حVIII عاسىردىڭ ورتاسىندا اۋستريانىڭ شاعىن عانا قالاشىعىندا ەڭ ۇلى مۋزىكانت دۇنيەگە كەلدى. بالانىڭ دارىنى ەرتە جاستان بايقالدى. ونىڭ نەبارى بەس جاستا جازعان سيمفونياسى كۇللى ەۋروپاعا قول سوقتىردى.
الايدا زامانداستارى كومپوزيتوردىڭ الەۋەتىن ءتيىستى دەڭگەيدە باعالاي العان جوق. بىراق ونى ءوزى دە ماقسات تۇتپادى. «مالعا كەدەي بولسا دا, انگە بايمىن» دەگەندەي, بۇكىل ءومىرىن شىعارماشىلىققا ارنادى, دۇنيە جينامادى. شابىتتى حالدەن تۋعان شالقىمالى اۋەنى حالىقتىڭ جۇرەگىن تەربەدى. سول سەبەپتى ونىڭ ەسىمى تاريح تاقتاسىندا التىن ارىپتەرمەن جازىلىپ قالدى. سونىمەن بۇگىنگى اڭگىمەمىز ۆولفگانگ امادەي موتسارت حاقىندا بولماق.
موتسارتتاردىڭ وتباسىندا ەكى بالا بولدى. اكەسى لەوپولد كەرەمەت مۋزىكانت قانا ەمەس, بىلىكتى ۇستاز جانە ءتالىمدى تاربيەشى-تۇعىن. سونىڭ ارقاسىندا ۇلكەن قىزى ماريا مەن ۇلى ۆولفگانگ اسپاپتى شەبەر مەڭگەرىپ الدى. بالالار ەسەيگەننەن كەيىن, ناقتىراق ايتساق, قىزى ونعا, ال ۇلى التىعا تولعاندا اكەسى ەۋروپا استانالارىندا كونتسەرت بەرۋگە كىرىسەدى. وسىلايشا, جاس موتسارت حالىققا تانىلا باستايدى.
بالا ۆولفگانگ نوتانى كەرەمەت مەڭگەرگەنىمەن قويماي, يمپروۆيزاتسيالىق قابىلەتىمەن كوزگە تۇسكەن. ول حالىقتىڭ قالاعان مۋزىكاسىن كوزىن تاڭىپ قويىپ تارتا بەرەتىن. ايتسە دە ول وتە الاڭعاسار ەدى. ەرەسەكتەر ءۇشىن, اسىرەسە اكەسى ءۇشىن اسا ماڭىزدى كونتسەرتتەر ۆولفگانگقا قاراپايىم ويىن رەتىندە قابىلداناتىن. سونداي كۇننىڭ بىرىندە ساحناعا ءبىر مىسىق شىعىپ الادى. ونى كورگەن ۆولفگانگ اسپابىن تاستاي سالىپ, تىڭدارمانىن ءاپ-ساتتە ۇمىتىپ, مىسىقتىڭ ارتىنان قۋا جونەلەدى. اكەسىنىڭ قاتتى ەسكەرتۋىنە ول بار بولعانى: «اكەتاي, كلاۆەسين ەشقايدا كەتپەيدى, ال مىسىق قاشىپ كەتەدى عوي», دەپ جاۋاپ بەرىپتى.
ول ەسەيگەن كۇننىڭ وزىندە ماڭگىلىك بالا بولىپ قالدى. ءومىردىڭ ءاربىر ماسەلەسىنە بالانىڭ كوزىمەن قارايدى. بالاشا قۋانادى, بالاشا جىلايدى. ال بىرەۋگە كومەكتەسە السا, ودان اسقان باقىتتى ادام جوق.
بىردە ۆولفگانگ ۇياسىنان قۇلاپ تۇسكەن بالاپاندى بايقاپ, ونى ورنىنا قويماقشى بولادى. اكەسى جاقىنداپ بارسا, اعاشتىڭ بۇتاعىندا ءالدي جىرىن ىڭىلداپ وتىرعان بالاسىن كورەدى. سويتسە, بالاپاندى ۇياسىنا ورنالاستىرعاننان كەيىن پەرىشتە پەيىل پەرزەنتى اناسى كەلگەنشە بالاپان قورىقپاسىن دەپ وعان ءتۇرلى ءان ايتىپ وتىرعان ەكەن. ءيا, موتسارت ءومىرىنىڭ سوڭىنا دەيىن وسى قالپىنان تانبايدى.
كومپوزيتوردىڭ عۇمىرناماسىندا مىناداي قىزىق جاعداي بولعان. وعان ءبىر كىسى قايىر سۇراپ كەلەدى. ونىڭ ارتىق اقشاسى جوق ەدى. سول كەزدە موتسارت جاقىن جەردەگى ءدامحانادان قاعاز بەن قالام الدىرىپ, وعان ساناسىنداعى اۋەننىڭ نوتالارىن تۇسىرە باستايدى. اياقتاعاننان كەيىن قولجازبانى تانىس باسپاگەرگە جولدايدى. قايىرشى كومپوزيتوردىڭ بۇل ارەكەتى ءساتتى بولاتىنىنا اسا سەنبەي تۇرعان ەدى. بىراق كوپ ۇزاماي ەكەۋىنىڭ قولىنا بەيتانىس كىسى بەس التىن مونەتانى ۇستاتىپ كەتەدى. بۇل كومپوزيتوردىڭ قالاماقىسى بولاتىن.
بايقاعانىمىزداي, موتسارت ءوزىنىڭ مۇمكىندىگى بولماسا دا, كومەك سۇراعان كىسىدەن ايانبايتىن. سول ءۇشىن از وپىق جەگەن جوق. تەاتر ديرەكتورلارى ونىڭ ەڭبەگىن ەش, تۇزىن سور قىلىپ, ءتيىستى اقشاسىن بەرمەي كەتەتىن. ال كومپوزيتور وعان مويىمايتىن. سەبەبى ول حالىقتىڭ ماحابباتىن بارىنەن دە جوعارى قويا ءبىلدى. ەشقانداي جاساندىلىقتان حابارسىز موتسارت سونىڭ «ارقاسىندا» دۇشپاندارىن دا كوبەيتىپ الدى. داڭقى مەن دارىنىن قىزعانعاندار, ونىڭ اياعىن ۇنەمى شالۋمەن بولدى. اقىرى نەمەن اياقتالعانى كوپشىلىككە بەلگىلى...
نەگە ەكەنىن قايدام, موتسارتتى وسى ءبىر قاسيەتىن ايتىپ وتىرعاندا ءوزىمىزدىڭ تالانتتى كومپوزيتور ءشامشى قالداياقوۆ ويىمىزعا ورالا بەردى. ەستەلىكتەردى وقي وتىرىپ, ول اعامىزدىڭ دا بويىندا موتسارتقا ۇقساس اڭعالدىق, تازالىق بولعانىن بايقايمىز.
بالكىم, شىن تالانتتار ماڭگىلىك بالا كوڭىلىن ساقتاپ قالعان جاندار شىعار؟