ادام بالاسى جاقسى ويلاپ, اينالاسىنداعى جاندارعا جاقسى ءسوز ايتىپ, جاقىن جاندارعا جاقسىلىق تىلەپ جۇرەتىندىگى قانداي عانيبەت. سونىڭ ءبارى, تۇپتەپ كەلگەندە, ادەتىڭىزگە اينالادى ەكەن. ال ادەتىڭىز – تاعدىرىڭىز. تاعدىرىڭىز – ءومىرىڭىز ەكەنىن بولجامداۋ, ارينە, اركىمگە دە قيىندىق تۋدىرماسى انىق.
ءومىرىن جاقسىلىق پەن ىزگىلىككە ارناعان باتىربەك ءابدىراسىل ۇلىنىڭ ۇزاق جىلدار بويى ابىروي بيىگىندە اتقارعان باسشىلىق قىزمەتتەردەگى ەرەن ەڭبەگى تالايلارعا ۇلگى بولارلىقتاي-اق. جىلدار بەلەسىندە, مەملەكەتتىك باسقارۋ سالاسىندا قانشاما يگى جاقسىلارمەن سىيلاستىقتا بولعانىمىز بار عوي, ارينە. دەي تۇرعانمەن, سىيلاستىعىمىز شىنايى دوستىققا ۇلاسقان, ءتىپتى وتباسىمىزبەن ەتەنە جاقىن ارالاسىپ-قۇرالاسىپ دەگەندەي, وزىنە عانا ءتان كوركەم مىنەزىمەن كوڭىلىمنىڭ تورىنەن ورىن العان باتىربەك ءابدىراسىل ۇلىنىڭ مەن ءۇشىن ءجونى دە, جولى دا, ورنى دا بولەك. سوناۋ ەل ەگەمەندىگىنىڭ ەلەڭ-الاڭىندا بىرنەشە جاۋاپتى قىزمەتتى ءساتتى اتقارعان باتىربەك ءابدىراسىل ۇلى, كەيىنىرەكتە ءوزىنىڭ كىندىك قانى تامعان كيەلى ولكە – تالاس اۋدانىنىڭ اكىمى قىزمەتىندە بولعان جىلدارى ءبىرشاما بيىك بەلەستەرگە جەتكەندىگى كوزىقاراقتى جەرلەستەرىنىڭ جادىندا. وعان بەرتىندە ءوزىم دە سول اۋداندى باسقارعان جىلدارى ەل اعالارى مەن زيالى قاۋىم وكىلدەرىنىڭ, ەل ىشىندەگى قاراپايىم جەرلەستەرىنىڭ دە باتەكەڭ تۋرالى جۇرەكجاردى جىلى لەبىزدەرىن, تالاي يگى باستامالارىنىڭ ءساتتى بولعانىن, ۇيىمداستىرۋشىلىق جانە ىسكەرلىك قابىلەتىنىڭ ارقاسىندا جەرلەستەرىنىڭ لايىقتى قوشەمەتىنە بولەنگەندىگى جايىندا دا سان مارتە ەستىگەنىم بار. باتىربەك ءابدىراسىل ۇلى كەيىنىرەكتە بايزاق جانە جۋالى اۋداندارىنا باسشىلىق ەتكەن جىلدارى وزىنە ءتان ەرەكشە ۇلتجاندىلىعىنىڭ ارقاسىندا يگىلىكتى ىستەرگە ۇيىتقى بولىپ, اۋدان تۇرعىندارىنىڭ العىسىنا بولەندى.
مەملەكەتتىك قىزمەتتەگى وزىندىك دارا جولىن ءساتتى اياقتاپ, زەينەتكەرلىك جاسقا جەتكەننەن كەيىن دە باتىربەك ءابدىراسىل ۇلى تاراز قالالىق ءماسليحاتىنىڭ حاتشىسى قىزمەتىن اتقارا ءجۇرىپ, قالا كولەمىندەگى اتقارىلىپ جاتقان قىرۋار يگىلىكتى ءىستىڭ باسى-قاسىندا ءجۇرىپ, بيلىك پەن قالا تۇرعىندارىنىڭ اراسىنداعى التىن كوپىردەي كوپتەگەن باستاماعا قولداۋ ءبىلدىرىپ, بۇل سالادا دا ءوزىنىڭ ازاماتتىق پارىزىنا ادالدىعىمەن ەل سەنىمىن اقتاي ءبىلدى. سونداي ساتتەردە ءوزىنىڭ ومىرلىك تاجىريبەسىمەن اينالاسىنداعىلارعا اقىل-كەڭەسىن بەرۋدەن دە ەش جالىققان ەمەس.
«تۋعان جەرگە تاعزىم» دەگەن كيەلى ءسوز قادىرىن دۇرىس باعالاي بىلگەن قۇلەكەەۆ اۋلەتى ۇرپاعىنىڭ ءبىرى – باتىربەك ءابدىراسىل ۇلىنىڭ باستاماسىمەن سوناۋ ءبىر جىلدارى وزدەرىنىڭ كيەلى مەكەنى – تالاپتى اۋىلىندا اعايىندى قۇلەكەەۆتەر اتىنداعى سپورت كەشەنىن اشقانى بار. مۇنى ونىڭ ءوسىپ كەلە جاتقان جاڭا جاس بۋىن وكىلدەرىنە دەگەن قامقورلىعىنىڭ ءبىر بولشەگى دەسەك بولادى. جيىرما شاقتى جىلدان بەرى وبلىستىق دەڭگەيدە وتكىزىلىپ تۇراتىن ءداستۇرلى اۋىل سپورت ويىندارىنىڭ جارىسى بۇگىندە داستۇرگە اينالعانىن وبلىس جۇرتشىلىعى جاقسى بىلەدى. بۇل يگىلىكتى ىسكە مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى, ءۇشىنشى دارەجەلى «بارىس» وردەنىنىڭ يەگەرى جاقسىبەك ابدىراحمەت ۇلى مەن ىشكى ىستەر سالاسىنىڭ پولكوۆنيك شەنىندەگى ارداگەرى, تاراز قالاسىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى بولات ءابدىراسىل ۇلى باستاعان باسقا دا باۋىرلارى دەمەۋشىلىك جاساپ كەلەدى.
جالپى, قۇلەكەەۆتەر ارى العاندا – ەلىمىزگە, بەرى العاندا جامبىل جەرىنە جاقسى تانىمال, ءوسىپ-ونگەن, مەن ءۇشىن وتە قىمبات اۋلەتتەردىڭ ءبىرى, وسى قۇلەكەەۆتەردىڭ قاي-قايسىسىمەن دە ەتەنە جاقىن ارالاسىپ كەلەمىن. سولاردىڭ ىشىندە ءبىزدىڭ باتەكەڭنىڭ تۋعان ەلگە, اعايىن-تۋىسقا, دوس-جاراندارىنا, ءتىپتى ۇزاق جىلدار بويى اتقارعان مەملەكەتتىك باسقارۋ قىزمەتىنە دە ادالدىعىمەن تالايلاردان دارالانىپ جۇرەتىندىگىنە سان مارتە ءتانتى بولعانىم بار. ونىڭ دالاداي دارقان كوڭىلى مەن بالاداي پەرىشتە پەيىلى سونداي ساتتەردە اقجارقىن ءجۇزىن ودان سايىن نۇرلاندىرىپ, وزىنە ءتان ادامگەرشىلىك اسىل قاسيەتتەرىمەن اينالاسىنا شۋاعىن شاشىپ جۇرەتىندەي اسەر قالدىرادى-اق. سونداي دانالىق, دارا قاسيەتتەرى باتەكەڭنىڭ ەل الدىنداعى ابىرويىن اسقاقتاتىپ, مارتەبەسىنىڭ بيىكتەي تۇسۋىنە ىقپالىن تيگىزەتىنى جانە بار.
وسى ويلارىمنىڭ ايعاعى ىسپەتتى ەكى جايدى عانا ەسىمە الىپ وتىرمىن. ونىڭ ءبىرى – قىزمەت بابىنداعى ابىروي-بەدەلىنە, ەكىنشىسى ءوزىنىڭ قاراپايىم ومىردەگى دارقاندىعى مەن جومارتتىعىنا بايلانىستى ەدى. ەل ەگەمەندىگىنىڭ تاريحىنا «تاڭبا» بولىپ قالعان وتكەن جىلعى قاڭتار وقيعاسى كەزىندە باتىربەك ءابدىراسىل ۇلى قالالىق ءماسليحاتتىڭ حاتشىسى ءارى ءوڭىردىڭ ابىرويلى, تانىمال تۇلعالارىنىڭ ءبىرى رەتىندە سول ءبىر الماعايىپ ساتتە ەل الدىنا شىعىپ, جيىلعانداردى سابىر مەن بىرلىككە, ەلدىك جولىندا ۇلت بولىپ ۇيىسۋعا شاقىرا بىلگەنىنىڭ ءوزى ونىڭ قايسارلىعىن تانىتسا كەرەك. بۇل – باتەكەڭنىڭ ۇزاق جىلعى جاۋاپتى مەملەكەتتىك قىزمەتتەر بارىسىنداعى جەرلەستەرگە ۇلگى بولارلىقتاي ەرەن ەڭبەگىنىڭ ءبىر پاراسى عانا دەسەك تە بولادى.
وتكەن جىلى رەسپۋبليكا كۇنى مەرەكەسىنە وراي پرەزيدەنت جارلىعىمەن «پاراسات» وردەنىمەن ماراپاتتالۋى – قانشاما جىلدار بارىسىنداعى تۋعان ەلگە ادال اتقارعان ەڭبەگىنىڭ وتەمى ەكەنى انىق. ال ەندى باتەكەڭنىڭ كۇندەلىكتى ومىردەگى ۇستانىمى, كىشىپەيىلدىگى مەن قوناقجايلىلىعى – ءوز الدىنا بولەك اڭگىمە. «اتىڭ باردا جەر تانى, جەلىپ ءجۇرىپ, اسىڭ باردا ەل تانى, بەرىپ ءجۇرىپ» دەگەندەي, سىيلاستىققا كەلگەندە الىس-جاقىن قاشىقتىقپەن ساناسپايتىن, كوڭىل-پەيىلى دە كەڭ, قولى اشىق ءمارت جىگىتتىڭ ءبىرى وسى باتىربەك. مەنىڭ پايىمداۋىمشا, ونىڭ وسىنداي ادامگەرشىلىك قاسيەتتەرى ونىڭ تەكتىلىگىن اڭعارتسا كەرەك. سونداي ساتتەردە باتەكەڭنىڭ اقجارقىن كوڭىلى مەن قاراپايىمدىلىعى, ەرەكشە باۋىرمالدىعى وتباسىلىق اق داستارقانىنداعى ۇلكەندى-كىشىلى مارتەبەلى مەيمانداردىڭ جانىنا نۇر قۇيعانداي اسەر بەرەتىندىگىن اڭعارۋ قيىنعا سوقپايدى. ويتكەنى ول ىنتىماعى جاراسقان التىن شاڭىراعىنىڭ اق داستارقانىندا بولاتىن ءاربىر مەيمانعا بارىنشا ءىلتيپات كورسەتىپ, قۇراق ۇشىپ كۇتەتىندىگىن تالاي رەت اڭعارعانىمىز بار.
قازاق حالقىنىڭ ءبىرتۋار پەرزەنتتەرىنىڭ بىرەگەيى – قادىر مىرزا ءالى اعامىز ىلگەرىرەكتە «مەن ءومىر بويى ابىرويعا جۇمىس ىستەدىم, ەندى ابىروي ماعان جۇمىس ىستەۋى كەرەك» دەگەن ەكەن. وسى ايتقاندايىن, باتىربەك ءابدىراسىل ۇلى جىلدار بويى اتقارعان ادال ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا ەل جۇرتىنىڭ لايىقتى قوشەمەتىنە بولەنىپ جۇرگەندىگىن بارشا جەرلەستەرى جاقسى بىلەدى. سول سەبەپتى دە, باتەكەڭنىڭ جىلدار بويى جيناعان ابىرويىنىڭ ەندى وزىنە جۇمىس ىستەيتىندىگىنە بەك سەنىمدىمىن.
بولات رىسمەنديەۆ,
قوعام قايراتكەرى
جامبىل وبلىسى