وتاندىق كينونىڭ ونكۇندىگى

ەلورداداعى «كەرۋەن» ساۋدا ويىن-ساۋىق ورتالىعى مەن مينيسترلىكتەر ءۇيىنىڭ كونفەرەنتس-زالىندا قازاق كينوسىنىڭ ەل ءتاۋ­ەلسىزدىگى تويىنا ارنالعان كورسەتىلىمى وتۋدە. جەلتوقساننىڭ 6-سى كۇنى ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحانادا ءبىر توپ ونەر شەبەرلەرىمەن ءباسپاسوز ءماسليحاتى ۇيىمداستىرىلىپ, «جاس ۇلان» اسكەري-پاتريوتتىق سەريالى مەن مەكتەپ جاسىنداعى بالالار­عا ارناپ تۇسىرىلگەن قازاقستان تاريحى تۋرالى كوپ سەريالى انيماتسيالىق ءفيلمنىڭ, سونداي-اق «قازاق كينوسىنىڭ انتو­لو­گياسى» DVD ديسكىلەرىنىڭ تۇساۋكەسەرى ءوتتى. كوپشىلىككە وسى كەش­تە «بايتەرەك» ءفيلمىن ۇسىنعان ونكۇندىك 15 جەلتوقسانعا دەيىن جالعاسادى. باق وكىلدەرىمەن بولعان ءباسپاسوز ءماسلي­حا­تىنا ءاسانالى ءاشىموۆ, نۇرجۇمان ىقتىم­باەۆ, يگور ۆوۆنيانكو سىندى قازاق كينو­سى­نىڭ مايتالماندارى, ال كەيىنگى تولقىننان رۇستەم ءابدىراش, گۇلنارا دوسماتوۆا, بەرىك ايتجانوۆ, اسەل ساعاتوۆا سياقتى تانىمال ونەرپازدار قاتىسسا, «قازاقفيلم» كينوس­تۋ­دياسىنىڭ پرەزيدەنتى ەرمەك امانشاەۆ قازاق كينوسىنىڭ قازىرگى حال-جاعدايى مەن كورەرمەن قولداۋىنا يە بولىپ جاتقان جەكەلەگەن كەيبىر فيلمدەر تۋرالى اڭگىمەلەپ بەردى. سوڭعى جىلدارى اسىرەسە, ۇلتتىق ءونىم­دەردىڭ ساپالىق دەڭگەيىنىڭ ەداۋىر وسكەنى بايقالادى. مۇنى «قازاقفيلم» كينوستۋ­ديا­سىنداعى ماتەريالدىق-تەحنيكالىق جاب­دىق­تاردىڭ جاڭعىرتىلۋىمەن ساباقتاستىر­عان پرەزيدەنت تابىستىڭ تاعى ءبىر سەبەبىن الەمدىك دەڭگەيدەگى شەتەلدىك اكتەرلەرمەن تى­عىز بايلانىس ورناتىلا باستاۋىمەن ءتۇ­سىندىردى. ماسەلەن, سونىڭ ءبىرى رەتىندە «جيدە. كەشىككەن ماحاببات» ءفيلمىن ايتىپ ءوت­كەن ءجون. استانا جۇرتشىلىعىنا ۇسىنىلعان بۇل فيلم فرانتسۋزدىڭ بەلگىلى اكتەرى جەرار دەپاردەنىڭ قاتىسۋىمەن قىزعىلىقتى. جانە دە مۇنان باسقا وسىنداعى باستى كەي­ىپكەردىڭ ءبىرىن سومداعان قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى نۇرجۇمان ىقتىمباەۆتىڭ اناپاداعى كي­نوبايگەدە «ەڭ ۇزدىك ەر ادام ءرولى» نو­مي­ناتسياسىنا يە بولۋى ءفيلمنىڭ الەمدىك دەڭ­گەيدەگى جەڭىسىنەن حابار بەرىپ تۇرعانداي. ون كۇن بويىنا ەلوردا جۇرتشىلىعىنا ۇسىنى­لاتىن ۇزدىك فيلمدەر تۋرالى ويلار ورتاعا سالىندى. اتاپ ايتار بولساق, «بايتەرەك», «سەرپىن», «جيدە. كەشىككەن ماحاببات», «ءسىز, كىمسىز, كا مىرزا؟», «قىزعىلت قويان تۋرالى ەرتەگى», «ليكۆيداتور», «ءبىرجان سال», «جەر­ۇيىق», «ا-عا» ورالۋ», «بالالىق شاعىمنىڭ اسپانى» فيلمدەرى ەلدىك تويعا ارنالعان ناعىز رۋحاني شاشۋ بولماق. ءار كورسەتىلىم الدىندا كارتينالاردىڭ اۆتورلارىمەن, شى­عار­ماشىلىق توپپەن كەزدەسۋلەردىڭ ۇيىمداس­تىرىلۋى حالىق پەن ونەر اراسىن جاقىن­داس­تىرۋدىڭ, وتاندىق كينودان گورى شەتەلدىك كي­نو­تۋىندىعا كوڭىلدەرى اۋىپ بارا جاتقان كەيبىر جاستاردىڭ بەتىن ءتول دۇنيەگە بۇ­رۋ­دىڭ باستاۋى ىسپەتتى تۇيىلۋدە. قازاق كينوسى­نىڭ بولاشاق كورەرمەندەردى ءتول تۋىندىعا باۋلۋ تالپىنىسى قۋانتادى. بۇل رەتتە باس­تاۋىش سىنىپ وقۋشىلارىنا ارنالعان «قا­زاق ەلى» انيماتسيالىق فيلمىنە قوسا سوڭعى ءۇش جىلدا تۇسىرىلگەن «كەنجە باتىر», «ءزاي­تۇن-قارلىعاش», «قوشقار مەن تەكە», «مو­مىن مەن قاراقشىلار», «سايعاق», «كىم پاتشا بولادى؟», «تازشا بالا», «التىن ساقا» سەكىلدى ءبىرتالاي انيماتسيالىق فيلمدەردىڭ «قازاقستان», «بالاپان», سونداي-اق ايماق­تىق تەلەارنالار قورىن تولىقتىرۋى ەلدىڭ مادەني ومىرىندەگى ايتۋلى وقيعا بولىپ سانا­لادى. «مادەني مۇرا» باعدارلاماسى بويىن­شا 2009-2011 جىلدارى «كوشپەندىلەردىڭ مۋزىكالىق مۇراسى», «تامعالى» پەتروگليفتەرى», «قوجا احمەت ياساۋي كەسەنەسى», «ەجەلگى تۇركىستان ساۋلەت ەسكەرتكىشتەرى», «بابا-اتا» ساراي-قامال كەشەنى», «اققويلى» مەشىت-مەدرەسەسى» سياقتى تاريحي ەسكەرتكىشتەر مەن قازاق حالقىنىڭ كورنەكتى تۇلعالارىنا ارنالعان 20-دان استام دەرەكتى تۋىندىنىڭ دۇنيەگە كەلۋىنىڭ ءوزى ۇلتتىق كينو ءوندىرىسىنىڭ جانرلىق سەرپىلىسىن اڭعارتادى. قاراشاش توقسانباي.