اباي اندەرىن ساعىناسىز با؟ ۇلى مۋزانىڭ سيقىرىنا باعىناسىز با؟ جاقۇت سوزدەردەن ءىنجۋ-مارجان تاعىناسىز با؟ شىنىڭىزدى ايتىڭىزشى, ءوز جۇرەگىڭىزدىڭ ءان-كۇمبىرىنە تىلسىم ءبىر ساتتەردە, وڭاشادا تابىناسىز با؟! الدە...
الدە... ءانسىز عۇمىر سۇرەسىز بە؟ كوڭىلىڭىزدە كوگەرشىن-ءان قالىقتامايتىن شىعار, بالكىم! بەكەر, بەكەر ەكەن ءبارى... كەۋدەنى كۇمبىر بيلەمەسە, قۇر قۋىس قوي, ءباتىر-اۋ! مۇندايدا مۇڭ تورلاعان ويىڭدى, دەل-سال بولعان بويىڭدى نە قۇدىرەت جونگە كەلتىرە الادى دەيسىز! ۇنجىرعا ءتۇسىپ بەيمازالانىپ, كىرەۋكە مۇڭعا مالىنىپ, سارى ۋايىمعا سالىنىپ, ماۋجىراڭقى كۇيگە كومىلىپ جۇرە بەرگەنىڭىز دۇرىس پا؟ تاستاڭىز! سىلكىنىڭىز! سەرپىلىڭىز! ءبىر عانا ەم – انمەن دۇركىرەڭىز! قاپىلىستا ىڭىلداپ ءان سالىڭىز! اباي اندەرىن جۇرەك باسىنا بوسامايتىنداي ەتىپ, بايلاڭىز! قانە, «كوزىمنىڭ قاراسى, كوڭىلىمنىڭ ساناسى...», – دەپ ىشتەي-عانا سىزىلتىڭىزشى... ءدۇر-دۇنيە ءدۇر سىلكىنىپ, ماحاببات مازداعىنان وت شاشىراپ قويا بەرەدى... بايقا, ورتەپ جىبەرمەسىنشى ءوزىڭدى... ءبىر اڭسارىڭ بار شىعار جۇرەگىڭدە... قىزارعان بەتتەن ءبارى بايقالىپ قالدى-اۋ...
ءپالى, ءومىر شىراعى ءان ەكەن! «استانا» كونتسەرت زالىنىڭ تۇڭىلىگى «كوزىمنىڭ قاراسى» عاجاپ سازىمەن جەلپىنىپ كەتتى. بۇگىنگى كەش تىزگىنىنىڭ تامىرشىلارى گۇلميرا ءنالىباي مەن دارىن ولجاباي باستاۋىمەن كۇللى زال ءىشى ءان بۋىنا بالقىدى. كادىمگى جىلدار بويى بايىپپەن دايىندالعان الىپ حور سەكىلدى, جۇرەك سۇزگىسىنەن جىر جامىراتىپ جاتىر... «بىتپەيدى ىشتەگى, عاشىقتىق جاراسى». ىڭكارلىك لەبى ءلاززات شوعىن ۇرلەپ الا جونەلدى... وڭايلىقپەن باسىلماس. كۇن كۇيبەڭى جايىنا قالدى. كوڭىل تەرەزەسىنە سىعالاپ كۇن اسىلعانداي. بال سەزىم كىرلەنگەن اينەكتى جالتىراتا جۋا باستاعانداي ما؟ ءان ءبىتىپ, زال تىنعاندا ماسايراعان كارى جۇرەكتىڭ ءوزى: «ەح, ءومىر نەتكەن سۇلۋسىڭ!» – دەپ ءمولت ەتە قالعان جانارىن بۇرىپ اكەتتى-اۋ... ءان – كوز جاسى ەكەن عوي! كوز جاسى تەككە تامبايدى... ءبىر قۇپياسى بار شىعار. ءار جۇرەكتە ءبىر جارىلىس جاسالدى. مىندا مىڭعا تارتا تىڭداۋشى وتىر... وسى ءاندى ەندى ءوزى سىزىلتقان, اققۋدايىن سىلانعان قاراقات ءابىلدينادا نە ارمان بار؟
«...تولعاۋى توقسان قىزىل ءتىل, سويلەيمىن دەسەڭ ءوزىڭ ءبىل» – التىناي جوراباەۆا اننەن قانات بايلاپ الىپتى. ءوزى ۇشىپ ءجۇر... ءار جۇرەكتى قۇشىپ ءجۇر... قايران دا قايران قىزىل ءتىل ساف تازالىعىمەن تامسانتا بەرسىنشى. ۇلتقا قالتقىسىز قىزمەت ەتسىنشى... «ايتامىن ەپتەپ, ءسوزىمدى ۇعار ەلىم جوق...» ءان – وي تامىزىعى!.. و, عاجاپ, بەيكۇنا ءبىر تىڭدارمان تۇڭعىش رەت قازاقشا ءتىلىن سىندىردى. ءان – سيقىرشى تاياق پا!
ابايدىڭ قارا سوزدەرى بۇلدىرشىندەردىڭ بۇرمە ەرىندەرىن بال جالاعانداي ەتىپ ءتاتتى تامسانتتى. لاقىلداتا لاعىل اقىل توگىلدى. «قۋلىق ساۋماق, كوز ءسۇزىپ, تىلەنىپ, ادام ساۋماق – ونەرسىز ءيتتىڭ ءىسى. اۋەلى قۇدايعا سىيىنىپ, ەكىنشى ءوز قايراتىڭا سۇيەنىپ, ەڭبەگىڭدى ساۋ, ەڭبەك قىلساڭ, قارا جەر دە بەرەدى, قۇر تاستامايدى». ەكى قولعا – ءبىر كۇرەك. الاقان قىزىندى. ءار قارا ءسوزدىڭ تامىلجىعان ءتامسىلى بار, قايراتقا شاپاقتايتىن شىبىرتقىسى بار. وسالسىڭ با, جون ارقاڭدى توسا بەر... مىقتىسىڭ با, ەلىڭدى ۇيىقتان, تۇيىقتاپ سۇيرەپ شىعار. نە وتىرىس, قايراتتان, جىگەرلەن! ايتقىش قوي اباي اتام!
اباي ءسوزى – ءومىردىڭ ءوزى! ءانشى – جۇرەكتىڭ كوزى! ەكەۋى دە قۇلاقتىڭ قۇرىشىن قاندىرادى. باس بايگەدەن اتىڭدى وزدىرادى. ءبىرىنسىز بىرىنە ءومىر تۇل. انە, ر.ستامعازيەۆ, گ.اقۇرپەكوۆا, س.نۇرماعانبەتوۆا, م.اراپباەۆا ... ءومىر ءمانىن ۇندەپ ءجۇر. ەڭ سوڭىنان «قۇرمەت» وردەندى ءانشى گۇلبارشىن تەرگەۋبەكوۆا تامىلجىتتى. ول وسى «اباي اندەرى!» جوباسىنىڭ اۆتورى, پروديۋسەرى. بۇرىن «قاسىمنىڭ اندەرى-اي!» جوباسىمەن تامسانتقان.
«اباي اندەرى!» كوكتەم دەمىمەن الابۇرتقان الماتىدان بورانى ءالى بۇعالىقتالماعان ەل استاناسىنا كۇنى كەشە كەلىپ قانات قاقتى. سىزدى جۇرەك, بۇرىسكەن قاباق جادىراپ, تۇسكەن ەڭسە تىكتەلدى. ايازدى جەڭگەن ابايىم-اي! سىرتتا تامشى تىقىلى... ەرىگەن كوڭىل – ەل ەرتەڭىنە الاڭداۋلى. كوكتەمدى قاناتىنا ىلەستىرگەن وسى «اباي اندەرى!» شىركىن-اي, كۇللى وبلىستاردى اداقتاپ شىقسا عوي دەيسىڭ. تاعى ءبىر مولتەك وي, اباي سوزدەرىنە جازىلعان اندەر بارشىلىق ء(ا.ەسپاەۆ, ن.تىلەنديەۆ, ە.حاسانعاليەۆ, ت.شاپاي,ت.ب.), دەگەنمەن بيىلعى مەرەيتوي جىلى دا مول جەمىستى بولسا ەكەن. ءسوز بار ساۋلەلى, ءان تابىلسا قانەكەي, اۋەندى. قوسارلانىپ, بۇلاق كوزىندەي تازا, سىڭعىرلاپ اقسا يگى.
...«ساعىنعاننان سەنى ويلاپ, كەلەر كوزگە ىستىق جاس». ساعىناتىنىڭ بار ما ەدى؟ ساعىنىپ كەتتىڭ بە؟ ءسىز وسى, قاس-قاعىمدا ءومىردى ءولىپ-ءوشىپ سۇيگىڭىز كەلگەنىنىڭ سىرىن شىنداپ اڭعاردىڭىز با؟ بۇل نەنىڭ قۇدىرەتى, ءوزى! قۋان, شاتتان, ەلجىرە, مەيىرلەن, ءسۇي, قۇش – قاسىڭدا اباي بابا كەلە جاتقانعا ۇقسايدى عوي...
قايسار ءالىم