىستى مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى ءوتىنىشسىز تارتىپتە الىپ كەلەدى.
پرواكتيۆتى, اتاۋلى ءتاسىلدى جەتىلدىرۋدىڭ سالماقتى قۇرالى حالىقتىڭ ءال-اۋقاتى مەن ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنىڭ جاقسارۋىنا پارمەندى ىقپال ەتەتىنى ءسوزسىز. ەسكە سالىپ وتسەك, وتباسىنىڭ تسيفرلىق كارتاسى ازاماتتاردىڭ الەۋمەتتىك مارتەبەسىنە بايلانىستى كەپىلدەندىرىلگەن مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ قانداي دا ءبىر ءتۇرىن الۋعا قۇقىقتارى جونىندە كۇندەلىكتى ەلەكتروندىق حابارلاما ءرولىن ورىنداۋمەن قاتار, الەۋمەتتىك ساياساتتىڭ ورتا, ۇزاق مەرزىمدى مىندەت-باعىتتارىن ايقىنداۋعا قىزمەت ەتەدى. وتباسى جاعدايىن جان-جاقتى باعالاۋداعى مەملەكەتتىك كۇش-جىگەردى وڭتايلاندىرۋ حالىقتىڭ ءالسىز توپتارىن انىقتاۋعا كومەكتەسەدى. قولداۋ شارالارى ءتىپتى ينتەرنەت پلاتفورمالارىنا قولجەتىمدىلىگى شەكتەۋلى ازاماتتارعا دا اۆتوماتتى تۇردە جۇزەگە اسىرىلادى. كارتا وتباسىنىڭ ءال-اۋقات دەڭگەيىن الەۋمەتتىك, تۇرعىن ءۇي جاعدايى, دەنساۋلىعى نەگىزىندە ەسەپكە الادى.
قازىردىڭ وزىندە وندا وتباسىنىڭ اۋماقتىق ورنالاسۋى, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم, الەۋمەتتىك قورعاۋ, باسقا دا ومىرلىك قاجەتتىلىكتەرى تۋرالى مالىمەتتەر قامتىلعان. ءادىل دە ءتيىمدى الەۋمەتتىك قولداۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان باستاما ارقىلى بۇگىندە كارتا دەرەكقورىنا 20 ملن ازامات نەمەسە 6 ميلليوننان استام وتباسى تۋرالى اقپارات جيناقتالعان. بۇل مەملەكەتتىك قاراجاتتىڭ دۇرىس بولىنۋىنە, ناقتى ۋاقىتتاعى دەرەكتەرگە نەگىزدەلگەن الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋدىڭ دالدىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك اشادى.
قاراپايىم ءارى وڭتايلى وتسك جۇمىسىن قازىر جۇرتشىلىق جاقسى بىلەدى. ازاماتقا قولداۋ شاراسى قويىلعان قانداي دا ءبىر ومىرلىك جاعدايدا, ءموبيلدى ازاماتتار بازاسىندا كورسەتىلگەن نومىرگە 1414 بىرىڭعاي بايلانىس ورتالىعىنان SMS-حابارلاما جىبەرىلەدى. الۋشى ءوتىنىمدى رەسىمدەۋدە حقكو نەمەسە باسقا مەكەمەگە جۇگىنبەي-اق, ۋاقىتىن ەداۋىر ۇنەمدەي وتىرىپ, جىلدام جاۋاپ الادى. ءوتىنىشتى رەسىمدەۋ, الەۋمەتتىك جاردەماقى نەمەسە تولەم تاعايىنداۋ اۆتوماتتى رەجىمدە جۇرگىزىلىپ, كەلىسىم راستالعاننان كەيىن بەلگىلەنگەن قاراجات الۋشىنىڭ بانكتىك شوتىنا اۋدارىلادى. بيىل جىل باسىنان بەرى مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى بەلسەندى كورسەتۋدىڭ ناتيجەسىندە 251 مىڭنان استام ادام SMS-حابارلاما الىپ, ونىڭ 115 مىڭى جاردەماقى مەن تولەمدەردى ءوتىنىشسىز الۋ مۇمكىندىگىن پايدالانعان.
وتسك ارقىلى مەملەكەتتىك قولداۋعا قۇقىعى بار ەل تۇرعىندارى قوسىمشا ءوتىنىش بەرۋسىز مەملەكەتتىك جاردەماقىلار مەن الەۋمەتتىك تولەمدەردىڭ بىرنەشە ءتۇرىن رەسىمدەي الادى. وعان: بالا تۋ, بالا كۇتىمى جونىندەگى جاردەماقى; ەڭبەك ەتۋ قابىلەتىنەن ايىرىلعان جاعدايداعى الەۋمەتتىك تولەم; جۇمىسىنان ايىرىلعان جاعدايداعى الەۋمەتتىك تولەم; اسىراۋشىسىنان ايىرىلعانداعى الەۋمەتتىك تولەم نەمەسە جاردەماقى; مۇگەدەكتىگى جونىندەگى جاردەماقى; مۇگەدەكتىگى بار بالانى تاربيەلەپ وتىرعان اتا-اناسىنا (قامقورشىسىنا) جاردەماقى; كوپبالالى وتباسىلارعا جاردەماقى; «التىن القا», «كۇمىس القا» العان كوپبالالى انالارعا جاردەماقى; اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك, تاعى باسقا تولەمدەر كىرەدى. بۇدان بولەك, زەينەتاقى جاسىنا جەتكەنگە دەيىن 2 اي بۇرىن زەينەتاقى تولەمدەرىن الۋ مۇمكىندىگى تۋرالى, بەرىلگەن/ۇزارتىلعان «قانداس» مارتەبەسىنىڭ اياقتالۋ مەرزىمى, جۇمىس ىزدەۋ, تەگىن وقۋدان ءوتۋ, جۇمىسپەن قامتۋ سالاسىنداعى مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ باسقا دا شارالارى جونىندە اۆتوماتتى حابارلامالار تەتىگى ىسكە قوسىلعان. يننوۆاتسيالىق جوبا بيىل دۋبايداعى دۇنيەجۇزىلىك ۇكىمەت سامميتىندە «ينكليۋزيۆتى تسيفرلىق ترانسفورماتسيا» ساناتىندا ۇزدىك دەپ تانىلىپ, بەدەلدى GovTech سىيلىعىن يەلەنگەنى ءمالىم.
وتباسىنىڭ تاۋەكەلدەرىن, ءال-اۋقات يندەكسىن بەلگىلەۋمەن, ومىرلىك قيىن جاعدايدىڭ دەڭگەيىن تالداۋمەن قاتار, وتسك مەملەكەتتىك ورگاندار مەن اكىمدەرگە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ باعدارلامالارىن ازىرلەۋ بارىسىندا وڭىرلەردەگى جاعدايدى سارالاۋدا دا ماڭىزدى ءرول اتقارادى. قازىر وتسك دەرەكتەرى ارقىلى جۇرگىزىلگەن وتباسىلاردىڭ الەۋمەتتىك ءال-اۋقاتىن باعالاۋ نەگىزىندە اكىمدەرگە داعدارىستى كۇيدەگى (D), شۇعىل ارەكەتتى قاجەت ەتەتىن (E) وتباسىلار سانىن ازايتۋ جونىندە KPI – تيىمدىلىكتىڭ نەگىزگى كورسەتكىشىن انىقتاۋ قاجەت. جىلدىق ينديكاتورلاردى ايقىنداي كەلە, وسى ساناتقا جاتقىزىلعان وتباسىلار سانىن ازايتۋ جونىندە وڭىرلەردىڭ رەيتينگىن ەسەپتەۋ ماقساتىندا ءتيىستى ادىستەمەلەر ازىرلەندى. بۇل رەتتە اكىمدەردىڭ ءىس-قيمىلى پايىزدىق ماندە تومەندەۋدىڭ جىلدىق كورسەتكىشىنە قول جەتكىزۋدى ەسكەرۋ ارقىلى باعالانباق.
قازىرگى ۋاقىتتا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار دەرەكتەرى جاڭارتىلماعان وتباسىلار مەن D, ە ساناتىنداعى وتباسىلار سانىن ازايتۋ ماقساتىندا تابىسى, اكتيۆى, مەديتسينالىق ساقتاندىرۋى جوق ادامداردى انىقتاۋعا, ولاردى تۇرعىلىقتى جەرىنە تۇراقتى تىركەۋگە, قولداۋ كورسەتىپ, كەڭەس بەرۋگە كىرىستى.
وتسك Smart Data Ukimet ارقىلى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ 30 اقپاراتتىق جۇيەسىمەن ينتەگراتسيالانعان. قولدانىستاعى تسيفرلىق پلاتفورمانى جاڭعىرتۋ مەملەكەتتىك, مەملەكەتتىك ەمەس اقپاراتتىق رەسۋرستارمەن قوسىمشا قاجەتتى ينتەگراتسيانى جۇزەگە اسىرۋدى, الەۋمەتتىك قىزمەتكەرلەرگە ءموبيلدى قوسىمشالار ازىرلەۋدى كوزدەپ وتىر. الەۋمەتتىك كارتانى جاڭعىرتۋ بارىسىندا قىزمەتتەردىڭ ينتەگراتسيالانعان مودەلى ادامدارعا ءتيىمدى قولداۋ شارالارىن كورسەتۋدە, ومىرلىك قيىن جاعدايدان تەز ارادا شىعارۋدا ءارتۇرلى مەكەمەلەردىڭ جۇمىسىن شوعىرلاندىرۋعا, ەشكىمدى ارتتا قالدىرماۋ قاعيداتىن ورىنداۋعا, دەرەكتەردى جيناۋ مەن قايتا وڭدەۋگە, مونيتورينگ سالاسىنداعى مەملەكەتتىك فۋنكتسيالاردىڭ قايتالانۋىنا جول بەرمەۋگە, قوعامنىڭ ناقتى پروبلەمالارى مەن قاجەتتىلىكتەرى نەگىزىندە بيۋدجەتتىك جوسپارلاۋدىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا ەكپىن بەرەدى.
ەڭ باستىسى, قوعامنىڭ ءاربىر مۇشەسىنىڭ مۇقتاجدىعى شەشىلىپ, ماقساتتى شارالار يگەرىلگەن كەزدە, وتباسىن ومىرلىك تسيكلدىڭ بارلىق كەزەڭىندە قولداۋ ينستيتۋتىن قۇرۋ دا شىندىققا اينالادى.