دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, قازاقستاندا 200-دەن استام اۋداندىق جانە قالالىق گازەت بار, ولاردىڭ كوبى ءجۇز جىلدان استام ۋاقىت بويى ۇزدىكسىز شىعىپ كەلەدى. بۇل باسىلىمدار وڭىرلەردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بارىسىن, جەرگىلىكتى ءوزىن-ءوزى باسقارۋ ورگاندارىنىڭ شەشىمدەرىن جانە ەلدى مەكەندەردىڭ كۇندەلىكتى تىنىسىن حاتقا تۇسىرگەن. سوعان قاراماستان, رەداكتسيالار جابىلعان نەمەسە قايتا ۇيىمداستىرىلعان كەزدە مۇراعاتتاردىڭ جوعالۋى جيىلەپ, 1930-2000 جىلدارى شىققان اۋداندىق گازەتتەر بويىنشا بىرىڭعاي تسيفرلىق ءتىزىلىم مەن تولىققاندى ەلەكتروندىق قور ءالى قالىپتاسپاعان.
توقاەۆ: گازەت-جۋرنالدار قايتا ورلەۋ ءداۋىرىنىڭ باستاۋىندا تۇر
سەناتور قۇقىقتىق تاۋەكەلدەرگە دە ەرەكشە توقتالدى. 1990-2000 جىلدارى كوپتەگەن رەسمي شەشىمدەر تەك اۋداندىق گازەتتەردە جاريالانعان. مۇراعاتتاردىڭ جويىلۋى ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋعا جانە سوت تاجىريبەسىنە كەرى اسەر ەتۋى مۇمكىن.
«تاريحي-مادەني مۇرانىڭ جويىلۋ قاۋپى تۇر. اۋداندىق گازەتتەر – تاۋەلسىزدىك جىلدارىنىڭ شىنايى شەجىرەسى, ءوڭىر تاريحىنىڭ باعا جەتپەس دەرەككوزى. ارحيۆتەردى قابىلداۋ, ساقتاۋ جانە تسيفرلاندىرۋ ءتارتىبى وڭىرلەردە اركەلكى. بىرىڭعاي ۇلتتىق ستاندارت پەن جاۋاپتى وپەراتور ايقىندالماعان. اۋداندىق گازەتتەر ارحيۆتەرى عىلىمي زەرتتەۋلەرگە, دەموگرافيالىق جانە الەۋمەتتىك تالداۋعا, مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ تيىمدىلىگىن باعالاۋعا, جۋرناليستەر مەن ولكەتانۋشىلاردىڭ جۇمىسىنا اسا قۇندى دەرەككوز. بۇل باعىت «ۇلتتىق مۇرا», «تسيفرلىق قازاقستان» باستامالارىنىڭ ماقساتتارىمەن ۇندەسەدى», دەدى بيبىگۇل جەكسەنباي.
حالىقارالىق تاجىريبەگە توقتالعان سەناتور اقش, ۇلىبريتانيا, فرانتسيا جانە گەرمانيادا ايماقتىق جانە جەرگىلىكتى گازەت مۇراعاتتارىن ساقتاۋ مەن تسيفرلاندىرۋ ۇلتتىق باسىمدىق رەتىندە قاراستىرىلاتىنىن ايتتى. بۇل ەلدەردە مۇنداي قورلار ۇلتتىق ارحيۆتەرگە جۇيەلى تۇردە وتكىزىلىپ, مەملەكەتتىك باعدارلامالار اياسىندا تسيفرلانادى.
«بارلىق وبلىستار بويىنشا اۋداندىق گازەتتەر ارحيۆتەرىنە تولىق ينۆەنتاريزاتسيا جۇرگىزۋ, ساقتاۋ مەن تسيفرلاندىرۋدىڭ بىرىڭعاي ۇلتتىق ستاندارتىن ازىرلەۋدى ۇسىنامىز. ءبىرتۇتاس تسيفرلىق اۋداندىق ءباسپاسوز ءارحيۆىن قۇرۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋ, ارحيۆتەردى تسيفرلاندىرۋعا جانە جابىلعان رەداكتسيالاردىڭ قورلارىن مەملەكەتتىك ارحيۆتەرگە قابىلداۋعا قارجىلاندىرۋ كوزدەرىن ايقىنداۋ قاجەت. ليكۆيداتسيالانعان نەمەسە قايتا ۇيىمداستىرىلعان رەداكتسيالاردىڭ بارلىق ارحيۆ ماتەريالدارىن وبلىستىق مەملەكەتتىك ارحيۆتەرگە مىندەتتى تۇردە تاپسىرۋ ءتارتىبىن ەنگىزۋ كەرەك», دەدى سەناتور.