• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
دەنساۋلىق 08 اقپان, 2024

بورتپە – باستاپقى بەلگى

220 رەت
كورسەتىلدى

قىزىلشا ۆيرۋستىق ينفەكتسيا بولعاندىقتان, ونى دەنەگە شىققان بورتپەدەن بىردەن بىلۋگە بولادى. تەز جۇعاتىن اۋرۋ اۋا ارقىلى تارالادى جانە ۆيرۋس ادام بويىندا بىرنەشە اپتاعا سوزىلادى. سوندىقتان بولار قىزىلشا قارقىن الىپ تۇر. ماماندار اۋرۋ بەلگىلەرى بايقالسا, دارىگەرگە جۇگىنۋگە جانە قارسى كورسەتىلىمدەرى بولماسا, ەكپە الۋعا كەڭەس بەرەدى.

وڭىرىمىزدە قىزىلشامەن اۋىر­عان­دار ءالى دە تىركەلىپ جاتىر. بىل­تىردان كەشەگى كۇنگە دەيىن قى­زىل­شاعا كۇدىكپەن 1 468 جاعداي تىركەلدى, ونىڭ 991 جاعدايىندا اۋرۋ راستالدى (67,5 پايىز). ماماندار اۋىرعانداردىڭ 88 پايىزى ەكپە الماعانىن ايتادى.

– جاس قۇرىلىمىندا 14 جاسقا دەيىنگى بالالار باسىم. ولاردىڭ ۇلەسى – 70 پايىز. ولاردىڭ جارتىسىنان كوبى – 5 جاسقا دەيىنگى بالالار. جىل باسىنان بەرى 372 جاعداي تىركەلدى, ونىڭ جارتىسىنا جۋىعى, ياعني 186-سى راستالدى. قىزىلشاعا قارسى جوسپارلى ۆاكتسينالاۋمەن قامتۋداعى ولقىلىقتارعا بايلانىستى سىرقاتتانۋشىلىقتى تىر­كەۋ وبلىستىڭ بارلىق اۋماعىندا باي­قالادى. ەكپە الماعانداردىڭ بولۋى جانە تۇرعىندار اراسىندا بەلسەندى كوشى-قون ينفەكتسيانىڭ تەز تارالۋىنا ىقپال ەتەدى. قى­زىلشا وتە جۇقپالى بولعاندىق­تان, قىزىلشامەن اۋىراتىن ناۋقاس­تارمەن بايلانىستا بولعان ەكپە الماعان جانە بۇرىن اۋىرماعان ادامداردىڭ بارلىعى دەرلىك اۋرۋعا شالدىعادى, – دەيدى وبلىستىق سانيتاريالىق-ەپيدەميولوگيالىق باقىلاۋ دەپارتامەنتى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى گۇلجان بايعۇتانوۆا.

گۇلجان جاقتايقىزى دا اۋرۋ­دان ساقتانۋدىڭ دۇرىس جولى ۆاكتسينالاۋ دەيدى. وسىعان بايلانىس­تى ايماعىمىزدا قىزىلشاعا قار­سى قوسىمشا يممۋنداۋ ءالى دە جۇر­گىزىلىپ جاتىر.

– قىزىلشا جۇقتىرعان بالا ينكۋباتسيالىق كەزەڭنىڭ سوڭعى ەكى كۇنىندە, كاتارالدى كەزەڭدە (3-4 كۇن) جانە بورتپەلەردىڭ ءتورتىنشى كۇنىنە دەيىن, ياعني 9 كۇن ىشىندە باسقالارعا جۇقپالى بولادى. العاشقى ءۇش كۇندە قىزىلشا رەسپيراتورلىق ينفەكتسيا تۇرىندە كورىنەدى. دەنە قالتىراپ, باسى اۋىرادى. جوتەل پايدا بولادى, مۇرىننان سۋ اعىپ, تاماعى اۋىرادى. بۇل كەزدە سۋىق تيۋ بەلگىلەرىنە ۇقساس, – دەيدى قاراعاندى قالاسىنىڭ №5 ەمحاناسىنىڭ پەدياترى جۇپار قۇلبولاتوۆا.

سىرقاتتىڭ العاشقى بەلگى­لەرى 3-5 كۇننىڭ ىشىندە سەزىلەدى. بالا تەز شارشايدى جانە دەنە تەمپەراتۋراسى كوتەرىلۋى مۇمكىن. بۇل كەزەڭدە قىزىلشانىڭ نەگىزگى سيمپتومى – ناۋقاستىڭ اۋزىندا تىستەردىڭ تۇبىندە ەرەكشە بورتپە پايدا بولادى. ول ەرتەرەك دياگ­نوز قويىپ, ەرتەرەك وقشاۋلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. قىزىلشا جۇقتىرعان بالالاردا جوتەل جيىلەپ, دەنە قىزۋى بىرتىندەپ 40 گرادۋسقا جەتۋى مۇمكىندىگىن ايتادى پەدياترلار.

سىرقات جۇقتىرعان ءبىر جاستاعى بالالاردا قىزىلشا بايقالا قويمايدى ەكەن. بورتپە دە بىردەن بىلىنبەيدى. بىراق بالانىڭ ءىشى ءوتىپ, قۇسا باستايدى. اۋرۋدىڭ الدىن الماي, اسقىندىرىپ السا, اۋىر سالدارعا الىپ كەلۋى مۇمكىن.

– قىزىلشا بورتپەسى باستاپقىدا قۇلاقتىڭ ارتىندا جانە شاشتىڭ ءوسۋ ايماعىندا, باس تەرىسىندە پاي­دا بولادى, كەيىن بەتكە, مويىن ايماعىنا جانە كەۋدەگە تارالا­دى. ناۋقاستىڭ ساۋساقتارى, اياعىنىڭ تومەنگى بولىگىندە دە پايدا بولادى. ءوڭى بوزارادى. دەنەدەگى بورتپەلەر بالالارعا قاراعاندا ەرەسەكتەردە انىق بىلىنەدى. اۋرۋدىڭ شا­رىقتاۋ كەزى – وسى بورتپەلەردىڭ پايدا بولعان كەزى. ۆيرۋستىڭ ەڭ اۋىر كەزەڭى دە وسى ساتتە جۇرەدى. ناۋقاستى تەكسەرۋ كەزىندە ارتەريا­لىق گيپوتەنزيا, تاحيكارديا, برونحيت نەمەسە تراحەوبرونحيت بەلگىلەرى انىقتالۋى مۇمكىن. سول سەبەپتى ناۋقاستىڭ جاعدايىن اسقىندىرماي, دەر كەزىندە دارىگەر كومەگىنە جۇگىنۋ كەرەك, – دەيدى ج.سابىرقىزى.

اۋرۋدى انىقتاۋ ءۇشىن الدىمەن ساراپتاما الىنادى. بالانىڭ قان سارىسۋىنداعى قىزىلشا ۆيرۋسىنا انتيدەنەلەردى انىقتاۋ قاجەت. قىزىلشامەن اۋىرعان بالالار كوبىنەسە ۇيدە ەمدەلەدى. ەگەر ناۋقاستىڭ جاعدايى اۋىر بولسا عانا اۋرۋحاناعا جاتقىزىلادى ەكەن.

– ءبىر جاسقا دەيىنگى بالالار مىن­دەتتى تۇردە اۋرۋحانادا ەم الادى. جالپى, اۋىرعان بالانىڭ گيگيەنا ساقتاۋىن قاداعالاپ, دارۋمەندەرگە باي سۇيىقتىقتى ءجيى ىشكىزۋ قاجەت. دەنەدەگى بورتپەلەرگە ەشتەڭە جاق­پاۋ كەرەك. بولمە تەمپەراتۋراسىن­دا بالانى سۋمەن جۋىندىرۋ جەتكىلىكتى. وندا دا تەمپەراتۋراسى تۇسكەننەن كەيىن عانا, – دەيدى دارىگەر.

 

قاراعاندى وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار