بىرلىگىمىزدى ارداقتاي بىلەيىك

تىرشىلىك تىرەگى – تاتۋلىق

ىنتىماعى جاراسقان كوپۇلتتى حالقىمىز تاعى ءبىر جىلدى تاريح قويناۋىنا شىعارىپ سالدى. شۇكىر, وتكەن جىل ونەگەلى ورلەۋگە تولى بولدى. بيىلعى جىلدى ەلباسىمىز اسسامبلەيا جىلى دەپ جاريالادى. بۇل شەشىم مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ كورەگەندىگىن تاعى ءبىر مارتە تانىتقان ەلەۋلى قادام بولعانىن ايتۋ ءلازىم. «قيىندىق اتاۋلىنى جەڭەتىن ءبىر-اق كۇش بار, ول – بىرلىك» دەمەكشى, ەل باسىنا كۇن تۋعان زامانداردا قازاق حالقىن ۇلت رەتىندە ساقتاپ قالعان ىنتىماعى مەن بىرلىگى دەسەك, ارتىق ايتپاعانىمىز بولار. دوستىق پەن ىنتىماق بار جەردە بەرەكە مەن ىرىس بولارى ايدان انىق. تاۋەلسىزدىكتىڭ كوك تۋى جەلبىرەگەلى بەرى ۇلكەن جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزىپ, بيىكتەردەن كورىنۋى, ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرىنىڭ ىشىندەگى وزىندىك ورنى بار مەملەكەتكە اينالعانىمىزدىڭ ءوزى نەگە تۇرادى؟ قازاقستاننىڭ يسلام ىنتىماقتاستىعى ۇيىمىنا, ەقىۇ-عا توراعالىق ەتۋى شە؟ ەل بىرلىگىنىڭ, حالىق ىنتىماعىنىڭ ارقاسىندا وسىنداي بيىكتەرگە جەتىپ وتىرمىز دەپ ويلايمىن. اۋىزبىرلىك پەن تۇسىنىستىك, قاراپايىم سىيلاستىق ۇستەمدىك قۇرعان جەرلەرگە قاشاندا ناتيجەلى ىستەردىڭ ءۇيىر بولاتىنى بەلگىلى. «التاۋ الا بولسا, اۋىزداعى كەتەدى, تورتەۋ تۇگەل بولسا, توبەدەگى كەلەدى» دەگەندى اتا-بابالارىمىز ىنتىماقتىڭ كەرەكتىگىنەن ايتقانى انىق. ۇلت پەن ۇلىس­تىڭ تاتۋلىعى ارقاسىندا بۇگىندە مەملە­كەتىمىز وركەندەپ, ىلگەرى دامىپ كەلە جاتىر. ءبىر شاڭىراق استىندا ۇلتتىڭ ۇيىتقىسىنا سەبەپ بولىپ وتىرعان, ساياساتىمىز بەن اتا زاڭىمىزدىڭ ارقاسىندا اتقارىلىپ جاتقان شارالاردىڭ ناتيجەسى ەكەندىگى بەلگىلى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرە­زي­دەنتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ حا­لىققا ارناعان ءداستۇرلى جولداۋىندا بۇگىنگى كۇننىڭ ەڭ باستى ماسەلەسى – ەل بىرلىگىنە ۇنەمى باسا نازار اۋدارىپ كەلەدى. «بىرلىگى بار ەل وزادى, بىرلىگى جوق ەل توزادى». بۇگىنگى قازاقستاننىڭ جەتكەن جەتىستىكتەرى مەن العان شىڭدارى بىرلىكتىڭ ارقاسى. سوندىقتان قازاقتىڭ بىرلىگى – ەلدىگىمىزدىڭ كىلتى. «ەل بىرلىگى – ەڭ اسىل قاسيەت», – دەگەن ەلباسى تۇجىرىمى وتانىن سۇيگەن ءار ازاماتتىڭ جۇرەگىنەن ورىن تابۋى كەرەك. وسىدان جيىرما جىل بۇرىن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىن قۇرۋ تۋرالى جارلىق شىعارعان بولاتىن. ول 800-دەن استام ەتنومادەني بىرلەستىكتىڭ باسىن بىرىكتىردى. ۇلتارالىق تاتۋلىق پەن تۇراقتىلىقتىڭ فەنومەنى – قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى بۇگىندە قوعامداعى كەلىسىم مەن ىنتىماقتاستىقتىڭ باستى تەتىگى بولىپ وتىر. بۇل – ەشبىر ەلدە بولماعان ەرەكشە, ساياسي ماڭىزى زور قۇرىلىم. اسسامبلەيانىڭ 365 مۇشەسى, 471-دەن استام رەسپۋبليكالىق, وڭىرلىك, وبلىستىق, قالالىق ەتنومادەني بىرلەستىگى بار. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, دوستىق دانەكەرى بولىپ وتىرعان بىرەگەي قۇرىلىم ءوزىنىڭ 20 جىلدىق بەلەسىن لايىقتى تابىس­تارمەن قارسى الماق. بۇگىندە ءاربىر ۇلتقا سالت-داستۇرلەرىن جاڭعىرتۋعا, ونەرىن, مادەنيەتى مەن ادەبيەتىن دامىتۋعا, ءتىلىنىڭ جەتىلۋىنە قامقورلىق كورسەتىلۋدە. وسىنىڭ ءبارى ەلباسىنىڭ قوعامداعى ازاماتتىق ىنتى­ماقتاستىق پەن ىشكى ساياسي تۇراقتىلىقتى ساقتاۋ ستراتەگياسىن دۇرىس تاڭداپ, ۇلت­ارالىق قاتىناستاردى رەتتەۋدىڭ ءتيىمدى تەتىكتەرىن جاساي ءبىلۋىنىڭ ارقاسىندا ءمۇم­كىن بولۋدا. قازاقستان حالقى اسسام­بلەياسىنىڭ قۇرىلىمى اياسىندا ءبىز سايا­سي تۇراقتىلىقتى, ۇلتارالىق جانە كونفەسسياارالىق كەلىسىمدى ساقتاي الدىق. اسسامبلەيانىڭ باستى ماقساتى – ساياسي جاعدايلارعا بولجام جاساي وتىرىپ, قوعامدى الاۋىزدىقتان ساقتاۋ. ياعني, ازاماتتارىمىزدى وتانسۇيگىشتىككە تاربيەلەپ, ۇلتارالىق قاتىناستى نىعايتۋ. سەبەبى, الپاۋىت ەلدەردىڭ ءوزى ابدىراپ وتىرعان تۇستا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تاتۋلىققا ۇيىتقى بولا ءبىلدى. شىنىندا دا, بۇگىنگى تاڭدا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى – ۇيىمدىق قۇرىلىم عانا ەمەس, ول ءبىزدىڭ ءومىرىمىزدىڭ اجىراماس بولىگى, ءبىزدىڭ تىنىشتىعىمىز بەن بىرلىگىمىزدىڭ ۇيىتقىسى. قازاقستاننىڭ كوپۇلتتى حالقىنىڭ تاتۋلىعى, ىنتى­ماق­تاستىعى, بەيبىتشىلىگى – ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ەڭ باستى بايلىعى. بىرلىگىمىزدى ارداقتاي بىلەيىك! الەكساندر گيبنەر, جامبىل وبلىستىق نەمىس ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى. تاراز.

تۇراقتىلىق – باستى بايلىعىمىز

قازىر الەمدە تىنىشسىزداۋ بولىپ تۇرعانى راس. دامىعان الپاۋىت ەلدەردىڭ ءوزى ەكونوميكالىق داعدارىستى باستان كەشۋدە. ۋكرايناداعى اسكەري قاقتىعىستاردىڭ دا بۋى باسىلار ەمەس. رەسەيگە جاريالانعان سانكتسيانىڭ سالدارى كورشىلەس ەلدەرگە سالقىنىن تيگىزۋدە. كەيبىر ەلدەردەگى وسىنداي ساياسي جانە ەكونوميكالىق تۇراقسىزدىققا قاراپ, ەلىمىزدەگى بەرەكە-بىرلىككە, تاتۋلىق پەن تۇراقتىلىققا تاۋبە دەيمىز, ارينە. قازاقستان تاۋەلسىزدىك العالى بەرى بەيبىت ءومىر ءسۇرۋدىڭ ونەگەسىن كورسەتىپ كەلەدى. سوندىقتان دا بولار, شەتەلدىك كومپانيالار ەلىمىزگە ينۆەستيتسيا سالۋعا ىنتالى بولۋدا. مۇنىڭ ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ سارابدال ساياساتىنىڭ ارقاسىندا مۇمكىن بولىپ وتىرعانىن باسا ايتۋ ءلازىم. قازىر پرەزيدەنتتىڭ باستاماسىمەن كاسىپكەرلىككە قولداۋ كورسەتۋدىڭ مۇمكىن بولعان تەتىكتەرى ىسكە قوسىلۋدا, شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە كەدەرگىلەر الىنىپ تاستالدى. كوپتەگەن مەملەكەتتىك باعدارلامالار كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا قىزمەت ەتۋدە. وسىنىڭ بارلىعى ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقانىنىڭ, باستى نازاردا ۇستاۋىنىڭ ناتيجەسى دەۋ ورىندى بولماق. قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيا سالۋعا قولايلى جاعداي تۋعىزىلعان بىردەن-ءبىر ەل ەكەنىن الەم مويىنداپ وتىر. مۇنىڭ ايقىن مىسالىن, ءوزىم ەڭبەك ەتەتىن «قازحروم»تۇق» اكتسيونەرلىك قوعامىنا قارايتىن اقتوبە فەرروقورىتپا زاۋىتىنىڭ تاجىريبەسىنەن دە ايقىن اڭعارۋعا بولادى. ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس جىلدارىندا سالىنىپ, پايدالانۋعا بەرىلگەن ەسكى زاۋىتتىڭ كەيبىر تسەحتارى كەيىنگى جىلداردا كەڭەيتىلىپ, ازدى-كوپتى جاڭارتىلعانمەن, بۇدان جەتپىس جىل بۇرىن پايدالانۋعا بەرىلگەن كونە زاۋىت مورالدىق جاعىنان توزعان-دى. ەكىنشى زاۋىت سوڭعى ءۇش-ءتورت جىلدا قولعا الىنىپ, قىسقا مەرزىمدە پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇل زاۋىت – بيىلعى ماۋسىم ايىنىڭ اياعىندا وبلىسىمىزعا جۇمىس ساپارىمەن كەلگەن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ىسكە قوسۋ-رەتتەۋ جۇمىستارىن باستاپ بەرگەن جاڭا ءوندىرىس. مۇنى اقتوبەلىك مەتاللۋرگتەر №4 تسەح دەپ تە اتايدى. بۇل – قۇرىلىسىنىڭ كولەمى, الىپ جاتقان اۋماعىنىڭ اۋقىمى جونىنەن دە ءوز الدىنا دەربەس زاۋىت. جاڭا زاۋىتتىڭ ءبىرىنشى پەشىنەن العاشقى ءونىم دە الىندى. مۇندا ءبارى اۆتوماتتاندىرىلعان, سوندىقتان بۇرىنعى تسەحتارعا قاراعاندا جۇمىس الدەقايدا جەڭىل. ازىرگە ءبىر پەش جۇمىس ىستەپ تۇر. قالعان پەشتەردى ىسكە قوسۋ قادامدارى جاسالۋدا. بۇل پەشتىڭ بىرەگەيلىگى سول – تۇراقتى توك ارقىلى ۇساق رۋدامەن جۇمىس ىستەي الادى. مۇنداي تۇراقتى توكپەن جۇمىس ىستەيتىن تسەح وڭتۇستىك افريكادا عانا بار. الايدا, ءبىزدىڭ زاۋىتتىڭ قۋاتى ودان جوعارى. جاڭا زاۋىت قۇرىلىسىنىڭ قۇنى 843 ملن. اقش دوللارىن قۇرايدى. مۇنداعى ءتورت پەش جىلىنا 440 مىڭ توننا جوعارى كومىرتەكتى فەررو­حروم وندىرەدى. جوبانى جۇزەگە اسىرۋ ەلىمىزدىڭ جوعارى كومىرسۋتەكتى فەرروحرومدى ەكسپورتتاۋ مۇمكىندىگىن 16 پايىزعا, وبلىستى 46 پايىزعا ارتتىرادى, ءونىمنىڭ وزىندىك قۇنىن كەمىتەدى دەپ كۇتىلۋدە. ءوزىم رەسەيدىڭ كورشىلەس ورىنبور وبلىسىندا دۇنيەگە كەلدىم. اكەم دۇنيەدەن وزعان سوڭ انام ليۋبوۆ درونوۆا تۋمالارىن ساعالاپ, شۇبارقۇدىق پوسەلكەسىنە كوشىپ كەلدى. ءبىز دە قازاق بالالارىمەن بىرگى ويناپ, بىرگە ءجۇرىپ, قازاقشا سويلەۋدى دە داعدىعا اينالدىردىق. مەن قازاق ءتىلىن بىلگەننەن ۇتپاسام, ۇتىلعان جوقپىن. قازىر اقتوبە فەرروقورىتپا زاۋىتىنىڭ №1 شيحتا دايىنداۋ تسەحىندا جۇمىس ىستەيمىن. ىسىمە تىندىرىمدىلىعىمدى, كاسىبىمدى جەتىك بىلەتىندىگىمدى باسشىلار اڭعارعان بولۋى كەرەك, بريگادانىڭ جەتەكشىلىگىنە ۇسىندى. بۇل ارينە, ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيدى. دەگەنمەن, بريگادادا ەڭبەك ەتەتىن الۋان ۇلتتىڭ وكىلدەرىنىڭ ورتاق ىستەگى ۇيىمشىلدىعى مەن بىرلىگى بويىما سەنىم ۇيالاتتى. زاۋىتتا ەڭبەك ەتۋگە تولىق جاعداي جاسالعان. الەۋمەتتىك جەڭىلدىكتەر دە قاراستىرىلعان. ەڭبەكاقى ۋاقىتىلى بەرىلەدى. جۇمىسشىلار ەڭبەكتەن بوس ۋاقىتىندا مادەنيەتتى تىنىعادى, سپورتپەن اينالىسادى, كوركەمونەرپازدار ۇيىرمەلەرىنە قاتىسادى. مەن وسىنداي بىرلىگى بەكەم, ىنتىماعى جاراسقان ۇجىمعا تاپ بولعانىما ريزامىن. ەلىمىز تابيعي قازبا بايلىقتارىنان كەندە ەمەس. الايدا, ەڭ باستى بايلىعىمىز ەلدەگى تىنىشتىق پەن تۇراقتىلىق ەكەنى ءسوزسىز. قازاقستانداعى تاتۋلىق پەن بىرلىك, ۇلتارالىق ىنتىماق باستاۋلارى ەلىمىزدەگى تۇراقتىلىقتان ارنا تارتاتىنى اقيقات. سان الۋان ۇلتتار مەكەندەگەن مەملەكەتتىڭ باس­تى بايلىعى دا وسى ەكەنىن ەلباسى ۇدايى ايتىپ كەلەدى. تۇراقتىلىق بار جەردە تابىس تا, باقۋاتتى تۇرمىس تا بولادى. ءبىز وسىنداي ەلدە تۇراتىنىمىزدى ماقتانىش تۇتىپ قانا قويماي, ونىڭ گۇلدەنۋىنە ءوزىمىز دە اتسالىسۋىمىز كەرەك دەر ەدىم. اندرەي درونوۆ, اقتوبە فەرروقورىتپا زاۋىتى №1 شيحتا دايىنداۋ تسەحىنىڭ بريگاديرى. اقتوبە.