ۇكىمەتتە پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى سەرىك جۇمانعاريننىڭ توراعالىعىمەن ماۋسىمارالىق كەزەڭدە باعانى تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن تۇراقتاندىرۋ قورلارىنان كوكونىستەردى قولجەتىمدى باعامەن ساۋدا ورىندارىنا جەتكىزۋ ماسەلەسى تالقىلاندى.
قوردا جينالعان 162,5 مىڭ توننا كوكونىستىڭ 29,4 مىڭ تونناسى وڭىرلەرگە جىبەرىلدى. ونىڭ ىشىندە 16,1 مىڭ توننا كارتوپ, 4,1 مىڭ توننا ءسابىز, 5,2 مىڭ توننا پياز جانە 3,9 مىڭ توننا قىرىققابات بار. اقپان ايىندا تۇراقتاندىرۋ قورىنان شىعارىلعان كوكونىس كولەمى ايلىق جوسپاردان اسىپ كەتتى. بۇل رەتتە رەسمي ستاتيستيكا سوڭعى اپتادا 6 وڭىردە كارتوپ پەن ءسابىز باعاسىنىڭ وسكەنىن تىركەدى. ۆيتسە-پرەمەر باعانى تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن نارىقتاعى كوكونىسكە سۇرانىس پەن ءوندىرىس كولەمىن ساراپتاپ, قاجەت بولعان جاعدايدا كوكونىستەر مەن ولاردى قولجەتىمدى باعامەن ساتاتىن ساۋدا نۇكتەلەرىن كوبەيتۋ ارقىلى بۇل جۇمىستى جانداندىرۋدى تاپسىردى.
جالپى, 2024 جىلدىڭ باسىنان بەرى الەۋمەتتىك ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى باعاسىنىڭ ءوسۋى 0,4%-دى قۇرادى (2023 جىلعى 13 اقپاندا – 2,4%). وتكەن اپتانىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنىڭ ء(امات) باعا يندەكسى تۇراقتى (0%) بولدى.
قر سيم ساۋدا كوميتەتى ەلەكتروندى شوت-فاكتۋرالار ارقىلى وندىرۋشىدەن باستاپ ساۋدا سورەلەرىنە دەيىنگى باعا تىزبەگىن تالداۋدى جالعاستىرۋدا. جىل باسىنان بەرى 432 تىزبەك ساراپتالىپ, 193 زاڭ بۇزۋشىلىق تاۋەكەلى انىقتالدى.
ساۋدا كوميتەتى بارلىق تاۋەكەل فاكتىلەرى بويىنشا ءتيىستى شارالار قابىلداۋ ءۇشىن ماتەريالداردى اۋماقتىق بولىمشەلەرگە جىبەردى.
اشم دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى نۇرلان يمانباەۆ اكك جۇمىسىنىڭ جاڭا فورماتىنا كوشۋ ناتيجەلەرى تۋرالى باياندادى. 2023 جىلدىڭ باسىنان باستاپ ماۋسىمارالىق كەزەڭدە جانە باعانىڭ ءوسۋى كەزىندە ناقتى بەلگىلەنگەن باعامەن كۇزگى جانە ەرتە كوكونىستەردى (كارتوپ, پياز, ءسابىز, قىرىققابات) جەتكىزۋ ءۇشىن فورۆاردتىق كەلىسىمشارتتىڭ جالپى سوماسىنىڭ 70%-ىن اۆانسپەن بەرە وتىرىپ, فەرمەرلەردى الدىن الا ء(بىر جىل بۇرىن) قارجىلاندىرۋدى كوزدەيتىن اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارىن وندىرۋشىلەردى فورۆاردتىق قارجىلاندىرۋ بويىنشا جاڭا تاسىلدەر ەنگىزىلدى. جاڭا تاسىلدەردىڭ مىندەتتى شارتى – بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ 70%-ى فەرمەرلەر مەن قايتا وڭدەۋ كاسىپورىندارىن قارجىلاندىرۋعا باعىتتالۋى ءتيىس.
اتالعان جاڭا تاسىلدەر بويىنشا جۇمىس ىستەۋگە اباي, جەتىسۋ, اقمولا, الماتى, شقو, جامبىل, قوستاناي, سقو, قىزىلوردا جانە تۇركىستان وبلىستارى ۋاقىتىلى اۋىستى. اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارىن وندىرۋشىلەردى قارجىلاندىرۋدىڭ ەڭ تومەنگى كورسەتكىشتەرى – الماتى (46%) مەن ماڭعىستاۋ وبلىستارىندا (50%).
ۆيتسە-پرەمەر 70%-دان كەم ەمەس شەكتى قاتاڭ ساقتاي وتىرىپ, شارۋالاردى تىكەلەي قارجىلاندىرۋ جۇمىسىن جالعاستىرۋدى جانە الەۋمەتتىك ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنىڭ باعاسىن ۇدايى نازاردا ۇستاۋدى جانە باعالار نەگىزسىز كوتەرىلگەن جاعدايدا جەدەل ارەكەت ەتۋدى تاپسىردى.