• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
پىكىر 22 قاڭتار, 2024

ويلى ۇلتتىڭ سىباعاسى

510 رەت
كورسەتىلدى

الماتىداعى ۇلتتىق كىتاپحانانى وقىرمان قاۋىم ەلىمىزدىڭ مادەني ورداسى رەتىندە جاقسى بىلەدى. ۇلى اباي ۇلاعاتىنا ساي «بىلمەككە قۇمار» زامان­داس­تاردىڭ, اسىرەسە جاستاردىڭ قاتارى جىلدان-جىلعا كوبەيىپ كەلەدى. بىزدە كىتاپ وقۋمەن قاتار وزىق تاجىريبەلەر نەگىزىندە كەلۋشىلەردىڭ ءوزارا كەڭ پىكىر الماسۋىنا قولايلى جاعداي جاسالعان. اشىق قورلاردىڭ جانە زاماناۋي تەحنولوگيالاردىڭ ار­قا­سىندا ادامزاتتىق اقىلدىڭ مول قازىناسى قول­جەتىمدى.

زيالى قاۋىمنىڭ قاتىسۋىمەن ادەبيەت پەن مادەنيەت, ءبىلىم مەن عىلىم جايىندا باسقوسۋلار وتكىزۋ جاقسى داس­تۇرگە اينالدى. مۇنداي كەزدەسۋلەردە مەملەكەتىمىزدىڭ بۇ­گىنى مەن ەرتەڭىنە قاتىستى جۇرتشىلىقتى تولعاندىرعان ماسەلەلەر دە قوزعالادى. وتكىر ساۋالدارعا بيلىكتىڭ دەر كەزىندە قۇلاق اسىپ, قوعامنىڭ تولىققاندى جاۋاپ الۋى ەل تۇراقتىلىعىنىڭ كەپىلى ەكەنى بەلگىلى. بۇل مەملەكەت باس­شى­سىنىڭ ۇستانىمىنا ساي «ەستيتىن مەملەكەت» قۇرعاندا عانا مۇمكىن بولماق.

ەل پرەزيدەنتىنىڭ جىل بەتاشارىندا «Egemen Qazaqstan» گازەتىنە بەرگەن سۇحباتىندا كوكەيكەستى ماسە­لە­­لەر اشىق ءارى جان-جاقتى ءسوز بولدى. ول حالقىمىزدىڭ بۇ­گىنگى بارىنىڭ باعاسىن پايىمداپ, ەرتەڭگى دامۋىنىڭ كوكجيەگىن ايقىنداپ بەردى. شىنىندا دا, ءبىزدىڭ بۇرىن كىم بولعانىمىزدان قازىر كىم ەكەنىمىز, ەڭ باستىسى, بولا­شاقتا كىم بولاتىنىمىز الدەقايدا ماڭىزدى. سون­دىق­تان «وتكەندى اڭساۋمەن ءومىر سۇرمەي», بولاشاققا قويان-قولتىق قادام باسۋىمىز قاجەت.

قازىر كۇن تارتىبىندە حالقىمىزدىڭ ۇلتتىق قۇندىلىق­تاردى جوعارى قوياتىن جاڭا ساپاسىن قالىپتاستىرۋ مىندەتى تۇر. بارشاعا ورتاق ىسكە بەلسەندى اتسالىسۋ كىتاپحاناشىلار قاۋىمداستىعى, ونىڭ ىشىندە ۇلتتىق كىتاپحانا ۇجىمى ءۇشىن دە ابىروي. بۇعان رەسپۋبليكا بويىنشا كىتاپحاناشى مار­تەبەسىن كوتەرىپ, ولاردىڭ الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق جاع­دايىن جاقسارتۋعا بايلانىستى كەيىنگى جىلدارى قابىلدانعان شارالار جىگەرلەندىرەدى.

ەگەمەن ەلىمىزدە بىلتىرعى 24 قازاندا ءبىرىنشى رەت اتاپ وتىلگەن كىتاپحاناشى كۇنى – سول قامقورلىقتىڭ دالەلى. ويتكەنى دامۋ مەن تۇراقتىلىقتىڭ ىرگەتاسى – ساۋاتتى قوعام. ءبىز وسىنى ەسكەرە وتىرىپ وقىرمان قاتارىن كوبەيتۋدى تۇراقتى نازاردا ۇستاپ كەلەمىز. ولارعا ساپالى دا ۇلگىلى قىزمەت كورسەتۋدىڭ وڭتايلى ءارى ءتيىمدى جولدارى ۇجىم­دىق جوسپاردا ايقىن كورسەتىلگەن. وسى سان-سالالى جۇ­مىستا ەلىمىزدىڭ بىرلىگى مەن ىنتىماعىن نىعايتۋعا قىزمەت ەتەتىن شارالارعا دا باسا كوڭىل بولىنەدى.

بۇل ايتىلعانعا كوز جەتكىزۋ ءۇشىن كىتاپحانادا ۇيىمداس­تى­رىلاتىن تانىمال تۇلعالارمەن كەزدەسۋلەرگە, ەل ومىرىن­دە­گى ايتۋلى وقيعالارعا ارنالعان عىلىمي كونفەرەنتسيالار مەن ادەبي كەشتەرگە, جاڭا شىعارمالاردىڭ تۇساۋ­كەسەرلەرى مەن ءتۇرلى تاقىرىپتاعى كىتاپ كورمەلەرىنە قاتىسۋ جەتكىلىكتى. جاس ۇرپاقتىڭ بويىنا ادامزاتتىق قۇندى­لىقتاردى ءسىڭىرۋ – كۇندەلىكتى قىزمەتىمىزدىڭ ءبىر سالاسى. جاستارعا وتانشىلدىق پەن ۇلتتىق سالت-داستۇرلەرگە قۇرمەت رۋحىندا ءتالىم-تاربيە بەرۋدىڭ ءادىس-تاسىلدەرى ۇدايى جەتىلدىرىلىپ كەلەدى. دۇنيە ءجۇزى حالىقتارىنىڭ 123 تىلىندەگى 7 ميلليوننان استام كىتاپ قورى – ءبىلىم مەن عىلىم, پارىز بەن پاراساتتىڭ وي سالىپ, ونەگە تۇتار قازىناسى. مۇندا وقىرمان كىتاپ اتتى ويلى ءارى سىرلاس دوستار تاۋىپ, بۇل ونىڭ كەمەل تۇلعا بولىپ قالىپتاسۋىنا كومەكتەسەدى.

اسىرەسە ۇلتتىڭ ۇلى تۇلعالارى ءال-فارابي مەن ابايدىڭ اسىل مۇراسىنا ارنالعان جانە شەت مەملەكەتتەردىڭ ەلشىلىك­تە­رىمەن بىرلەسە وتىرىپ اشىلعان عىلىمي-ادەبي ورتالىقتار كىتاپقۇمارلاردىڭ ءجيى باس قوساتىن ورنىنا اينالدى.

مەملەكەت باسشىسى سۇحباتىندا ەل تاريحىندا ەرەكشە ورنى بار تۇلعالارعا قۇرمەت كورسەتۋ ءداستۇرى ەلىمىزدىڭ جالپىۇلتتىق بىرەگەيلىگىن نىعايتا تۇسۋگە زور سەپتىگىن تي­گىزە­تىنىن اتاپ وتكەن. وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ ءوزىنىڭ شىعۋ تەگىن, ۇلتتىق تاريحىن ونىڭ بارلىق كۇردەلىلىگى مەن تەرەڭدىگىندە ءتۇسىنۋى وتە ماڭىزدى. ءبىزدىڭ كوپعاسىرلىق تاريحىمىز, باي ماتەريالدىق جانە رۋحاني مادەنيەتىمىز جاس ۇرپاقتىڭ جۇرەگىندە ماقتانىش پەن پاتريوتيزم سەزىمىن, وتانعا ادال قىزمەت ەتۋگە دەگەن ۇمتىلىسىن وياتۋعا ارنالعان.

بيىل عۇلاما قانىش ساتباەۆتىڭ تۋعانىنا – 125, قازاق بەينەلەۋ ونەرىنىڭ نەگىزىن سالۋشىلاردىڭ ءبىرى ءابىلحان قاستەەۆتىڭ تۋعانىنا – 120, بالالار جازۋشىسى بەردىبەك سوقپاقباەۆتىڭ, داڭقتى باتىرلار ءاليا مولداعۇلوۆا, راقىمجان قوشقارباەۆ, ساعادات نۇرماعامبەتوۆتىڭ تۋعانىنا 100 جىل تولادى. وسى مەرەيلى داتا­لارعا وراي ۇلتتىق كىتاپحانادا ۇلت تاريحىنداعى بەل­گىلى تۇلعالاردىڭ ءومىرى مەن شىعارماشىلىعىنا, قىزمە­تىنە ارنالعان كىتاپ كورمەلەرى, ەسكە الۋ كەشتەرى, ادەبي كەشتەر, دوڭگەلەك ۇستەلدەر وتكىزۋ جوسپارلانىپ وتىر.

سونداي-اق بيىل كورنەكتى مەملەكەت جانە قوعام قاي­راتكەرى وراز جاندوسوۆتىڭ تۋعانىنا 125 جىل تولۋىنا ارنال­عان رەسپۋبليكالىق كونفەرەنتسيا وتپەكشى. وراز جاندوسوۆ – ۇلتتىق كىتاپحانانىڭ تۇڭعىش ديرەكتورى. ول كىتاپحانانىڭ قالىپتاسۋىنا زور ۇلەس قوسقان, قازاقستان تۋرالى, قازاق تىلىندەگى بارلىق باسپا باسىلىمىن جي­ناق­تاۋ تۋرالى ماسەلە كوتەرگەن. كىتاپحانا بۇگىنگى كۇنگە دەيىن قازاق حالقىنىڭ جانە قازاقستاننىڭ باسقا ەتنوس­تا­رى­نىڭ جازبا مادەنيەتىن جيناقتاپ, ساقتاۋشى مەم­لە­كەتتىك ۇلتتىق قازىنا قىزمەتىن اتقارىپ كەلەدى.

وسىنداي حالقىمىزدىڭ ءبىرتۋار تۇلعالارىن ەسكە الىپ, ولاردىڭ مۇراسىن قازىرگى جاستارعا, وسكەلەڭ ۇرپاققا پاش ەتۋ, اتا داستۇرلەرىمىز بەن انا ءتىلىمىزدى ۇلىقتاپ, جاس ۇر­پاق­ت­ىڭ بويىندا ۇلتتىق ماقتانىش پەن ەلدىك سەزىمدەرىن وياتۋ – ابىرويلى پارىز. حالىق اۋىز ادەبيەتى مەن اتاقتى اقىن-جىراۋلاردىڭ اسىل مۇراسىن, قازاقتىڭ ءتىلى مەن تاريحىن, مادەنيەتى مەن ادەبيەتىن دارىپتەيتىن ءىس-شارالار ۇزىلگەنىمىزدى جالعاپ, جوعالتقانىمىزدى تۇگەندەۋگە سەپ­تىگىن تيگىزەدى. ءبىر سوزبەن ايتساق, سان عاسىرلىق تا­ريحى بار رۋحاني جانە سالت-سانامىزدى قالپىنا كەل­تىرۋگە باعىتتالعان ءىس-شارالارعا قاتىسۋشىلار مۇنداي باسقوسۋلاردى قوعامدا ادامگەرشىلىك قۇندىلىقتارىن ورنىقتىرۋدىڭ ءتيىمدى جولى رەتىندە قابىلدايدى. وزىق دامۋدىڭ ساۋاتتى قوعام مەن ويلى ۇلتتىڭ عانا سىباعاسى ەكەنىن ارقاشان ەستە ۇستاعان ابزال. جىل باسى – ۇلىستىڭ ۇلى كۇنىن اتاپ ءوتۋ دە ۇلتتىق بولمىسىمىزدى تەرەڭىرەك تانىتىپ, كىتاپحانا قىز­مەتىنىڭ ءمان-ماڭىزىن ارتتىرا تۇسەرى ءسوزسىز.

 

باقىتجامال وسپانوۆا,

ۇلتتىق كىتاپحانا ديرەكتورى 

سوڭعى جاڭالىقتار