سۇحبات • بۇگىن, 08:30

ءاليا مۇستافينا: جاساندى ينتەللەكت ارحيۆ سالاسىنا سەرپىن بەرەدى

بۇگىن, 9 ماۋسىم كۇنى, حالىقارالىق ارحيۆتەر كەڭەسىنىڭ قولداۋىمەن استانا قالاسىندا III حالىقارالىق ارحيۆشىلەر كونگرەسى – «Digital Archive EXPO» (DA-EXPO) فورۋمى باستالدى. وسى ورايدا پرەزيدەنت ءارحيۆىنىڭ ديرەكتورى, تاريح عىلىمدارىنىڭ كانديداتى ءاليا مۇستافينامەن سۇحباتتاسىپ, ارحيۆ سالاسىنىڭ قازىرگى تىنىسى, تسيفرلىق دامۋ, جاساندى ينتەللەكتىنىڭ ارحيۆ جۇمىسىنا اسەرى جايىندا سۇراعان بولاتىنبىز.

جادىگەر • 12 ناۋرىز, 2026

«حۇسراۋ-شىرىن» داستانى

ەلورداداعى قولجازبالار جانە سيرەك كىتاپتار ۇلتتىق ورتالى­عى­نىڭ قورىندا ءحىV عاسىر تۋىندىسى «حۇسراۋ-شىرىن» داس­تا­نى­نىڭ پاريج ۇلت­تىق كىتاپ­حانا قورىنان الىنعان تۇپ­­نۇس­قالىق كوشىرمەسى ساقتاۋلى تۇر.

ارحيۆ • 02 اقپان, 2026

شەرحان مۇرتازانىڭ 6 مىڭ پاراق مۇراسى تسيفرلاندى

قازاق كوسەمسوزىنىڭ جوتالى جولبارىسى – شەرحان مۇرتازانىڭ «Egemen Qazaqstan» گازەتىندە رەداكتورلىق ەتكەنى ءمالىم. قولىنىڭ تابى, كوزىنىڭ نۇرى قالعان رەداكتسيا مۇراعاتىندا قالامگەردىڭ شىعارماشىلىق زەرتحاناسىنان حابار بەرەتىن قۇندى قولجازبالار مەن قۇجاتتار, فوتوسۋرەتتەر ساقتالعان ەدى. سول قولجازبالاردى الداعى زامانعا امان جەتكەرۋ ءۇشىن وتكەن جىلدىڭ قازان ايىندا شەراعانىڭ جادىگەرلەرى ۇلتتىق ارحيۆكە تابىستالدى. بۇل – امانات جۇگىن ار­قالاعان تاريحي شەشىم جانە ماڭىزدى قادام بولدى. ەندى سول امانات تولىق جۇيەلەنىپ, زاقىمدانعان جازبالار قالپىنا قايتا كەلتىرىلدى. سوعان وراي جانە ءباسپاسوز كۇنىنىڭ اياسىندا ۇلتتىق ارحيۆ ۇجىمى «شەرحان مۇرتازانىڭ قالامگەرلىك قازىناسى» تاقىرىبىندا دوڭگەلەك ۇستەل وتكىزدى. جيىن ۇجىمى «قازاق گازەتتەرى» سەرىكتەستىگىمەن سەلبەسە ۇيىمداستىرىلدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

ارحيۆ • 15 قاڭتار, 2026

بيبىگۇل جەكسەنباي: اۋداندىق جانە وبلىستىق ءباسپاسوزدىڭ مۇراعاتىن ساقتاۋ اسا ماڭىزدى

سەناتور بيبىگۇل جەكسەنباي اۋداندىق جانە وبلىستىق ءباسپاسوز مۇراعاتىن ساقتاۋ ماسەلەسىن كوتەرىپ, بۇل باعىتتاعى ولقىلىقتاردىڭ تاريحي جانە قۇقىقتىق سالدارىنا نازار اۋداردى. ونىڭ ايتۋىنشا, وڭىرلىك گازەتتەر ەل تاريحىنىڭ ءتىرى شەجىرەسى سانالادى. الايدا ولاردىڭ مۇراعاتتارى سوڭعى جىلدارى جۇيەلى قاۋىپ-قاتەرگە ۇشىراپ وتىر, دەپ جازادى Egemen.kz,

اباي • 26 جەلتوقسان, 2025

حاكىمنىڭ فوتوسى مەن ولەڭدەرى

اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ عاسىرلىق تويى قارساڭىندا «سوتسيا­ليستىك قازاقستان» گازەتىنىڭ (قازىرگى «Egemen Qazaqstan») 1945 جىلى 15 تامىزداعى № 168 سانىنا حاكىمنىڭ فوتوسى جانە جاڭادان تابىلعان ءۇش ولەڭى جاريالانىپتى. بۇل فوتو باسىلىم بەتىندە تۇڭعىش جارىق كورگەن سۋرەتى ەكەن.

ارحيۆ • 20 جەلتوقسان, 2025

بولاشاق ءارحيۆى تسيفرلىق ەكوجۇيەگە سۇيەنەدى

22 جەلتوقسان – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ارحيۆشىلەر كۇنى. 1998 جىلى «ۇلتتىق ارحيۆ قورى جانە ارحيۆتەر تۋرالى» زاڭنىڭ قابىلدانۋىمەن تۇسپا-تۇس كەلگەن بۇل اتاۋلى داتا – ءبىزدىڭ كاسىبىمىزدىڭ جانە قۇجاتتىق مۇرانىڭ تاريحي ماڭىزدىلىعىنىڭ مەملەكەتتىك دەڭگەيدە مويىندالۋىنىڭ جارقىن كورىنىسى. ءتول مەرەكە قارساڭىندا ءبىز قۇجات جادىنىڭ ءرولى مەن ماڭىزىنا قايتا ءۇڭىلىپ قانا قويماي, جاساندى ينتەللەكت ءداۋىرىنىڭ سالا الدىنا قويىپ وتىرعان جاڭا ستراتەگيالىق مىندەتتەرىن زەردەلەيمىز.

ارحيۆ • 17 جەلتوقسان, 2025

ارحيۆ قورلارىندا جەلتوقسان وقيعاسىنا قاتىستى دەرەكتەر جەتكىلىكتى مە؟

تاۋەلسىزدىكتىڭ 34 جىلدىعىنا وراي ورتالىق مەملەكەتتىك عىلىمي-تەحنيكالىق قۇجاتتاما ارحيۆىندە «16 جەلتوقسان – تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ قالىپتاسۋ كەزەڭدەرى» تاقىرىبىندا دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى. وندا رەسپۋبليكالىق, وبلىستىق جانە قالالىق مەملەكەتتىك ارحيۆ وكىلدەرى تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا تولىقتىرىلعان ارحيۆ قورلارى مەن جەلتوقسان وقيعاسىنا قاتىستى دەرەكتەر تۋرالى بايانداما جاسادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

ارحيۆ • 03 جەلتوقسان, 2025

تسيفرلىق داۋىردە تاسپالانعان تاريح

وتىز جىل ۋاقىتتى از دەپ تە, كوپ دەپ تە ايتا المايمىز. بۇل مەرزىم ەل تاريحى ءۇشىن قاس-قاعىم عانا ءسات سياقتى كورىنگەنمەن, ءبىزدىڭ ۇجىم ءۇشىن تاعىلىمعا تولى تولىسۋ كەزەڭى بولدى. ىزدەنىس پەن تاباندىلىقتىڭ ارقاسىندا ارحيۆ ءىسىنىڭ كاسىبي مەكتەبى قالىپتاستى, جاس ماماندار قاناتىن قاتايتتى. وتىز جىل ىشىندە ارحيۆ عيماراتىن مۇراعات مۇراتىنا ۇيلەستىرە قۇرۋ, قورلاردى جۇيەلەۋ, زاماناۋي ستاندارتتارعا بەيىمدەلۋ سەكىلدى سانسىز جۇمىستار اتقارىلىپ, استانا قالاسى مەملەكەتتىك ءارحيۆى ەلدىڭ تاريحي جادى مەن قۇندى دەرەكتەرىن ساقتايتىن قاسيەتتى ورداعا اينالدى.

ارحيۆ • 13 قاراشا, 2025

قۇجاتتارداعى تاريح دەرەگى

بيىل وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەي قورى قىزىل­وردانىڭ استانا مار­تەبەسىن يەلەنگەنىنە 100 جىل تولۋىنا بايلانىستى قۇندى قۇجاتتارمەن تولىعا ءتۇستى. مۋزەي مەن الماتىداعى پرەزيدەنت ءارحيۆى باسشىلارىنىڭ كەلىسىمىنە ساي­كەس ارحيۆ قورىنداعى 140-تان استام ەلەكتروندى قۇجات قىزىلورداعا جەتتى.