تاڭبالاۋ جۇيەسىنىڭ تابىسى

رەسمي دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, ەلگە اكەلىنگەن اياقكيىم پار­تيا­سىنىڭ جارتىسىنا جۋىعى جالعان, ياعني سەگمەنتتەگى ءونىمنىڭ 48,5 پايىزى كونترافاكتىگە جاتاتىن بولىپ شىقتى. سوندا شا­مامەن ءاربىر ەكىنشى تۇر­عىن­نىڭ كيىپ جۇرگەن اياقكيىمى  كونترافاكتىلىك. ال بيزنەستىڭ ءوزى, شىن مانىندە, تسيفرلاردىڭ الدەقايدا جوعارى ەكەنىن ايتىپ كورسەتەدى. ماسەلەن, «Glasman» دۇكەنىنىڭ ديرەكتورى انۆار حيلاجەۆ بۇعان دەيىنگى 20 جىلدان استام ۋاقىت بويى شەكارا ارقىلى جۇك­تەردى كيلوگرامداپ تاسىمالداۋ جۇيە­سى قالىپتاسقاندىقتان, نا­رىقتاعى كونتراباندا مەن كونترا­فاكتىلىك تاۋارلاردىڭ 95 پايىزىن باسقا ەلدەردەن اكەلىنە­تىن جەڭىل ونەركاسىپ تاۋارلارى قۇ­راي­تىنىن باسا ايتقان بولاتىن.

بۇل ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن مەملەكەت 2021 جىلى اياقكيىم ونىمدەرىن تسيفرلىق تاڭبالاۋ مەن قاداعالاۋدى ەنگىزدى. جۇ­يەنىڭ ماقساتى – تاۋارلاردى جەتكىزۋ جانە ساتۋ تىزبەگىن بارىنشا اشىق ەتۋ. وسىلايشا, ەلدەگى اياقكيىم ونىمدەرىنىڭ كو­لەڭكەلى يمپورتى مەن اينالىمىن توقتاتۋ.

ساندىق تاڭبالاۋدى جانە قاداعالاۋدى ەنگىزۋ ناتيجەسىندە رەسمي اياقكيىم يمپورتى 13 ملن جۇپقا نەمەسە 30%-عا (37,2 ملن جۇپتان 53,1 ملن جۇپقا دەيىن) ءوستى. تاڭبالاۋ ەنگىزىلگەنگە دەيىن 2018-2020 جىلدار ارالىعىندا اياقكيىم يمپورتى 35-39 ميلليون جۇپتى قۇراعان.

ءبىر تاڭبالاۋ كودى 2,6 تەڭگە تۇرادى. كاسىپكەرلەردىڭ, سونىڭ ىشىندە يمپورتتاۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا, تاڭبالاۋ قۇنى ءبىر اياقكيىمگە ورتاشا ەسەپپەن 1%-دى قۇرادى. اياقكيىم وندىرۋشىلەرى قۇنعا تاڭبالاۋ شىعىندارىن ەنگىزىپ, مارجالارىن 2-4% قىسقارتسا دا, بيزنەستى ادال جۇرگىزۋدىڭ باسەكەلەستىك ارتىقشىلىعىنا يە بولادى.

«وندىرىستە بارلىق قاجەتتى تاڭبالاۋدا كۇردەلى ەشتەڭە جوق, ونى ەنگىزۋدە قيىندىقتار بولعان جوق. تاڭبالانباعان اياق­كيىم­دى ساتۋعا تىيىم سالۋعا دا­يىنبىز, ويتكەنى ءبىز تاڭبالاۋدىڭ قاجەت ەكەنىن تۇسىنەمىز جانە نارىقتاعى اشىقتىق پەن سالاۋات­تى باسەكەلەستىكتى قولدايمىز. تاۋار باعاسىنىڭ ءوسۋى بايقالدى, بىراق ول ماردىمسىز بولدى, تاڭبالاۋدى ەنگىزۋ تاۋاردىڭ وزىن­دىك قۇنىنا تۇبەگەيلى اسەر ەتكەن جوق», دەپ ءبولىستى «Qaz­Tex­tileIndustry» جەڭىل ونەر­كاسىپ كاسىپورىندارىنىڭ ۇلتتىق قاۋىم­­داستىعى» زاڭدى تۇلعالار جانە جەكە كاسىپكەرلەر وداعىنىڭ باس­قارما ءتورايىمى گۇلميرا ۋاحيتوۆا.

تاۋارلاردى تاڭبالاۋ جانە قاداعالاۋ اقپاراتتىق جۇيە­سىنىڭ مالىمەتى بويىنشا وتكەن جىلى ەلىمىزدە تاڭبالانعان تاۋار­لار­دىڭ كولەمى شامامەن 32 ميلليون اياقكيىم بىرلىگىن قۇرادى. بيىلعى جىلدىڭ 8 ايىندا عانا تاڭبالانعان تاۋار كولەمى – 34 548 757 دانا اياقكيىم. ەگەر تاڭبالاۋ كودتارى­نا تاپسىرىستاردىڭ اتالعان دي­ناميكاسى ساقتالسا, 2023 جىل­دىڭ سوڭىنا قاراي اياقكيىم تا­ۋارلارىنىڭ كولەڭكەلى نا­رى­عىن اعارتۋ وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 58%-دى قۇراپ, ودان تۇسەتىن كىرىستىڭ كولەمى 38 287 097 200-دەن 1 044 193 560 000 تەڭگەگە دەيىن ارتۋى مۇمكىن.