الەم • 18 تامىز، 2022

تۇركيا مەن يزرايل قارىم-قاتىناسى قايتا جانداندى

81 رەت كورسەتىلدى

يزرايل تۇركيامەن قارىم-قاتىناسىنىڭ قايتا قالپىنا كەلگەنىن حابارلادى. يزرايل پرەمەر-ءمينيسترى ياير لاپيد كەڭسەسى يزرايل مەن تۇركيانىڭ ەلشىلەرى مەن باس كونسۋلداردى قايتا تاعايىنداۋ تۋرالى ءوزارا شەشىم قابىلداعانىن مالىمدەدى. مالىمدەمەدە بۇل شەشىمنىڭ ءلاپيدتىڭ وتكەن ماۋسىم ايىندا انكاراعا رەسمي ساپارى كەزىندە پرەزيدەنت رەجەپ تايىپ ەردوعانمەن كەزدەسۋىندە قابىلدانعانىن العا تارتتى.

پرەمەر-مينيستر لاپيد «تۇركيامەن قارىم-قاتىناستىڭ قايتا جاندانۋى يزرايل ازاماتتارى ءۇشىن ايماقتىق تۇراق­تىلىق پەن ەكونوميكالىق باعىت­تاعى جەڭىس» دەپ باعالادى. ءيزرايلدىڭ دۇنيە جۇزىندەگى ۇستانىمىن نىعايتۋدى جال­عاستىراتىندارىن ايتقان ول تۇر­كيامەن ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناستىڭ تو­لىعىمەن قايتا جاندانۋ ءىسى ءبىر جىل بۇرىن باستالعان «جاقىنداسۋ» پروتسەسىنىڭ نا­تيجەسى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

مالىمدەمەدە بۇل ۇدەرىستىڭ يزرايل پرەزيدەنتى يتسحاك گەرتسوگتىڭ انكاراعا ساپارىنان باستاۋ العانى ەرەكشە اتالدى. پرەزيدەنت ساپارىنان سوڭ ەكى ەلدىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى يەرۋساليم مەن انكاراعا ءوزارا ساپار جاساعان ەدى. ەستەرىڭىزگە سالا كەتەيىك، يزرايل پرە­زيدەنتى يتسحاك گەرتسوگتىڭ تۇركياعا وتكەن ناۋرىزداعى ساپارى ون جىلدىق ۇزىلىستەن كەيىن يزرايلدەن پرەزيدەنتتىك دەڭگەيدە تۇركياعا جاسالعان العاشقى رەسمي ساپار بولدى.

ال تۇركيا سىرتقى ىستەر ءمينيسترى مەۆلۇت چاۆۋشوعلۋ انكارادا قىر­عىز­ستان سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەرلان ابدىلداەۆپەن كەزدەسۋىنەن كەيىن وتكىزىلگەن ورتاق ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا وسى ماسە­لەگە قاتىستى مالىمدەمە جاساپ: «يزرايل­مەن جاڭا ۇدەرىس باستالدى. ءبىز اۆياتسيا سالاسىندا ىنتىماقتاستىق كەلىسىمىنە قول قويدىق. قارىم-قاتىناستى قالىپقا كەلتىرۋ بارىسىندا قابىلداناتىن شە­شىمدەردىڭ قاتارىندا ءوزارا ەلشىلەر تاعايىنداۋ ءىسى دە بار. ءبىز تەل-اۆيۆكە ەل­شى تاعايىنداۋعا شەشىم قابىلدادىق»، دەپ مالىمدەدى.

يزرايلمەن قارىم-قاتىناستىڭ قالىپقا كەلۋى تۇركيانىڭ پالەستيناعا قاتىستى ۇستانىمىن وزگەرتپەيتىنىن اتاپ كورسەتكەن چاۆۋشوعلۋ: «پالەستينا، يەرۋساليم جانە گازانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋدى جالعاستىرامىز، سونىمەن قاتار بۇل ۇستانىمعا قاتىستى حابارلارىمىز ەلشىلەر ارقىلى تىكەلەي تەل-اۆيۆكە جەتكىزىلۋى ماڭىزدى»، دەدى.

سونداي-اق  تۇركيانىڭ يزرايلگە ەلشى تاعايىنداۋ شەشىمىنە قاتىستى اقش-تىڭ انكاراداعى ەلشىلىگى ءوز پىكىرىن ءبىلدىردى. ەلشىلىك Twitter-دەگى پاراقشاسىندا: «انكاراداعى اقش ەلشىلىگى رەتىندە تۇركيا مەن ءيزرايلدىڭ ەكى ەل اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى قالىپقا كەلتىرۋ اياسىندا ءوزارا ەلشىلەر تاعايىندايتىنى تۋرالى حابارعا قۋانىشتىمىز»، دەپ جازدى.

وسى ماسەلەگە قاتىستى يزرايل پرە­زيدەنتى يتسحاك گەرتسوگ تا Twitter پا­راق­شاسىندا: «تۇركيامەن جان-جاقتى ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناستاردىڭ قايتا باستالۋىن قۇپتايمىن. وتكەن جىلى باستالعان قارىم-قاتىناستاردى قالىپقا كەلتىرۋ ءۇردىسى ەكونوميكالىق قارىم-قاتىناستاردى جانداندىرىپ، يزرايل مەن تۇرىك حالقى اراسىنداعى ءوزارا تۋريزم مەن دوستىقتى نىعايتادى»، دەگەن ويىن ءبىلدىردى.

ەستەرىڭىزگە سالا كەتەيىك، يزرايل قا­ۋىپسىزدىك كۇشتەرى 2010 جىلى گازاعا كومەك تاسىمالداعان «ماۆي مارمارا» كەمەسىن باسىپ الىپ، سونىڭ سالدارىنان 10 تۇرىك ازاماتى قازا تاپقان ەدى. بۇل وقيعا ايماقتا ۇزاق جىلدار بويى وداقتاس بولعان ەكى ەلدىڭ قارىم-قاتىناسىن ناشارلاتىپ جىبەردى. 2016 جىلى ەكى ەل اراسىنداعى قارىم-قاتىناستاردى جانداندىرۋ ءۇشىن قادامدار جاسالعانىمەن، 2018 جىلى اقش ەلشىلىگىن تەل-اۆيۆتەن يەرۋساليمگە كوشىرۋىمەن باستالعان گازا داعدارىسىندا قارىم-قاتىناس تاعى دا ءۇزىلىپ، ەكى ەل دە ەلشىلەرىن تاعايىنداۋدان باس تارتقان ەدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

جاپونيادا جەر سىلكىندى

الەم • بۇگىن، 10:22

ۇقساس جاڭالىقتار