قوعام • 12 ناۋرىز, 2024

كولۋمبيا ۋنيۆەرسيتەتىندەگى كۇي كۇمبىرى

100 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

ونەر – شەكارا تالعامايتىن كيەلى ۇعىم. ناركەس جانىمەن, سەك­سەۋىلدىڭ بۇتاسىنداي بەرىك رۋحىمەن قازاقتىڭ حالىق ان­دەرى شەتەل تىڭدارماندارىنىڭ نازارىن اۋدارىپ كەلەدى.

كولۋمبيا ۋنيۆەرسيتەتىندەگى كۇي كۇمبىرى

اقش-تىڭ كولۋمبيا ۋني­ۆەر­سيتەتىندە قازاق مۋزىكاسى­نىڭ كەشى ءوتتى. ءىس-شارانى ۇيىمداستىرۋعا ۋنيۆەر­سيتەت­تىڭ اعا وقىتۋشىسى كنار ابرا­حاميان مۇرىندىق بولعان. قازاق حالىق اندەرىن بەس جىلدان بەرى زەرتتەپ جۇرگەن جاس عالىمنىڭ ايتۋىنشا, حالىق اندەرى ءالى كۇنگە كەڭەستىك نۇسقادا ورىن­­دالىپ ءجۇر. كنار حانىم ۇك­ىلى ىبىرايدىڭ «گاككۋىنىڭ» باستاپقى تۇپنۇسقاسىن كورەر­مەنگە تانىستىرىپ, ىرعاعى مەن اۋەزىنىڭ وزگە­شەلىگىن ايتتى.

– حالىق كەڭ تانىلعان اندەردىڭ كوبىنە كەڭەستىك وپە­رالىق نۇسقالارىن بىلەدى. بىر­اق وكىنىشكە قاراي, اندەردىڭ باستاپقى كۇيىنەن قالاي وزگەر­گەنىن بىلمەيدى. ارينە, ەتنو­گرا­فيالىق كى­تاپ­­تار بولعا­نى­مەن, شىن مانىندە, بۇل تا­­قىرىپ يگەرىلمەي جاتىر. سون­­دىق­تان كومەسكىلەنگەن تو­لىق نۇسقاسىن جاڭعىرتىپ, تانىس­تىرسا, مادەني جادقا جاق­سى بولار ەدى. قازاقتىڭ عاسىر­لار بويى قالىپتاسقان مۋزى­كاسىن كەڭەستىك يدەولوگيا بۇر­مالاعانىن بۇدان بۇرىن باتىس­تا مۇلدەم قاراستىرماعان, –  دەيدى زەرتتەۋشى كنار ابرا­حاميان.

مادەني كەشكە جينالعان امەري­كالىقتاردىڭ كوبى قازاق دومبىراسىنىڭ كۇمبىرلەگەن قوڭىر ءۇنىن العاش رەت ەستىپ, تاڭداي قاعىسقان. حارريمان ينستي­تۋتىنىڭ ديرەكتورى, ۆا­لەنتينا يزميرليەۆا ءوز سوزىندە:

– دومبىرا ءۇنىن بۇعان دەيىن ەشقاشان ەستىگەن ەمەسپىن. بۇل وتە كەرەمەت ەكەن. مەن مۋزى­كالىق ارالۋاندىقتى جاقسى كو­رەمىن. كەڭەس وداعىنىڭ ەل­دىڭ ۇلتتىق مۋزىكاسىن بۇر­ما­لاعانىن, ونى قازاق حالقىنا قارسى قارۋ رەتىندە قولدانعانىن ەستىپ, كوڭىلىمىز ءتۇستى. دەگەنمەن قازىر عالىم­دار­دىڭ وسى ءۇردىس­تى وزگەرتىپ, مۋ­زىكانىڭ شىنايى ءمانىن قايتادان اشىپ جاتقانىنا وتە قۋا­نىش­تىمىن, – دەپ اقجارما پىكىرىن ءبىلدىردى.

ايتا كەتەيىك, كولۋمبيا ۋنيۆەر­سيتەتىنىڭ پوستكەڭەستىك كەڭىستىكتى زەرت­تەيتىن حارريمان ينستيتۋتى قازاق ما­دەنيەتىن تانۋعا بايلانىستى تەك عىلىمي ەڭبەكتەرمەن عانا شەكتەلمەگەن. وندا قازاق تاريحى مەن ساياساتىنان دارىستەر بەرىلىپ, قازاق ءتىلىن ۇيرەتەتىن كۋرس اشۋ جوس­پارلانىپ وتىر.

سوڭعى جاڭالىقتار