ارينە, رەسپۋبليكا بويىنشا اباي اتىنداعى ءبىلىم جانە مادەنيەت مەكەمەلەرى جەتكىلىكتى. بىراق ارعى تاريحى 1918 جىلى تاشكەنتتەن باستالاتىن, 1928 جىلى سول كەزدەگى استانا الماتىدا قايتا جاڭعىرعان ۇلتىمىزدىڭ تۇڭعىش جوعارى وقۋ ورنىنا 1935 جىلى العاش اباي ەسىمى بەرىلگەن ەدى. قازىرگى تاڭدا ەل ۇستازدارىنىڭ ۇستاحاناسىنا اينالعان اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ وسى مىندەتتەردى جۇيەلى تۇردە جۇزەگە اسىرۋدا يننوۆاتسيالىق جۇمىس فورمالارىن ىزدەستىرىپ, سونى يدەيالاردىڭ باستاماشىسى بولۋى زاڭدىلىق بولسا كەرەك. سوندىقتان اباي ۋنيۆەرسيتەتى سەمەي قالاسىنداعى ابايدىڭ «جيدەباي-ءبورىلى» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني جانە ادەبي-مەموريالدىق مۋزەيمەن بايلانىستى كۇشەيتۋ جۇمىستارىن قولعا الدى. وسى رەتتە اتالعان مۋزەيدىڭ 1940 جىلى حاكىم ابايدىڭ قاراشاڭىراعىندا نەگىزى قالانعان قازاقستان تاريحىنداعى تۇڭعىش ادەبي-مەموريالدىق مۋزەي ەكەنىنە ەرەكشە توقتالىپ وتكەنىمىز ابزال.
جاس ۇرپاقتى تاربيەلەۋ, بىلىكتى كادرلار دايارلاۋ ىسىندە زاماناۋي مۋزەيلەردىڭ مۇمكىندىكتەرىن وڭتايلى قولدانۋ, ءبىلىم وردالارى مەن مۋزەي سىندى مادەنيەت مەكەمەلەرىنىڭ الەۋەتىن بىرىكتىرۋ باعىتىنداعى ۇسىنىستارىمىزدىڭ مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى ايدا بالاەۆانىڭ تاراپىنان ۇلكەن قولداۋ تاپقانى وسى ورتاق مىندەتتەردى شەشۋ جولىندا ۋنيۆەرسيتەتىمىزدىڭ ۇستاز عالىمدارىنىڭ كۇش-جىگەرىن بىرىكتىرۋگە جەتەلەپ وتىر. اباي ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ تىكەلەي باستاماسىمەن سەمەيدە وتكەن «اباي مۇراسى جانە زاماناۋي مۋزەي: تانىم, ءبىلىم-عىلىم جانە تاربيە توعىسى» تاقىرىبىنداعى دوڭگەلەك ۇستەلگە اتالعان مينيسترلىك وكىلدەرىنىڭ كەڭەسشىلەرى شەرحان تالاپ پەن ەربول الشىنبايدىڭ ارنايى قاتىسىپ, الداعى مىندەتتەر تۋرالى تۇشىمدى پىكىرلەر مەن شىنايى ۇسىنىستار ايتۋى وسىنداي قولداۋدىڭ شىنايى كورىنىسى بولسا كەرەك.
دوڭگەلەك ۇستەلدە اباي مۇراسىن جاستار اراسىندا ناسيحاتتاۋدا جاڭاشا جۇمىس فورمالارىن ايقىنداۋ, جاھاندانۋ جاعدايىندا زاماناۋي مۋزەيدىڭ مۇمكىندىكتەرىن جاس ۇرپاقتىڭ ءبىلىم-عىلىم, تاربيە-تانىم ۇدەرىسىندە ءتيىمدى قولدانۋدىڭ جولدارىن ىزدەستىرۋ, مۋزەيگە كەلۋشىلەر سانىن ارتتىرۋ ءۇشىن جاڭا ادىستەمەلىك تەتىكتەردى قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتۋ, ولكەتانۋ باعىتتاعى مادەني ءتۋريزمدى دامىتۋ, اباي مۋزەيى مەن اباي ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ىنتىماقتاستىق بايلانىس اياسىن كەڭەيتۋ ماسەلەلەرى كەڭىنەن تالقىلاندى.
اباي ۋنيۆەرسيتەتى بولاشاقتا ابايدىڭ «جيدەباي-ءبورىلى» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني جانە ادەبي-مەموريالدىق مۋزەي-ۇيىندە ارنايى عىلىمي-ادىستەمەلىك كابينەت اشۋدى جوسپارلاپ وتىر. بۇل تۋرالى اباي ۋنيۆەرسيتەتى فيلولوگيا فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ا.تاڭجارىقوۆا ءوز سوزىندە تولىق بايانداپ ءوتىپ, مۋزەي جۇمىسىن جەتىلدىرۋ بويىنشا ۇسىنىلاتىن «مەكتەپ وقۋشىلارىنا ارنالعان تانىمدىق باعدارلامالار» جوباسىنا توقتالدى.
دوڭگەلەك ۇستەل بارىسىندا «ابايدىڭ «جيدەباي-ءبورىلى» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني جانە ادەبي-مەموريالدىق مۋزەي-قورىعى» رمقك ديرەكتورى ۇلان ساعاديەۆ ءسوز سويلەپ, مۋزەي جۇمىسىنىڭ باستى باعىتتارىن اتاپ ءوتتى. ال اباي اتىنداعى قازۇپۋ «حاكىم اباي» ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى جابال شويىنبەت «ابايدىڭ «تولىق ادام» ءىلىمى – بۇگىنگى رۋحاني قاجەتتىلىك» تاقىرىبىندا, شاكارىم اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەتتىڭ پروفەسسورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى اراپ ەسپەنبەتوۆ «اباي يدەيالارىنىڭ وزەگى مەن ءمانى» تاقىرىبىندا مازمۇندى باياندامالار جاسادى.
تالقىلاۋدا اباي وبلىسى ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاى مۇرات الين, اباي اتىنداعى قازۇپۋ پروفەسسورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى بالتاباي ابدىعازي ۇلى, سەمەي قالاسىنداعى ت.امانوۆ اتىنداعى جالپى ورتا ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپتىڭ پەداگوگ-شەبەرى, «ابايتانۋ» وقۋلىعىنىڭ اۆتورى گۇلنار قۋنافينا, اباي اتىنداعى قازۇپۋ دوتسەنتى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى مارات بەكبوسىنوۆ جانە تاعى باسقا زيالى قاۋىم وكىلدەرى ءسوز سويلەدى.
دوڭگەلەك ۇستەلدە اباي اتىنداعى قازۇپۋ «حاكىم اباي» ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى جابال الشىنبەك ۇلىنىڭ كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى ءوتتى.
ءىس-شارا سوڭىندا ەكى مەكەمەنىڭ بىرلەسكەن جۇمىس جوسپارى تالقىلانىپ, اباي ۋنيۆەرسيتەتى مەن اباي مۋزەي اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق مەموراندۋمىنا قول قويىلدى.
اتالعان ءىس-شارا, شىن مانىندە, اباي ۋنيۆەرسيتەتى مەن اباي مۋزەيى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى جانداندىرۋ مەن دامىتۋدىڭ باسىم باعىتتارىن ايقىنداپ وتىرىپ, ەل مۇددەسى, ۇلت بولاشاعى, قوعامنىڭ رۋحاني-مادەني دامۋى جولىندا اباي مۇرالارىن دارىپتەۋدىڭ قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەندىگىن تاعى ءبىر دالەلدەپ بەردى.
ريما ابدىقادىرقىزى,
اباي اتىنداعى قازۇپۋ ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ جەتەكشىسى
