جاستار • 21 مامىر, 2023
«Juzz band» – جاس ونەرپازدار باستاماسى
قازىر «تاۋەلسىزدىك ۇرپاقتارى» دەگەن ۇعىم بار. قازاقستان جاستارىنىڭ يدەياسى, سانا-سەزىمى, كوزقاراسى, ونەرى, ءبىلىم-بىلىگى, تاعى باسقا قابىلەتتەرى سىنعا ءتۇسىپ, اراسىنان ۇزدىكتەرى ەكشەلىپ, قوعام يگىلىگىنە جاراپ جاتسا نۇر ۇستىنە نۇر ەمەي نە؟ وسى يدەيانى كوتەرگەن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ەكەنىن اتاپ ايتقىمىز كەلەدى.
جانۋارلار • 18 مامىر, 2023
ارقا جايلى بولماي تۇر كيىكتەرگە...
اق كيىكتەردى العاش كورۋىم. پويىزبەن ءوتىپ بارا جاتىپ كوزدەن تاسا بولعانشا اڭداپ ۇلگەردىم. كيىكتەر جالتاڭ-جالتاڭ ەتىپ جايىلادى ەكەن. باسىن وڭدى-سولدى شۇلعىعاندا, اۋادا جەڭىل قالقىپ جۇرگەندەي سۇيكىمدى كورىنەدى. ناۋرىزدىڭ 21-ءى كۇنى قاراعاندى وبلىسىنداعى داريا مەن بۇرما اۋىلىن باسىپ وتەتىن تەمىرجول بويىندا جالتاڭ-جالتاڭ ەتىپ جايىلىپ ءجۇردى. ىشىندە ءمۇيىزدى تەكەسى بار. مۇنداي سۇلۋ جاراتىلىستى كورسەمشى! جەر الاشابىر, ءبىر جەردە بار, ءبىر جەردە قار جوق. سوندا جايىلىپ جۇرگەن كيىكتەردى كورىپ قۋانعان جۇرەگىم, وتكەندە جاڭاارقانىڭ جازىعىندا شاشىلىپ قالعان بوكەندەردىڭ ولەكسەسىن كورىپ كۇل-پارشا بولدى.
ادەبيەت • 17 مامىر, 2023
قازاق اقىن-جازۋشىلارىنىڭ كوشپەلىلەر ومىرىنە, تۇركى داۋىرىنە سوقپاعانى كەمدە-كەم شىعار. بەرگى كۇننىڭ سۋرەتىنە جان بىتىرگەننىڭ وزىندە تامىردى, نەگىزگى وزەكتى سول زامانداردان تارتىپ جاتادى. شاكارىم قۇدايبەردى ۇلىنىڭ «قازاقتىڭ ارعى اتاسى باتىر تۇرىك» دەۋى, ماعجان جۇماباەۆتىڭ «تۇركىستانى», ۇلىقبەك ەسداۋلەتتىڭ ء«بىز – تۇركىلەرمىز» دەپ سارناپ الا جونەلەتىن جىر سارىنى, تىزە بەرسە كوپ. ءتاڭىر تەكتى تۇركىلەر ءداۋىرى ايداي اقيقاتتىڭ ءوزى بولا تۇرا, شىنىندا دا تاريحتىڭ ەرتەگىسى سياقتى. «تۇراندى تۇگەلىمەن بيلەپ تۇرعان, ەرتەدە ەرتەگى حان افراسياب» دەيتىنى سوندىقتان شىعار ماعجان اقىننىڭ.
پوەزيا • 16 مامىر, 2023
جاستار پوەزياسى – نەمىس تىلىندە
ورتالىق ازيا, اتاپ ايتقاندا, قازاقستان, قىرعىزستان, تاجىكستان, تۇرىكمەنستان جانە وزبەكستان توپىراعىندا تۇلەگەن جىرلار كارى قۇرلىقتا قاناتىن قومداپ, المانيا رۋحانياتىنا ات ءىزىن سالدى. ءتۇبى ءبىر تۇركى حالىقتارى جاس شايىرلارىنىڭ شوعىر-شوعىر جىرلارى تۇتاسقان قالىڭ انتولوگياعا ەنگەن ءار ەلدىڭ جىرى انا تىلىندە ءھام نەمىس تىلىنە تارجىمالانعان نۇسقاسى قوسا جاريالانۋىمەن دە قۇندى. ۋاقىت وتكەن سايىن تامىرى تەرەڭ قازاق جىرلارىنىڭ ءورىسى كەڭىپ-اق كەلەدى. سونىڭ ءبىر مىسالى, گيوتە توپىراعىنا بارىپ, نەمىس وقىرماندارىمەن سىرلاساتىن وسى انتولوگيا.
مادەنيەت • 15 مامىر, 2023
قازىر كورەرمەن قاۋىم استاناداعى ۇلتتىق مۋزەيدىڭ اۋزى-مۇرنىنان شىعىپ تۇر. مۇندا اتاقتى سۋرەتشى, «پاراسات» وردەنىنىڭ يەگەرى الپىسباي قازىعۇلدىڭ «كوكتەمگى سامعاۋ» اتتى كورمەسى ءوتىپ جاتىر. مامىردىڭ باسىندا سۋرەتشى ارتىنىپ-تارتىنىپ الماتىدان استاناعا جەتكىزگەن 140 كارتيناسىنا كوز سۋارىپ جۇرگەندەر دە از ەمەس. ءبىز دە سول قاتاردان تابىلىپ, كوركەم تۋىندىلاردى كوزبەن «جۇتىپ» قايتپاق ەدىك, الايدا ۇلت پەن جۇرتتىڭ بولمىسى مەن تۇرمىسىنان سىر شەرتكەن بوياۋلار ءبىزدى «جۇتىپ قويعان» سىڭايلى.
تاريح • 14 مامىر, 2023
وتكەن كۇندەرى ەرلان تولەۋتاي شىرقاعان ءبىرجان سالدىڭ اتاقتى تۋىندىسى «تەمىرتاستى» الەۋمەتتىك جەلىدەن تىڭدادىم. «اباي» ارناسىنداعى ءبىر باعدارلامادا ارنايى شىرقاعان ەكەن. ءانشىنىڭ داۋىسىنان اتاقتى سالدىڭ قامىرىقتى مۇڭى قۇلاققا كەلگەندەي اسەرلەندىم. اقىننىڭ تەرەڭ مۇڭى شيىرشىق اتقان شابىت كۇشىمەن اسقاقتاپ ەستىلگەنى بولماسا, اسا قامىرىقتى ءان سەكىلدى سەزىلدى. زار, مۇڭ, قامىرىقتى قايعى قابارجىپ جاتقانعا ۇقسايدى تۇبىندە. وسى جولى وسىلاي سەزىلىپ, اسەر ەتتى, بۇعان دەيىن بۇل ءاندى قانشا ەستىسەم دە, اسەرلەنبەگەنىمە قايران قالدىم. ەكى-ءۇش قايىرا تىڭدادىم, اسا قامىرىقتى تۋىندى. كوكەيگە وسىنداي ءسوز ورالا بەردى.
ادەبيەت • 08 مامىر, 2023
اقىننىڭ جۇرەگى – باتىردىڭ مىنەزى
سوعىس تۋرالى ولەڭدەردىڭ ىشىنەن سىرباي ماۋلەنوۆتىڭ جىرلارىن ۇناتىپ وقىسام دا, الدىمنان قاسىم امانجولوۆ شىعا بەرەدى. سۇراپىل جىلداردىڭ رۋحىن سەزىنگىڭ كەلسە, بالكىم ءساپ-ءپال جاقىنداعىڭىز كەلسە, قاسىم مەن سىربايدى قاتار وقۋ كەرەك شىعار دەپ بىلەمىن.
ادەبيەت • 28 ءساۋىر, 2023
كىتاپ وقىمايدى دەگەن – بوس ءسوز
استانادا بەس كۇنگە جالعاسىپ, اپتا سوڭىندا اياقتالعان «Eurasian Book Fair-2023» ەۋرازيا كىتاپ كورمە-جارمەڭكەسى ەلىمىزدە قانشاما جىلدان بەرى ايتىلىپ كەلە جاتقان «قازىر ەشكىم كىتاپ وقىمايدى» دەگەن دايەكسىز ءسوزدىڭ سەڭىن بۇزدى. مۇندا كىتاپ ساۋداسى عانا ەمەس, قازاق مادەنيەتى مەن رۋحانياتىندا قوردالانىپ قالعان ماسەلەلەردىڭ شەتى قىلتيىپ, كوپتەگەن سۇراقتىڭ جاۋابى تابىلدى. «فوليانت» باسپاسى وسىمەن التىنشى رەت ۇيىمداستىرىپ وتىرعان رۋح تويىنا پارا-پار كىتاپ كورمەسىنە مەملەكەتتىك دەڭگەيدە ءمان بەرىلىپ, كەڭ اۋقىم العانى كوڭىل كونشىتتى. بىراق ايتارىمىز باسقا.
ادەبيەت • 24 ءساۋىر, 2023
ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحانادا قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ مۇشەسى, ءاليحان بوكەيحان اتىنداعى سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, اقىن باقىتجان توباياقتىڭ 70 جاسقا تولۋىنا وراي «ارقا مەن جەتىسۋ ايبوزى» اتتى شىعارماشىلىق كەش ءوتتى. اقىننىڭ زامانداستارى, زيالى قاۋىم مەن وقىرماندار قاتىسقان ءىس-شارادا كەش يەسىنىڭ شىعارماشىلىعى توڭىرەگىندە اڭگىمە ايتىلىپ, قازاق ونەرىنىڭ كورىگى قىزا ءتۇستى.
ادەبيەت • 23 ءساۋىر, 2023
بىلتىر جازۋشى الىبەك اسقاروۆ ساحا (ياكۋتيا) رەسپۋبليكاسىنا ىسساپارمەن بارعان. بۇل سونىڭ ناتيجەسىندە جارىق كورگەن كىتاپ. «Cاحا-ياكۋتيا. اق قار, كوك مۇز الەمىنە ساياحات» دەپ اتالادى. كەشە عانا اياقتالعان ەۋرازيالىق كىتاپ-جارمەڭكەسىندە ياكۋتيادان كەلگەن قوناقتاردىڭ قاتىسۋىمەن كىتاپتىڭ تانىستىرىلىمى ءوتىپ, ونى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى ساۋىتبەك ابدراحمانوۆ جۇرگىزدى.
