شىعىس قازاقستاننىڭ بىرقاتار اۋدانىنا قار سۋى قاۋىپ ءتوندىردى. ايتەۋىر دايىندىقتى اقپان ايىنان باستاعان ارنايى ماماندار مەن اكىمدىك وكىلدەرى ءتىلسىز جاۋدىڭ بەتىن بىردەن قايتارۋعا كۇش سالىپ وتىردى. دەسە دە, ارقانى كەڭگە سالۋعا ءالى ەرتە. سول ءۇشىن دە وزەندى وڭىرلەردى وبلىس باسشىلىعى باستاعان توپ اۋەدەن باقىلاپ قايتتى.
وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى باقىتجان باياحمەتوۆ باستاعان ارنايى جۇمىس توبى اۋەلى كۇرشىم, ۇلان جانە مارقاكول اۋداندارىنداعى بوگەتتەر مەن وزەندەرگە اۋەدەن باقىلاۋ جۇرگىزدى. ۇلان اۋدانىنىڭ كىشى بوگەتتەرىندە ارتىلعان سۋ بىرتىندەپ اعىزىلىپ جاتىر. سوندىقتان وزەندەردەگى سۋ دەڭگەيى كوتەرىلۋى مۇمكىن. بىراق ۇلان اۋدانىنىڭ اۋىلدارىنا تاسقىن سۋدىڭ قاۋپى ءتونىپ تۇرعان جوق.
اۋەدەن باقىلاۋ جۇمىستارى كەزىندە مارقاكول اۋدانىنىڭ جيدەلى اۋلىنداعى جولدارعا سۋ جايىلعانى بايقالدى. مۇندا قۇتقارۋشىلار مەن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان وكىلدەرىنىڭ كۇشىمەن سۋ باسقان ۋچاسكەلەر تەكسەرىلىپ جاتىر.
ال ۇلكەن نارىن اۋدانىندا كۇن رايىنىڭ كۇرت جىلىنۋىنا بايلانىستى كوممۋنالدىق قىزمەت تە كۇشەيتىلگەن جۇمىس رەجىمىنە كوشكەن. قازىرگى تاڭدا كوممۋنالدىق قىزمەتتەر سۋدى سورعىزىپ, سۋاعارلار مەن ارىقتاردى تازارتىپ جاتىر. جۇمىسقا ارنايى تەحنيكالار دا جۇمىلدىرىلعان.
ەستەرىڭىزگە سالا كەتسەك, 29 ناۋرىزدا كۇن كۇرت جىلىنعان. ول از بولعانداي, تۇنىمەن جاڭبىر جاۋعان. سالدارىنان ەرىگەن قار سۋىنىڭ دەڭگەيى 20–25 سم-گە دەيىن كوتەرىلىپ, ۇلكەن نارىن اۋدانىنىڭ ورتالىعى ۇلكەن نارىن اۋلىندا 11 ءۇيدىڭ, التىنبەل اۋلىندا 10 ءۇيدىڭ اۋلاسىنا قارعىن سۋ جايىلعان. جاعدايدى تۇراقتاندىرۋعا باعىتتالعان جۇمىستار توقتاۋسىز جۇرگىزىلىپ, تونگەن قاۋىپتىڭ بەتى قايتقانداي بولدى. جەكە تۇرعىن ۇيلەردىڭ اۋلالارىنا كىرگەن قار سۋى تولىقتاي موتوپومپا ارقىلى سورىلىپ, وزەن ارناسىنا قاراي باعىتتالدى. سونىمەن قاتار «قازاۆتوجول» قىزمەتكەرلەرى ۇلكەن نارىن مەن كاتونقاراعاي اۋىلدارى ارالىعىنداعى جولعا بوگەت جاساپ, اسفالت بەتىنە شىققان سۋدىڭ مولشەرىن ازايتتى. دەي تۇرعانمەن, قوس اۋداندى بايلانىستىراتىن تاسجولدىڭ بەتىنە تاۋدان اققان ەرىگەن قار سۋى شىعىپ كەتۋى ءالى دە مۇمكىن. ونىڭ الدىن الۋ ءۇشىن ارنايى تەحنيكا جۇمىلدىرىلىپ, «قازاۆتوجول» قىزمەتكەرلەرى ينەرتتى ماتەريالمەن بوگەت جاساۋ جۇمىستارىن جۇرگىزدى.
«قازىر تۇرعىن ۇيلەردىڭ اۋماعىنا سۋ جايىلىپ كەتپەس ءۇشىن ينەرتتى ماتەريالمەن ارىقتىڭ ماڭايىنا بوگەت جاسالىپ جاتىر. اۋىلدا 10 ءۇيدىڭ اۋلاسىنا سۋ كىرگەن ەدى. جۇمىلدىرىلعان كۇشتىڭ ناتيجەسىندە سۋ شىعارىلدى. جاعداي تولىقتاي باقىلاۋدا», دەدى ە.بايراحمەتوۆ.
كۇرشىم اۋدانىن تىكۇشاقپەن اينالىپ وتكەن وبلىس اكىمدىگى وكىلدەرى مەن قۇتقارۋشىلار اۋداندا سۋ باسۋ قاۋپى جوق ەكەنىن ايتادى. توپتەرەك اۋلىنىڭ تۇسىنداعى كوپىردى سۋ شايىپ كەتتى دەگەنى بولماسا, جاعداي تۇراقتى. ىرگەدەگى قارا ەرتىس وزەندەرىندەگى سۋ دەڭگەيى نورماعا سايكەس ەكەنىنە كوز جەتكىزگەن ماماندار مارقاكول اۋدانىن اينالىپ ءوتتى. ايتا كەتەيىك, مارقانىڭ تاۋلى ايماقتارىنداعى توسقايىڭ, بالىقتىبۇلاق, شاناعاتى اۋىلدارىنداعى قالىڭ قاردىڭ كوبەسى سوگىلە قويعان جوق.
ايتا كەتەيىك, «قاجسەرۆيس» جشس شقو بويىنشا فيليالىنىڭ ديرەكتورى ەركىن داۋموۆتىڭ سوزىنشە, قازىر وبلىستاعى رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار تاسجولدارداعى جاعداي دا قالىپتى.
«قازىرگى جاعداي بويىنشا وبلىسقا قاراستى رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار اۆتوجولداردا 26 بىرلىك ارنايى تەحنيكا مەن 30 قىزمەتكەر جۇمىس ىستەپ ءجۇر. جول بويىنا سۋ شىعۋ قاۋپى جوق», دەپ اتاپ ءوتتى ە.داۋموۆ.
ءيا, رەسمي دەرەكتەرگە سەنسەك, قاۋىپ جوق. لايىم سولاي بولسىن. شقو اكىمىنىڭ ورىنباسارى باقىتجان باياحمەتوۆ پەن وبلىستىق تجد باستىعى ەرعالي باحاەۆ باستاعان جۇمىس توبى وڭىرگە قاراستى كۇرشىم, سامار, مارقاكول, ۇلكەن نارىن اۋداندارىنداعى جاعدايدى اۋەدەن باقىلاپ قايتقاندا دا, ءتىلسىز جاۋدان تونگەن قاۋىپتىڭ جوق ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.
«اۋەدەن بارلاۋ بارىسىندا جاعداي تۇراقتى ەكەنى بايقالدى. قارا ەرتىس وزەنىندە مۇزدىڭ جارىلۋىنا بايلانىستى سۋ ءوز اعىسىمەن كەتىپ جاتىر. ۇلكەن نارىن اۋلىنا بايلانىستى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارمەن, تجد ماماندارى ءتيىستى جۇمىستاردى اتقارىپ جاتىر. وبلىس بويىنشا جاعداي كۇندەلىكتى باقىلاۋدا. قاۋىپ بار دەگەن جەرلەردە كەزەكشىلىك قويىلعان. ولار تاۋلىك بويى قاداعالاپ وتىر», دەدى ب.باياحمەتوۆ.
«قاجسەرۆيس» جشس شقو بويىنشا فيليالىنىڭ ديرەكتورى ە.داۋموۆ جول ۇستىنە قار سۋىنىڭ جايىلۋىنان قاۋىپ جوق دەگەنىمەن, سامار اۋدانىنداعى قاراوتكەل اۋلىنان 6 شاقىرىم جەردەگى كوكجوتا – قاراوتكەل اۆتوجولىنا قارعىن سۋ جايىلدى. وعان جاڭبىر مەن ەرىگەن قار سۋى سەبەپ. قارعىن سۋ جولعا جايىلىپ, 125 ادام قاراوتكەل اۋلىندا قالعان. ەسەپ-قيساپقا جۇگىنسەك, قاراوتكەل اۋلىندا بارلىعى 37 جەر ءۇي بار. تاسقىن قاۋپى ۇيلەرگە ءتونىپ تۇرعان جوق.
«جول جابىنىن ارشىپ, سۋ بۇرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. ەلدى مەكەندەردى سۋ باسۋ قاۋپى جوق. جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردان 10 ادام مەن 6 تەحنيكا, توتەنشە جاعداي دەپارتامەنتىنەن 2 قۇتقارۋشى مامان مەن 1 تەحنيكا, سونداي-اق اۋداندىق پوليتسيا بولىمىنەن 2 ادام مەن 1 تەحنيكا جۇمىلدىرىلدى», دەپ حابارلادى سامار اۋداندىق ىشكى ساياسات ءبولىمى.
كوكتەمگى تابيعاتتىڭ توسىن مىنەز كورسەتىپ تۇرعانى – ازىرشە وسى. وسىمەن قاۋىپ بەتى قايتسا دەگەن ەل تىلەگى بار.
شىعىس قازاقستان وبلىسى