ايماقتار • 26 اقپان، 2020

ۇلتتىق ۆاليۋتامەن اشىلعان جيناقتاۋ دەپوزيتتەرىنىڭ ۇلەسى ءوستى

57 رەتكورسەتىلدى

«قازاقستاننىڭ دەپوزيتتەرگە كەپىلدىك بەرۋ قورى» (قدكبق) 2020 جىلدىڭ باسىندا ۇلتتىق ۆاليۋتامەن اشىلعان جيناقتاۋ دەپوزيتتەرىنىڭ ۇلەسى 8،2%-دى، ال جەدەل سالىمدار 1،1% -دى قۇراعانىن جاريالادى.

قازىر  ەكىنشى دەڭگەيلى 16 بانك سالىمشىلارعا جيناقتاۋ، 8 بانك جەدەل سالىم دەپوزيتىن ۇسىنىپ وتىر. شەتەل ۆاليۋتاسىمەن اشىلعان جيناقتاۋ دەپوزيتتەرىنىڭ ۇلەسى ۆاليۋتالىق دەپوزيت پورتفەلىنىڭ 4%-نا، جەدەل سالىمدار 5%-نا پارا-پار.  سالىمشىلارعا ەكىنشى دەڭگەيلى 13 بانك – جيناقتاۋ، 12 بانك – جەدەل سالىم دەپوزيتىن اشۋ مۇمكىندىگىن بەرگەن.

«قارجى  ۇيىمدارىنداعى بارلىق جيناقتاۋ دەپوزيتتەرىن زەردەلەگەن كەزدە ولاردىڭ 70%-دان استامى تەڭگەمەن ساقتالعانى انىقتالدى. ال جەدەل سالىمداردىڭ قۇرىلىمىندا 77% -ى – شەتەل ۆاليۋتاسىنا، 23%-ى – ۇلتتىق ۆاليۋتاعا تيەسىلى بولدى. بىلتىر ۇلتتىق ۆاليۋتامەن اشىلعان جيناقتاۋ دەپوزيتتەرىنىڭ سانى 14 ەسە ءوسىپ، 72 مىڭ شوت اشىلدى. ونىڭ 82%-ى سالىم سالىپ وتىرۋدى تالاپ ەتپەيتىن، مەرزىمى ءبىر نەمەسە ودان كوپ جىلدى قامتيتىن، پايىزدىق مولشەرلەمەسى جوعارى جيناقتاۋشى دەپوزيت بولدى»، – دەپ حابارلادى قدكبق.

سالىمشىلاردى  جيناقتاۋشى دەپوزيت قىزىقتىراتىنى بۇرىننان بەلگىلى بولاتىن.  2019 جىلدىڭ قاڭتارىندا 24 ايعا جىلدىق مولشەرلەمەسى 13،5%-بەن اشىلعان جيناقتاۋشى دەپوزيتتىڭ تابىستىلىعى ينفلياتسيالىق تۇزەتۋلەرگە قاراماستان 8،1%-دى قۇراعان.

 ەكىنشى دەڭگەيلى بانك سانىنىڭ قىسقارۋى دەپوزيت نارىعىنا كەرى اسەرىن تيگىزبەگەن.

قازىر ساراپشىلار اراسىندا «دەپوزيتتەردە تەڭگەمەن ساقتالاتىن ۇزاقمەرزىمدى سالىمدار تەڭگە باعامىمەن تىعىز بايلانىستا بولادى»  دەگەن پىكىردى كوبىرەك ايتىپ ءجۇر.  ۇلتتىق ۆاليۋتانىڭ باعامى وسسە، بانكتەردە تەڭگەمەن ساقتالاتىن سالىمداردىڭ كولەمى كوبەيەدى. سەبەبى بانكتەر كليەنتتەردىڭ اقشاسىن اينالدىرىپ، پايدا تاپقىسى كەلەدى.  سول ءۇشىن ۇزاقمەرزىمدى دەپوزيتتەردىڭ پايىزدىق مولشەرلەمەسىن جوعارى قىلىپ قويادى ەكەن.  

دەگەنمەن تاپ قازىر ەل ازاماتتارىنىڭ باسىم بولىگى دەپوزيتتى ارى كەتكەندە 1 جىلعا اشاتىنى بەلگىلى. سەبەبى دەپوزيتتىڭ ءدال وسى ءتۇرى بارىنە ىڭعايلى. بىراق سالىمشىلاردىڭ باسىم بولىگى تەڭگە باعامىنىڭ قۇبىلمالىعىنان قورقادى، سالىمدارىن شەتەل ۆاليۋتاسىمەن ساقتايدى. قارجىگەر ءىلياس يساەۆ  سالىمشىلاردىڭ  بانكتەرگە دەگەن سەنىمى داعدارىسقا قاراماستان وسكەنىن ايتادى. ءتورت جىل بۇرىن بانك مىندەتتەمەسىندەگى سالىمداردىڭ جالپى سوماسى 58،1 پايىز بولاتىن. الايدا بانك دەپوزيتتەرىنە بالاما قارجى قۇرالدارى جوقتىڭ قاسى. «قازاقستاندا قور نارىعى جەتكىلىكتى دامىماعان. قازاقستاندا اقشا ساقتاۋ - ۇلكەن پروبلەما، قارجى قۇرالدارى - تاپشى. بۇل بانك دەپوزيتتەرىنىڭ وسۋىنە ىقپال ەتىپ وتىر» دەيدى قارجىگەر.

«قازاقستاندىق سالىمشىلاردىڭ جارتىسى بانكتەردە جاتقان اقشاسىن الىپ قويسا، ەلدىڭ بانك جۇيەسىنىڭ كۇيى قانداي بولماق؟» دەگەن تاقىرىپ تا ۇكىمەت دەڭگەيىندە تالقىلار ماسەلەلەردىڭ ءبىرى. بۇل جاعدايدى ەدب-ءدىڭ شەتەلدەن الاتىن نەسيەلەر اعىنى كىلت توقتاعان 2008 جانە 2009 جىلدارمەن سالىستىرۋعا بولادى. ال ازىرشە باعانىڭ قىمباتتاۋىنان قورعانۋدى ۇيعارعان قازاقستاندىقتاردىڭ اقشاسى ينفلياتسيا سالدارىنان بىرتىندەپ قۇنسىزدانىپ بارادى. 

«قارجى سالاسىن باياعىدا رەفورمالاۋ كەرەك ەدى.  ۇكىمەت ء«بىزدىڭ قارجى سەكتورىمىز ىلگەرى باسىپ كەلەدى، بانكتەر ءتيىمدى جۇمىس ىستەپ جاتىر» دەپ ۇنەمى ماقتانادى. الايدا بانكتەردىڭ  داعدارىستا بانكتەر ءوز مىندەتتەمەلەرىن ورىنداي المادى. ءدال قازىر تەڭگە دەپوزيتىنىڭ مولشەرىن قازىرگى دەڭگەيدەن كوتەرۋگە مۇمكىندىك بار» دەيدى ءىلياس يساەۆ.

«بانك جۇيەسىن پارلامەنت قاتاڭ قاداعالاۋى ءتيىس» دەگەن پىكىردى كوپتەن ايتىپ ءجۇر. قازاقستان نارىقتىق ەكونوميكاعا كوشكەن كەزدە قارجى سەكتورى دۇرىس قۇرىلمادى.

«بانك قىزمەتىن نەگىزگى رەتتەۋشىنىڭ زاڭ شىعارۋشى ورگانعا باعىنىشتىلىعى اقش، گەرمانيا، شۆەيتساريا، گوللانديا جانە باسقا ەلدەردىڭ تاجىريبەسىندە بار. قازاقستاندا ۇلتتىق بانك ەل پرەزيدەنتىنە تىكەلەي باعىنادى» دەيدى ءىلياس يساەۆ.

 

الماتى  

 

سوڭعى جاڭالىقتار

iPhone 12 Pro رەندەرى شىقتى

تەحنولوگيا • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار