ەلىمىزدە 20 جىلدان بەرى ءوتىپ كەلە جاتقان الەمدىك جانە ءداستۇرلى دىندەر كوشباسشىلارىنىڭ سەزى – وسىناۋ ورتاق ۇستانىمداردى اشىق الاڭعا شىعارىپ, ىنتىماققا شاقىرۋعا باعىتتالعان ىرگەلى ءىس-شارا. وكىنىشكە قاراي, ەلىمىزدىڭ دىنارالىق تاتۋلىققا باستاعان قادامدارىنا كولەڭكەسىن ءتۇسىرىپ, كەرىسىنشە وشپەندىلىككە شاقىرعان جاعدايلار دا بولىپ جاتىر. سولاردىڭ قاتارىندا كەيبىر ەۋروپا ەلدەرىندەگى قاسيەتتى قۇراندى ورتەۋ وقيعالارىن ايتۋعا بولادى.
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ جۋىردا بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ جوعارى مىنبەرىنەن الەم مۇسىلماندارىنىڭ شامىنا تيگەن وسى جاعدايلارعا قاتىستى ءۇن قاتۋى – حالقىنىڭ باسىم كوپشىلىگىن مۇسىلماندار قۇرايتىن ەلدىڭ پرەزيدەنتى رەتىندەگى ماڭىزى زور قادام بولدى دەپ ەسەپتەيمىن.
جالپى, پرەزيدەنت بۇل ماسەلەنى ءبىرىنشى رەت قوزعاپ وتىرعان جوق. ەۋروپا ەلدەرىندەگى كەزەكتى ارانداتۋ ارەكەتىنەن كەيىن دە قاسىم-جومارت توقاەۆ وعان ءوز پىكىرىن ءبىلدىرىپ, ونى قازىرگى الەمدەگى جاعدايدى شيەلەنىستىرۋگە, حالىقتار مەن مەملەكەتتەر اراسىنداعى سەنىمگە نۇقسان كەلتىرۋگە باعىتتالعان ارەكەت دەپ اتاعانى بەلگىلى. ول قازاق ەلىنىڭ الەمدىك جانە ءداستۇرلى دىندەر كوشباسشىلارىنىڭ سەزدەرىن وتكىزۋگە باستاماشى بولعان مەملەكەت ەكەنىن ەسكە سالىپ, بۇل فورۋم ءداستۇرلى دىندەر مەن كونفەسسيالاردىڭ كورنەكتى وكىلدەرى اراسىنداعى ءتيىمدى ءارى تابىستى ديالوگ الاڭىنا اينالعانىن العا تارتا كەلە: «جيىلەپ كەتكەن ءدىني ۆانداليزم مەن اتالعان ەلدەر ازاماتتارىنىڭ جاۋاپسىز ارەكەتى مەملەكەتتەر مەن دىندەردىڭ بەيبىت قاتار ءومىر سۇرۋىنە كەرى اسەرىن تيگىزەدى. بۇل جالپىعا ورتاق نورمالارعا قايشى كەلەتىن اكتسيالار رەتىندە ءبىراۋىزدان ايىپتالۋعا ءتيىس. بۇۇ باس اسسامبلەياسى دا بۇل ماسەلەگە قاتىستى ءوز ۇستانىمىن ءبىلدىرۋى كەرەك», دەگەن بولاتىن.
بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ 78-سەسسياسىندا وسى كەلەڭسىزدىكتى ءوزى ءبىرىنشى بولىپ كوتەرىپ, الەم جۇرتشىلىعىن بىرلىك پەن ىنتىماق ايدىنىن لايلايتىن الگىندەي ارەكەتتەرگە قارسى كۇرەسۋگە شاقىردى. ول بۇۇ باس حاتشىسى ۇسىنعان «بەيبىتشىلىكتىڭ جاڭا كۇن ءتارتىبىن» قولدايتىنىن ايتا كەلىپ, بەيبىتشىلىك مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋدا دىنارالىق جانە كونفەسسياارالىق ديالوگ اسا ماڭىزدى ەكەنىن ايتتى. بۇل, شىن مانىندە, قازاق ەلىنىڭ كوپ جىلدان بەرى بۇكىل الەمگە ۇسىنىپ وتىرعان دىندەر اراسىنداعى ءوزارا تاتۋلىق ۇستانىمى ەكەنىن كورىپ وتىرمىز.
جەتى رەت وتكەن الەمدىك جانە ءداستۇرلى دىندەر كوشباسشىلارىنىڭ سەزى بارىسىندا ەلىمىز ءوز تاراپىنان الەمگە ىنتىماق پەن بىرلىك ۇلگىسىن كورسەتىپ كەلەدى. پرەزيدەنتىمىز قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ بەيبىتشىلىككە شاقىرعان ىرگەلى ءسوزى الەمدىك كوشباسشىلارعا وي سالۋعا ءتيىس. قۇران ورتەۋ سەكىلدى ورەسكەل ىستەرگە جول بەرىپ وتىرعان كەيبىر ەۋروپا مەملەكەتتەرىنىڭ باسشىلارى بۇل ماسەلەنىڭ سالدارى اۋىر بولارىن, ال دوستىق – دىنارالىق ديالوگتەن باستالاتىنىن تۇسىنسە جاقسى.
بالعابەك مىرزاەۆ,
ءدىنتانۋشى
